Adhyaya 16

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये महाभारतवर्णनं नाम पञ्चदशो ऽध्यायः अथ षोडशो ऽध्यायः बुद्धाद्यवतारकथनम् अग्निर् उवाच वक्ष्ये बुद्धावतारञ्च पठतः शृण्वतोर्थदम् पुरा देवासुरे युद्धे दैत्यैर् देवाः पराजिताः

ഇങ്ങനെ ആദിമഹാപുരാണത്തിന്റെ ആഗ്നേയ ഭാഗത്തിലെ ‘മഹാഭാരതവർണ്ണനം’ എന്ന പതിനഞ്ചാം അധ്യായം സമാപിച്ചു. ഇനി പതിനാറാം അധ്യായം—‘ബുദ്ധാദി അവതാരകഥനം’ ആരംഭിക്കുന്നു. അഗ്നി പറഞ്ഞു—വായിക്കുന്നവർക്കും കേൾക്കുന്നവർക്കും അർത്ഥഫലം നൽകുന്ന ബുദ്ധാവതാരവും ഞാൻ പ്രസ്താവിക്കും. പുരാതനകാലത്ത് ദേവാസുരയുദ്ധത്തിൽ ദൈത്യന്മാർ ദേവന്മാരെ പരാജയപ്പെടുത്തി.

Verse 2

रक्ष रक्षेति शरणं वदन्तो जग्मुरीश्वरम् मायमोहस्वरुपोसौ शुद्धोदनसुतो ऽभवत्

“രക്ഷിക്കൂ, രക്ഷിക്കൂ” എന്നു വിളിച്ചു ശരണം പറഞ്ഞുകൊണ്ട് അവർ ഈശ്വരനടുത്തേക്ക് ചെന്നു. ആ പ്രഭു മായാമോഹസ്വരൂപം ധരിച്ചു ശുദ്ധോദനന്റെ പുത്രനായി അവതരിച്ചു.

Verse 3

मोहयामास दैत्यांस्तांस्त्याजिता वेदधर्मकम् ते च बौद्धा बभूवुर्हि तेभ्योन्ये वेदवर्जिताः

അവൻ ആ ദൈത്യന്മാരെ മോഹിപ്പിച്ചു; അവർ വേദാധിഷ്ഠിത ധർമ്മം ഉപേക്ഷിച്ചു. അവർ ബൗദ്ധരായി മാറി; അവരിൽ നിന്നു വേദവിരഹിതരായ മറ്റുള്ളവരും ഉദിച്ചു.

Verse 4

आर्हतः सो ऽभवत् पश्चादार्हतानकरोत् परान् एवं पाषण्डिनो जाता वेदधर्मादिवर्जिताः

പിന്നീട് അവൻ ആർഹതൻ (ജൈനൻ) ആയി; മറ്റുള്ളവരെയും ആർഹതരാക്കി. ഇങ്ങനെ പാഷണ്ഡികൾ ഉദിച്ചു—വേദധർമ്മാദികളിൽ നിന്നു വഞ്ചിതരായി.

Verse 5

नरकार्हं कर्म चक्रुर्ग्रहीष्यन्त्यधमादपि सर्वे कलियुगान्ते तु भविष्यन्ति च सङ्कराः

അവർ നരകാർഹമായ കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യും; എല്ലാവരും അതിനീചമായ മാർഗങ്ങളും സ്വീകരിക്കും. കലിയുഗാന്തത്തിൽ അവർ എല്ലാവരും ‘സങ്കര’—വർണാശ്രമധർമ്മവും നൈതികക്രമവും തകർന്നുണ്ടാകുന്ന കലർന്നും ആശയക്കുഴപ്പമുള്ള ജനസമൂഹം—ആയിത്തീരും.

Verse 6

दस्यवः शीलहीनाश् च वेदो वाजसनेयकः दश पञ्च च शाखा वै प्रमाणेन भविष्यति

ദസ്യുക്കളും ശീലഹീനരും വർധിക്കുന്ന കാലത്ത്, പ്രമാണപ്രകാരം വാജസനേയ (ശുക്ല യജുർവേദം) പതിനഞ്ച് ശാഖകളുള്ളതായിരിക്കും.

