Shloka 74

Devatā-Pratiṣṭhā: Maṇḍapa Construction, Dikpāla Worship, Kalaśa-Abhiṣeka, Nyāsa and Homa Procedures

पञ्चपञ्चाहुतीर्हुत्वा आज्येन तदनन्तरम् / गर्भाधानादितस्तावद्यावद्गौदानिकं भवेत्

pañcapañcāhutīrhutvā ājyena tadanantaram / garbhādhānāditastāvadyāvadgaudānikaṃ bhavet

അതിനുശേഷം നെയ്യാൽ അഞ്ചഞ്ചായി അഞ്ചു ആഹുതികൾ അർപ്പിച്ച്, ഗർഭാധാനത്തിൽ നിന്ന് ആരംഭിച്ച് ക്രമമായി ഗോദാനബന്ധിത സംസ്‌കാരം വരെയുള്ള കർമങ്ങൾ നിർവഹിക്കണം।

पञ्चfive
पञ्च:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपञ्च (संख्या-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् संख्या-शब्दः; विशेषणरूपेण ‘five’
पञ्चfive
पञ्च:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपञ्च (संख्या-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् संख्या-शब्दः; पुनरुक्त्या ‘five (times)’
आहुतीःoblations
आहुतीः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआहुति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), बहुवचन
हुत्वाhaving offered (into fire)
हुत्वा:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootहु (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय-कृदन्त (Gerund/Absolutive), ‘having offered’
आज्येनwith ghee
आज्येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootआज्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन
तत्then
तत्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण-प्रयोगः) ‘तत्’ = ततः/तदनन्तरम् अर्थे (then)
अनन्तरम्immediately after
अनन्तरम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअनन्तर (प्रातिपदिक)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण)
गर्भाधानgarbhādhāna (conception rite)
गर्भाधान:
Apadana (Starting point/अपादान)
TypeNoun
Rootगर्भ (प्रातिपदिक) + आधान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रातिपदिक-समास; ‘गर्भस्य आधानम्’ (conception rite)
आदिand so on
आदि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeNoun
Rootआदि (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रातिपदिक; समासे पूर्वपद-रूपेण ‘etc.’
ततःfrom that, starting from
ततः:
Apadana (Starting point/अपादान)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (तसिल्-प्रत्ययान्त), ‘from/starting from’
तावत्so long, up to that extent
तावत्:
Kriya-visheshana (Extent/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतावत् (प्रातिपदिक/अव्ययवत्)
Formअव्यय (परिमाण/अवधि-सूचक)
यावत्until, as long as
यावत्:
Kriya-visheshana (Extent/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootयावत् (प्रातिपदिक/अव्ययवत्)
Formअव्यय (संबन्ध-परिमाणसूचक), ‘as long as/until’
गौदानिकम्the cow-gifting rite (gaudānika)
गौदानिकम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगौ (प्रातिपदिक) + दानिक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; ‘गवां दानम्’ सम्बन्धि (cow-gift rite)
भवेत्should be, should occur
भवेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन

Lord Vishnu (speaking to Garuda/Vinata-putra)

Concept: Saṃskāra continuity: ordered rites from conception onward, sustained by offerings and culminating in dāna.

Vedantic Theme: Karma performed as yajña and dāna supports dharmic life and purifies intention.

Application: Honor milestones with mindful rituals/commitments; include generosity as a capstone to personal rites.

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

Type: gṛhya-agnikārya space with kuṇḍa

Related Themes: Garuda Purana 1.48.75-76 (homa completion; fire as siddhi-dāyaka)

FAQs

This verse places go-dāna as a culminating dharmic act within a structured series of rites, highlighting cow-gifting as a major merit-producing observance connected with household religious duty.

Indirectly: it emphasizes correct performance of samskāras and meritorious rites (with fire oblations and gifts), which the Garuda Purana commonly treats as supports for dharma and favorable post-death outcomes.

Maintain a disciplined approach to life-cycle rites and charitable giving; if full Vedic ritual is not feasible, uphold the spirit through sincere offerings, ethical living, and meaningful charity aligned with dharma.