Shloka 2
भीष्म उवाच स्ववृत्तिमभिपन्नाय लिज़्िने चेतराय च । देयमाहुर्महाराज उभावेतौ तपस्विनौ,भीष्मजीने कहा--महाराज! जीवन-रक्षाके लिये अपनी वर्णाश्रमोचित वृत्तिका आश्रय लेनेवाले चिह्नधारी या चिह्लरहित किसी भी ब्राह्मणको दान दिया जाना उचित बताया गया है; क्योंकि स्वधर्मका आश्रय लेनेवाले ये दोनों ही तपस्वी एवं दानपात्र हैं
bhīṣma uvāca | svavṛttim abhipannāya liṅgine cetarāya ca | deyam āhur mahārāja ubhāv etau tapasvinau ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു— മഹാരാജാ! ജീവൻ നിലനിർത്തുന്നതിനായി തന്റെ വർണാശ്രമോചിതമായ ജീവിതവൃത്തി ആശ്രയിച്ച ബ്രാഹ്മണന്—അവൻ തപസ്സിന്റെ ചിഹ്നങ്ങൾ ധരിച്ചവനായാലും ചിഹ്നരഹിതനായാലും—ഇരുവർക്കും ദാനം നൽകേണ്ടതാണെന്ന് പറയുന്നു; കാരണം സ്വധർമ്മത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്ന ഇവർ ഇരുവരും തപസ്വികളും ദാനപാത്രങ്ങളും ആകുന്നു.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Charity should be guided by dharma rather than mere outward appearance: a Brahmin who sustains himself through a rightful, dharmic livelihood for preserving life is a fit recipient of alms whether he displays ascetic insignia (liṅga) or not.
In the Anushasana Parva’s instruction on dāna-dharma, Bhishma advises the king (Yudhiṣṭhira) about who deserves gifts, affirming that both marked ascetics and those without external marks—if grounded in proper duty—are worthy recipients.