Shloka 31
Tapas-śreṣṭhatā: Anāśana as the Highest Austerity
Bhagīratha–Brahmā Saṃvāda
शतं शतानां गृष्टीनामददं चाप्यतन्द्रित: । इष्टवानेकैर्महायज्ञैब्राह्मणेभ्यो न तेन च
śataṁ śatānāṁ gṛṣṭīnām adadaṁ cāpy atandritaḥ | iṣṭavān ekair mahāyajñair brāhmaṇebhyo na tena ca ||
ഭഗീരഥൻ പറഞ്ഞു—ഞാൻ ക്ഷീണമില്ലാതെ നൂറുകൾക്കു നൂറുകൾ ആദ്യമായി കിടാവിനെ പ്രസവിച്ച പശുക്കൾ ദാനം ചെയ്തു; അനേകം മഹായജ്ഞങ്ങൾ നടത്തി ബ്രാഹ്മണർക്കു ദാനങ്ങളും നൽകി. എങ്കിലും ആ കർമ്മദാനങ്ങളുടെ പുണ്യഫലത്താൽ മാത്രം ഞാൻ ഈ നിലയിൽ എത്തിയതല്ല.
भगीरथ उवाच
Educational Q&A
Even immense ritual merit—grand sacrifices and lavish gifts—does not automatically explain one’s spiritual attainment or present condition; Bhagīratha emphasizes humility and points beyond mere external acts to a deeper causality (inner purity, divine grace, or a higher dharmic purpose).
Bhagīratha recounts his extraordinary acts of charity and sacrifice—donating vast numbers of first-calved cows and performing great yajñas with gifts to Brahmins—then declares that these merits alone are not the reason he has arrived ‘here’ (i.e., his current state or destination being discussed in the chapter).