Shloka 5
Kṛṣṇa Teases Rukmiṇī; Her Devotional Reply and the Lord’s Assurance
तस्मिनन्तर्गृहे भ्राजन्मुक्तादामविलम्बिना । विराजिते वितानेन दीपैर्मणिमयैरपि ॥ ३ ॥ मल्लिकादामभि: पुष्पैर्द्विरेफकुलनादिते । जालरन्ध्रप्रविष्टैश्च गोभिश्चन्द्रमसोऽमलै: ॥ ४ ॥ पारिजातवनामोदवायुनोद्यानशालिना । धूपैरगुरुजै राजन् जालरन्ध्रविनिर्गतै: ॥ ५ ॥ पय:फेननिभे शुभ्रे पर्यङ्के कशिपूत्तमे । उपतस्थे सुखासीनं जगतामीश्वरं पतिम् ॥ ६ ॥
tasmin antar-gṛhe bhrājan- muktā-dāma-vilambinā virājite vitānena dīpair maṇi-mayair api
രുക്മിണിയുടെ അന്തഃപുരം മുത്തുമാലകൾ തൂങ്ങിയ വിതാനത്താലും മാണിക്യദീപങ്ങളുടെ പ്രഭയാലും അത്യന്തം മനോഹരമായി വിരാജിച്ചു. മല്ലികാദി പുഷ്പമാലകളിൽ തേൻചീറ്റികളുടെ മുഴക്കം ഉയർന്നു; ജാലകജാലരന്ധ്രങ്ങളിലൂടെ ചന്ദ്രന്റെ നിർമല കിരണങ്ങൾ അകത്തു വീണു. രാജനേ, അതേ രന്ധ്രങ്ങളിലൂടെ പുറത്തേക്ക് ഒഴുകിയ അഗുരു ധൂപവും പാരിജാതവനത്തിന്റെ സുഗന്ധം കൊണ്ടുവന്ന കാറ്റും മുറിയെ ഒരു ഉദ്യാനമാക്കി. അവിടെ പാലിന്റെ നുരപോലെ വെളുത്ത മൃദുശയ്യയിൽ സുഖാസീനനായ ലോകേശ്വരനായ ഭർത്താവിനെ റാണി ശുശ്രൂഷിച്ചു।
According to Śrīla Śrīdhara Svāmī, Rukmiṇī’s palace was quite famous then, as now, and these descriptions give a glimpse into its opulence. Śrīla Viśvanātha Cakravartī adds that the word amalaiḥ in this verse may also be read aruṇaiḥ, which would indicate that when this pastime took place the moon had just risen, bathing the entire palace in beautiful ruddy moonshine.
FAQs
In this verse, Śukadeva describes the palace atmosphere as perfumed by the breeze from a pārijāta grove, highlighting the divine, paradise-like opulence surrounding Kṛṣṇa’s household in Dvārakā.
Śukadeva Gosvāmī is narrating to King Parīkṣit; the address ‘O King’ maintains the direct teacher-disciple narration frame while describing the scene in Kṛṣṇa’s inner chambers.
It encourages cultivating a clean, devotional environment—through purity, pleasing fragrance, and remembrance—so the mind naturally turns toward the Lord, as the palace setting supports constant God-centered awareness.