Shloka 118
यज्ञप्रवर्तनम् (Yajña-pravartana) — The Institution/Commencement of Sacrifice in Dvāpara
Devanagari script
तथा चान्येषु भवति पुनस्तद्वद्यथाक्रमम् / सर्गे सर्गे तथा भेदा उत्पद्यन्ते तथैव तु
Transliteration
tathā cānyeṣu bhavati punastadvadyathākramam / sarge sarge tathā bhedā utpadyante tathaiva tu
Translation
അതുപോലെ മറ്റു സൃഷ്ടികളിലും ക്രമാനുസാരമായി വീണ്ടും അതേ സംഭവിക്കുന്നു; ഓരോ സർഗ്ഗത്തിലും അങ്ങനെ തന്നെ ഭേദങ്ങൾ ഉദ്ഭവിക്കുന്നു.
Word by Word
तथाthus, likewise
तथा:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण/adverb)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयबोधक/conjunction)
अन्येषुin others (cases)
अन्येषु:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootanya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी (7th/सप्तमी), बहुवचन (plural); 'अन्य' = others (locative)
भवतिoccurs/is
भवति:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootbhū (भू धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (singular), परस्मैपद
पुनःagain
पुनः:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootpunar (अव्यय)
Formअव्यय (काल/पुनरावृत्ति-बोधक adverb)
तद्वत्in the same way
तद्वत्:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottadvat (अव्यय)
Formअव्यय (तुल्यताबोधक/comparative adverb)
यथा-क्रमम्in due order
यथा-क्रमम्:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootyathā + krama (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समास; अव्ययवत् प्रयोगः (adverbial), अर्थः 'क्रमानुसारम्'
सर्गेin (each) creation/emanation
सर्गे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootsarga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; (पुनरुक्त्या 'सर्गे सर्गे' = प्रत्येकसर्गे)
सर्गेin every creation
सर्गे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootsarga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; पुनरुक्ति (reduplication)
तथाthus
तथा:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय (adverb)
भेदाःdifferences, distinctions
भेदाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootbheda (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन
उत्पद्यन्तेarise, come into being
उत्पद्यन्ते:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootut + √pad (पद् धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन (plural), आत्मनेपद; 'उत्पद्यते' = arises
तथाso, likewise
तथा:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय (adverb)
एवindeed, just
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय (निश्चय/अवधारण particle)
तुbut, indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय (विरोध/अन्वय particle)