Verse 7

धर्मकञ्चुकसंवीता अधर्मरुचयस् तथा मानुषान् भक्षयिष्यन्ति म्लेच्छाः पार्थिवरूपिणः

ധർമ്മത്തിന്റെ മറവു ധരിച്ചിട്ടും അധർമ്മത്തിൽ രുചിയുള്ള—രാജരൂപം കൈക്കൊണ്ട മ്ലേച്ഛർ—മനുഷ്യരെ ‘ഭക്ഷിക്കും’; അതായത് പീഡിപ്പിച്ച് നശിപ്പിക്കും.

Verse 8

कल्की विष्णुयशःपुत्रो याज्ञवल्क्यपुरोहितः उत्सादयिष्यति म्लेच्छान् गृहीतास्त्रः कृतायुधः

വിഷ്ണുയശസ്സിന്റെ പുത്രനായ കൽക്കി, യാജ്ഞവൽക്ക്യൻ പുരോഹിതനായിരിക്കെ, ആയുധങ്ങൾ കൈക്കൊണ്ട് പൂർണ്ണ സന്നദ്ധനായി മ്ലേച്ഛരെ ഉന്മൂലനം ചെയ്യും.

Verse 9

स्थापयिष्यति मर्यादां चातुर्वर्ण्ये यथोचिताम् आश्रमेषु च सर्वेषु प्रजाः सद्धर्मवर्त्मनि

അവൻ ചാതുർവർണ്യത്തിൽ യഥോചിതമായ മര്യാദയും ശാസനവും സ്ഥാപിക്കും; അതുപോലെ എല്ലാ ആശ്രമങ്ങളിലും പ്രജയെ സദ്ധർമ്മത്തിന്റെ പഥത്തിൽ നിയോഗിക്കും.

Verse 10

कल्किरूपं परित्यज्य हरिः स्वर्गं गमिष्यति ततः कृतयुगान्नाम पुरावत् सम्भविष्यति

കൽക്കി-രൂപം ഉപേക്ഷിച്ച് ഹരി (വിഷ്ണു) സ്വർഗത്തിലേക്ക് ഗമിക്കും; തുടർന്ന് പൂർവകാലത്തെപ്പോലെ ‘കൃതയുഗം’ എന്ന യുഗം വീണ്ടും ഉദിക്കും।

Verse 11

वर्नाश्रमाश् च धर्मेषु स्वेषु स्थास्यन्ति सत्तम एवं सर्वेषु कल्पेषु सर्वमन्वन्तरेषु च

ഹേ സത്തമാ! വർണങ്ങളും ആശ്രമങ്ങളും തത്തത്ത ധർമ്മങ്ങളിൽ സ്ഥാപിതമായി നിലനിൽക്കും; ഇങ്ങനെ തന്നെയാണ് എല്ലാ കല്പങ്ങളിലും ഓരോ മന്വന്തരത്തിലും।

Verse 12

अवतारा असङ्ख्याता अतीतानागतादयः विष्णोर्दशावताराख्यान् यः पठेत् शृणुयान्नरः

അവതാരങ്ങൾ അസംഖ്യമാണ്—അതീതവും അനാഗതവും മുതലായവ. വിഷ്ണുവിന്റെ ദശാവതാരകഥ ആരെങ്കിലും പാരായണം ചെയ്യുകയോ ശ്രവിക്കുകയോ ചെയ്താൽ…

Verse 13

सोवाप्तकामो विमलः सकुलः स्वर्गमाप्नुयात् धर्माधर्मव्यवस्थानमेवं वै कुरुते हरिः अवतीर्णञ्च स गतः सर्गादेः कारणं हरिः

അവൻ ആഗ്രഹസിദ്ധി പ്രാപിച്ച്, നിർമലനായി, തന്റെ കുലത്തോടുകൂടി സ്വർഗം പ്രാപിക്കും. ഇങ്ങനെ തന്നെയാണ് ഹരി ധർമ്മ-അധർമ്മങ്ങളുടെ യഥോചിത വ്യവസ്ഥ സ്ഥാപിക്കുന്നത്. അവതരിച്ച് പിന്നെ ഗമിച്ച ആ ഹരിയേ സർഗാദി (സൃഷ്ടിപ്രക്രിയ)യുടെ കാരണമാണ്।