Previous Verse
Next Verse

Shloka 115

ललितोपाख्याने जप-न्यास-योगप्रकरणम्

Lalitopākhyāna: Procedure of Japa, Nyāsa, and Yogic Installation

त्रिखण्डा सर्वबीजा च मूद्रा सर्वप्रपीरिका / योनिमुद्रेति विज्ञेयास्तत्र चक्रेश्वरीं न्यसेत्

trikhaṇḍā sarvabījā ca mūdrā sarvaprapīrikā / yonimudreti vijñeyāstatra cakreśvarīṃ nyaset

ത്രിഖണ്ഡാ, സർവബീജാ, സർവപ്രപീരികാ—ഈ മുദ്ര ‘യോണിമുദ്ര’ എന്നു അറിയപ്പെടുന്നു; അതിൽ ചക്രേശ്വരീ ദേവിയെ ന്യാസിക്കണം.

त्रिखण्डाthree-parted
त्रिखण्डा:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootत्रि + खण्ड (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषण (fem. nom. sg.)
सर्वबीजाall-seeded; containing all seeds
सर्वबीजा:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसर्व + बीज (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषण (fem. nom. sg.)
and
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
मूद्राmudrā; seal/gesture
मूद्रा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमुद्रा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन (fem. nom. sg.)
सर्वप्रपीरिकाall-filling; pervading all
सर्वप्रपीरिका:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसर्व + प्रपीरिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषण (fem. nom. sg.)
योनि-मुद्राyoni-mudrā (a specific mudrā)
योनि-मुद्रा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयोनि + मुद्रा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन (fem. nom. sg.)
इतिthus; called
इति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/समाप्ति-सूचक अव्यय (quotative particle)
विज्ञेयाःare to be known
विज्ञेयाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootवि-ज्ञा (धातु) + य (कृत्)
Formकृदन्त (भाव्य/विधेय), भविष्यत्कर्तव्यतार्थे; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन (fem. nom. pl.); ‘to be known/recognized’
तत्रthere; in that (context/place)
तत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (locative adverb)
चक्रेश्वरीम्Cakreśvarī (goddess presiding over the cakra)
चक्रेश्वरीम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootचक्र + ईश्वरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन (fem. acc. sg.)
न्यसेत्should place/assign (install)
न्यसेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootनि-√अस्/न्यस् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद