Shloka 17
इन्द्र रवाच अस्माभिरननिन्दितावेतौ भवेतां सोमपौ कथम् | देवैर्न सम्मितावेतौ तस्मान्मैवं वदस्व न:,इन्द्र बोले--विप्रवर! अश्विनीकुमार हमलोगोंके द्वारा निन्दित हैं। फिर ये सोमपानके अधिकारी कैसे हो सकते हैं। ये दोनों देवताओंके समान प्रतिष्ठित नहीं हैं; अतः उनके लिये इस तरहकी बात न कीजिये
indra uvāca—asmābhir ananinditāv etau bhavetāṃ somapau katham | devair na sammitāv etau tasmān maivaṃ vadasva naḥ ||
ഇന്ദ്രൻ പറഞ്ഞു—“ഹേ നിർദോഷ ബ്രാഹ്മണാ! ഈ രണ്ടുപേരെയും ഞങ്ങൾ നിന്ദിച്ചിരിക്കുന്നു; പിന്നെ ഇവർ എങ്ങനെ സോമപാനത്തിന് അർഹരാകും? ഇവർ ദേവന്മാരോടു തുല്യസ്ഥാനത്തിൽ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടവരല്ല; അതിനാൽ അവരുടെ വേണ്ടി ഞങ്ങളോട് ഇങ്ങനെ പറയരുത്.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the idea of adhikāra (eligibility) in ritual contexts and how social/divine recognition and perceived merit can be invoked to accept or deny participation. It also shows the ethical weight of speech—Indra asks the interlocutor not to press a claim in a way that challenges established status.
Within Bhīṣma’s narration, Indra is quoted objecting to the Aśvinīkumāras being granted Soma-drinking rights. He argues that since they have been censured and are not regarded as equal to the other gods, they should not be proposed as Soma-drinkers.