Previous Verse
Next Verse

Shloka 23

Bali Mahārāja’s Surrender, Prahlāda’s Praise, and the Lord’s Mercy

Sutala and Future Indrahood

यत्पादयोरशठधी: सलिलं प्रदाय दूर्वाङ्कुरैरपि विधाय सतीं सपर्याम् । अप्युत्तमां गतिमसौ भजते त्रिलोकीं दाश्वानविक्लवमना: कथमार्तिमृच्छेत् ॥ २३ ॥

yat-pādayor aśaṭha-dhīḥ salilaṁ pradāya dūrvāṅkurair api vidhāya satīṁ saparyām apy uttamāṁ gatim asau bhajate tri-lokīṁ dāśvān aviklava-manāḥ katham ārtim ṛcchet

നിഷ്കപടബുദ്ധിയോടെ നിന്റെ പദപദ്മങ്ങളിൽ ജലം, ദൂർവാങ്കുരം, അല്ലെങ്കിൽ പുഷ്പമൊട്ടു പോലും അർപ്പിച്ച് സത്യഭക്തിയോടെ പൂജിക്കുന്നവൻ ഉത്തമഗതി പ്രാപിക്കുന്നു. ഈ ബലി മഹാരാജൻ കപടമില്ലാതെ ത്രിലോകത്തിന്റെ സർവ്വസ്വവും സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു; പിന്നെ അവൻ ബന്ധനവേദന എങ്ങനെ അനുഭവിക്കണം?

यत्-पादयोःat whose two feet
यत्-पादयोः:
Adhikarana (अधिकरण/Locative sense: ‘at whose feet’)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम) + पाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), द्विवचन; तत्पुरुष (यस्य पादौ तयोः)
अशठ-धीःone with sincere intelligence
अशठ-धीः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootअशठ + धी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय (अशठा धीः)
सलिलम्water
सलिलम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootसलिल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
प्रदायhaving offered
प्रदाय:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया/Anterior action)
TypeVerb
Rootप्र-दा (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), ‘having offered/given’
दूर्वा-अङ्कुरैःwith sprouts of dūrvā grass
दूर्वा-अङ्कुरैः:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootदूर्वा + अङ्कुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; तत्पुरुष (दूर्वायाः अङ्कुरैः)
अपिeven
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अपि-भाव (also/even)
विधायhaving performed
विधाय:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootवि-धा (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive), ‘having performed/arranged’
सतीम्proper, virtuous
सतीम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसत् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (of ‘saparyām’)
सपर्याम्worship/service
सपर्याम्:
Karma (कर्म/Object; of ‘vidhāya’)
TypeNoun
Rootसपर्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
अपिindeed
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अपि-भाव (indeed/even)
उत्तमाम्supreme
उत्तमाम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootउत्तम (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (of ‘gatim’)
गतिम्destination
गतिम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootगति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
असौthat person (he)
असौ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootअसद्/अदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
भजतेattains/partakes
भजते:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootभज् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
त्रि-लोकीम्the three worlds
त्रि-लोकीम्:
Karma (कर्म/Object; with ‘bhajate’)
TypeNoun
Rootत्रि + लोकी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; द्विगु-समास (त्रयः लोकाः यस्यां सा)
दाश्वान्having given (a donor)
दाश्वान्:
Visheshana (विशेषण of ‘asau’)
TypeAdjective
Rootदा (धातु) + वस्/वांस् (कृदन्त)
Formकृदन्त (परिपूर्ण-कर्तरि/‘one who has given’), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अविक्लव-मनाःsteady-minded
अविक्लव-मनाः:
Visheshana (विशेषण of ‘asau’)
TypeAdjective
Rootअविक्लव + मनस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय (अविक्लवं मनः यस्य)
कथम्how
कथम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Interrogative)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formप्रश्न-अव्यय (interrogative adverb)
आर्तिम्distress
आर्तिम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootआर्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
ऋच्छेत्would attain
ऋच्छेत्:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootऋ (धातु; ऋच्छति)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

In Bhagavad-gītā (9.26) it is stated:

Ś
Śrī Hari (the Lord)

FAQs

This verse teaches that even simple offerings like water and dūrvā grass, when given with a sincere, non-deceitful heart, can grant the highest destination by the Lord’s grace.

Because the spiritual result depends on inner sincerity; straightforward devotion makes even small acts of worship spiritually complete and powerful.

Offer whatever you can—time, prayer, water, a flower—with honesty and steadiness of heart; consistent, sincere devotion reduces anxiety and brings inner refuge.