Shloka 44

Sṛṣṭi-krama: Brahmā’s Sequential Creation of Devas, Sages, and Sense-Presiding Powers

दशवर्षानन्तरं तु तेषां भार्याः क्रमेण तु / संवत्सरानन्तरेण असृजत्कमलासनः

daśavarṣānantaraṃ tu teṣāṃ bhāryāḥ krameṇa tu / saṃvatsarānantareṇa asṛjatkamalāsanaḥ

പിന്നീട് പത്ത് വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം അവരുടെ ഭാര്യമാർ ക്രമമായി (പ്രകടമായി); ഒരു വർഷം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ കമലാസനനായ ബ്രഹ്മാവ് അവരുടെ സന്തതിയെ സൃഷ്ടിച്ചു।

daśa-varṣa-anantaramafter ten years
daśa-varṣa-anantaram:
Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootdaśa + varṣa + anantara (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समास; ‘दशवर्षस्य अनन्तरम्’ = after ten years (adverbial)
tuindeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphasis)
teṣāmof them
teṣām:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुं/नपुंसक (m./n.), षष्ठी (Gen. 6), बहुवचन (pl.)
bhāryāḥwives
bhāryāḥ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootbhāryā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा (Nom. 1), बहुवचन (pl.)
krameṇain sequence
krameṇa:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootkrama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), तृतीया (Instr. 3), एकवचन; क्रियाविशेषणवत् ‘क्रमेण’ = in order/one by one
tuand/indeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
saṃvatsara-anantareṇaafter a year
saṃvatsara-anantareṇa:
Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootsaṃvatsara + anantara (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समास ‘संवत्सरानन्तर’ + तृतीया-विभक्ति (Instr. 3) एकवचन ‘-eṇa’; काल-निर्देशे साधनवत् (time-instrumental: after a year)
asṛjatcreated
asṛjat:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√sṛj (सृज्) (धातु)
Formलुङ्-लकार (Aorist), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन (sg.); परस्मैपद
kamalāsanaḥthe lotus-seated one (Brahmā)
kamalāsanaḥ:
Kartā (कर्ता)
TypeNoun
Rootkamala + āsana (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (kamalasya āsanam); पुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (Nom. 1), एकवचन (sg.)

Lord Vishnu (narrating to Garuda/Vinata-putra, traditional dialogue frame)

Concept: Creation unfolds through complementary principles (puruṣa–prakṛti / creator–consort) under temporal regulation.

Vedantic Theme: Interplay of upādhi (names/forms) and kāla within īśvara’s governance; continuity of lineage in vyavahāra.

Application: Respect orderly processes—family, institutions, projects—recognizing that outcomes mature with proper sequencing and time.

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: shanta

Type: loka

Related Themes: Garuda Purana 3.13 (continuation of sarga and lineage narration)

B
Brahma (Kamalasana)

FAQs

It emphasizes that creation and progeny arise according to a regulated cosmic sequence, not randomly—highlighting order (krama) as a Purāṇic principle.

Within the Brahma Kanda’s cosmological/genealogical context, it marks a timed stage of creation where Brahmā (Kamalāsana) brings forth progeny after specified intervals.

It encourages respect for timing, sequence, and disciplined process—acting in an orderly way rather than forcing outcomes prematurely.