Shloka 53
Mantrarāja-sādhana Prakāra & Tripurā/Lalitā–Kāmākṣī Tattva
Lalitopākhyāna Context
Devanagari script
सर्वशृङ्गारवेषाढ्या महालावण्यशेवधिः / अथ श्रीपुण्डरीकाक्षो ब्रह्मणा सह सादरम्
Transliteration
sarvaśṛṅgāraveṣāḍhyā mahālāvaṇyaśevadhiḥ / atha śrīpuṇḍarīkākṣo brahmaṇā saha sādaram
Translation
അവൾ സർവ്വ ശൃംഗാരവേഷങ്ങളാൽ അലങ്കൃതയായി, മഹാലാവണ്യത്തിന്റെ നിധിയായിരുന്നു. അപ്പോൾ ശ്രീപുണ്ഡരീകാക്ഷൻ (വിഷ്ണു) ബ്രഹ്മാവിനോടൊപ്പം സാദരമായി അവിടെ എത്തി।
Word by Word
सर्वशृङ्गारवेषाढ्याadorned with every kind of love-ornamentation
सर्वशृङ्गारवेषाढ्या:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व-शृङ्गार-वेष-आढ्य (प्रातिपदिक; सर्व + शृङ्गार + वेष + आढ्य)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समास-समूहः ‘सर्वैः शृङ्गारवेषैः आढ्या’ (instrumental sense implied) = ‘endowed with all amorous adornments’
महालावण्यशेवधिःa great treasure of beauty
महालावण्यशेवधिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा-लावण्य-शेवधि (प्रातिपदिक; महा + लावण्य + शेवधि)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘महालावण्यस्य शेवधिः’
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध/वाक्य-सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/आरम्भसूचक (then/now)
श्रीपुण्डरीकाक्षःŚrī Puṇḍarīkākṣa (lotus-eyed one)
श्रीपुण्डरीकाक्षः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootश्री-पुण्डरीक-अक्ष (प्रातिपदिक; श्री + पुण्डरीक + अक्ष)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्मधारयः ‘पुण्डरीकाक्षः’ (lotus-eyed) with honorific श्री-पूर्वपद
ब्रह्मणाwith Brahmā
ब्रह्मणा:
Sahakari (सहकारी/तृतीया)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
सहtogether with
सह:
Sahartha (सहार्थ)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय; सहार्थक-उपपद (with; governs instrumental)
सादरम्respectfully; with reverence
सादरम्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootस-आदर (प्रातिपदिक; स + आदर)
Formअव्ययीभाव-समासः; अव्ययवत् प्रयोगः; क्रियाविशेषण (respectfully)