Shloka 16
Deva–Asura Battle after the Nectar; Bali’s Illusions and Hari’s Intervention
वैरोचनो बलि: सङ्ख्ये सोऽसुराणां चमूपति: । यानं वैहायसं नाम कामगं मयनिर्मितम् ॥ १६ ॥ सर्वसाङ्ग्रामिकोपेतं सर्वाश्चर्यमयं प्रभो । अप्रतर्क्यमनिर्देश्यं दृश्यमानमदर्शनम् ॥ १७ ॥ आस्थितस्तद् विमानाग्र्यं सर्वानीकाधिपैर्वृत: । बालव्यजनछत्राग्र्यै रेजे चन्द्र इवोदये ॥ १८ ॥
vairocano baliḥ saṅkhye so ’surāṇāṁ camū-patiḥ yānaṁ vaihāyasaṁ nāma kāma-gaṁ maya-nirmitam
ആ യുദ്ധത്തിൽ വിരോചനന്റെ പുത്രനായ മഹാരാജ ബലി—അസുരരുടെ സേനാധിപൻ—മയ ദാനവൻ നിർമ്മിച്ച, ഇഷ്ടാനുസരണം സഞ്ചരിക്കുന്ന ‘വൈഹായസ’ എന്ന അത്ഭുതവിമാനത്തിൽ കയറി ഇരുന്നു. ഹേ രാജാവേ, അത് എല്ലാ തരത്തിലുള്ള യുദ്ധായുധങ്ങളാൽ സമ്പന്നവും, പരമാശ്ചര്യമയവും, ചിന്തിക്കാനാവാത്തതും വിവരണം ചെയ്യാനാവാത്തതുമായിരുന്നു; ചിലപ്പോൾ ദൃശ്യമാകുകയും ചിലപ്പോൾ അദൃശ്യമാകുകയും ചെയ്തു. ശ്രേഷ്ഠ ഛത്രത്തിന്റെ കീഴിൽ, ഉത്തമ ചാമരങ്ങളുടെ കാറ്റാൽ സേവിക്കപ്പെട്ടും, സേനാനായകരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടും, ബലി സന്ധ്യയിൽ ഉദിക്കുന്ന ചന്ദ്രനെപ്പോലെ എല്ലാ ദിക്കുകളും പ്രകാശിപ്പിച്ച് ശോഭിച്ചു.
FAQs
This verse notes that Bali, as commander of the asuras, possessed an extraordinary aerial craft (Vaihāyasa) made by Maya, showing his formidable material strength and resources.
Maya is the famed architect associated with the demons; here he is credited with building Bali’s desire-moving aerial vehicle, highlighting advanced asuric craftsmanship.
Even astonishing technology and power (like a wish-moving aircraft) remain material advantages; the Bhagavatam later emphasizes that true victory and protection ultimately rest with the Supreme Lord’s will.