Shloka 40
Vānaprastha-dharma and Tapas: Śiva–Umā Saṃvāda
Forest-Stage Discipline and Austerity
हव्यवाहे तु यः पिण्डो दीयते तन्निबोध मे । पितरस्तेन तृप्यन्ति प्रीता:ः कामान् दिशन्ति च,अग्निमें जो पिण्ड डाला जाता है, उसके विषयमें भी मुझसे समझ लो। उससे पितर तृप्त होते हैं और तृप्त होकर वे मनुष्यकी सब कामनाएँ पूर्ण करते हैं
havyavāhe tu yaḥ piṇḍo dīyate tan nibodha me | pitaras tena tṛpyanti prītāḥ kāmān diśanti ca ||
ഹവ്യവാഹനായ അഗ്നിയിൽ ഇടുന്ന പിണ്ഡത്തെക്കുറിച്ച് എന്നിൽ നിന്നു മനസ്സിലാക്കുക. ആ അർപ്പണത്താൽ പിതൃകൾ തൃപ്തരാകുന്നു; പ്രസന്നരായി മനുഷ്യന്റെ അഭിലഷിത ലക്ഷ്യങ്ങൾ നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു.
देवदूत उवाच
Educational Q&A
Offerings made into Agni as part of ancestral rites (piṇḍa/oblations) are said to nourish and satisfy the Pitṛs; their satisfaction is linked with the bestowal of blessings and the fulfillment of legitimate human aims, emphasizing reciprocity, gratitude, and dharmic continuity across generations.
A divine messenger is instructing the listener about the efficacy of a specific ritual act—placing a piṇḍa offering into the sacred fire—and explains its result: the ancestors become pleased and, being pleased, confer desired outcomes upon the performer.