Shloka 61
Bhaṇḍāsuraprādurbhāva
Rise and Consecration of Bhaṇḍāsura
Devanagari script
पुनरेव तदग्रे ऽभूदलङ्घ्यः सर्वदानवैः / वायव्यास्त्रेण तं धीरो बभञ्ज च ननाद च
Transliteration
punareva tadagre 'bhūdalaṅghyaḥ sarvadānavaiḥ / vāyavyāstreṇa taṃ dhīro babhañja ca nanāda ca
Translation
വീണ്ടും അത് അവന്റെ മുമ്പിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു; എല്ലാ ദാനവർക്കും അതിക്രമിക്കാനാകാത്തത്. അപ്പോൾ ധീരൻ വായവ്യാസ്ത്രം കൊണ്ട് അതിനെ തകർത്തു, ഗർജ്ജിക്കുകയും ചെയ്തു.
Word by Word
पुनःagain
पुनः:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण (adverb)
एवindeed/just
एव:
Sambandha/Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-निपात (emphatic particle)
तत्that (thing)
तत्:
Adhikaraṇa/Anvaya (अन्वय)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; निर्देशवाचक
अग्रेin front
अग्रे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootअग्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; अव्ययीभावार्थे ‘in front’
अभूत्became/appeared
अभूत्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलुङ्-लकार (aorist), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
अलङ्घ्यःuncrossable/insurmountable
अलङ्घ्यः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootअलङ्घ्य (कृदन्त-प्रातिपदिक; √लङ्घ्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; यत्-प्रत्ययान्त (gerundive/passive potential) ‘not to be crossed’
सर्व-दानवैःby all the Dānavas
सर्व-दानवैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + दानव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण/सह), बहुवचन; कर्मधारय ‘all (the) Dānavas’
वायव्य-अस्त्रेणwith the Vāyavya weapon (wind-weapon)
वायव्य-अस्त्रेण:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootवायव्य (प्रातिपदिक) + अस्त्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन; तत्पुरुष (वायव्यं अस्त्रम्)
तम्him/that one
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
धीरःthe steadfast/brave one
धीरः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootधीर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
बभञ्जbroke/shattered
बभञ्ज:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootभञ्ज् (धातु)
Formलिट्-लकार (perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
चand
च:
Sambandha/Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात (conjunction)
ननादroared/sounded
ननाद:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootनद् (धातु)
Formलिट्-लकार (perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
चand
च:
Sambandha/Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात (conjunction)