Shloka 12
Kāla-cakra and the Motions of the Sun, Moon, Stars, and Grahas
Bhāgavata Jyotiṣa Framework
तत उपरिष्टादुशना द्विलक्षयोजनत उपलभ्यते पुरत: पश्चात्सहैव वार्कस्य शैघ्र्यमान्द्यसाम्याभिर्गतिभिरर्कवच्चरति लोकानां नित्यदानुकूल एव प्रायेण वर्षयंश्चारेणानुमीयते स वृष्टिविष्टम्भग्रहोपशमन: ॥ १२ ॥
tata upariṣṭād uśanā dvi-lakṣa-yojanata upalabhyate purataḥ paścāt sahaiva vārkasya śaighrya-māndya-sāmyābhir gatibhir arkavac carati lokānāṁ nityadānukūla eva prāyeṇa varṣayaṁś cāreṇānumīyate sa vṛṣṭi-viṣṭambha-grahopaśamanaḥ.
ഈ നക്ഷത്രസമൂഹത്തിനുമുകളായി വീണ്ടും രണ്ട് ലക്ഷം യോജന ഉയരത്തിൽ ശുക്രഗ്രഹം (ഉശനാ) കാണപ്പെടുന്നു. അത് സൂര്യനെപ്പോലെ ചിലപ്പോൾ മുന്നിലും ചിലപ്പോൾ പിന്നിലും ചിലപ്പോൾ കൂടെയുമായി—വേഗം, മന്ദം, സമം എന്നീ ഗതികളോടെ സഞ്ചരിക്കുന്നു. മഴയ്ക്ക് തടസ്സമാകുന്ന ഗ്രഹങ്ങളുടെ ദോഷപ്രഭാവം അത് ശമിപ്പിക്കുന്നു; അതിനാൽ അതിന്റെ അനുകൂല സഞ്ചാരത്തിൽ സാധാരണയായി മഴ പെയ്യുകയും, സർവ്വലോകങ്ങൾക്കും അതി ശുഭകരമെന്നു പണ്ഡിതർ അംഗീകരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
FAQs
In Canto 5, Chapter 22, the Bhāgavatam describes Uśanā (Venus) as moving sometimes ahead of and sometimes behind the Sun, with varying speeds, and as generally favorable—especially connected with bringing rain and easing obstructions to rainfall.
Śukadeva Gosvāmī speaks this verse to Mahārāja Parīkṣit while explaining the cosmic structure and the courses of the grahas (planets) in the Fifth Canto.
The verse highlights that nature’s rhythms are purposeful and beneficial; cultivating reverence for divine order can inspire gratitude, ecological responsibility, and steadiness when conditions (like “swift” or “slow” phases) change.