Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 17

Devanagari script

अथ तस्या वरार्थाय गरुडं विहगाधिपम् । स प्रोवाच परं मित्रं विनयावनतः स्थितः

Transliteration

atha tasyā varārthāya garuḍaṃ vihagādhipam | sa provāca paraṃ mitraṃ vinayāvanataḥ sthitaḥ

Translation

ຕໍ່ມາ ເພື່ອຊອກຫາຄູ່ຄອງໃຫ້ນາງ ທ່ານໄດ້ເຂົ້າໄປຫາກະຣຸດາ ຈອມແຫ່ງນົກ. ທ່ານຢືນຢູ່ດ້ວຍຄວາມນອບນ້ອມ ແລ້ວກ່າວກັບມິດອັນປະເສີດຍິ່ງຂອງຕົນ.

Word by Word

• अथ: then
• अथ: Sambandha (Discourse connector)
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)
• Form: अनन्तरार्थक-अव्ययम् (sequencing particle)

• तस्याः: of her
• तस्याः: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive/6th), एकवचनम्; सर्वनाम

• वर-अर्थाय: for (securing) a bridegroom
• वर-अर्थाय: Sampradāna (Purpose/recipient; हेतु-चतुर्थी)
• Type: Noun
• Root: वर (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: समासः (तत्पुरुषः; ‘वरस्य अर्थः’), चतुर्थी-विभक्तिः (Dative/4th), एकवचनम्

• गरुडम्: Garuḍa
• गरुडम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गरुड (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), एकवचनम्

• विहग-अधिपम्: lord of birds
• विहग-अधिपम्: Karma (Object apposition/कर्म-विशेषण)
• Type: Noun
• Root: विहग (प्रातिपदिक) + अधिप (प्रातिपदिक)
• Form: समासः (तत्पुरुषः; ‘विहगानाम् अधिपः’), पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; गरुडस्य विशेषण-रूपेण

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम

• प्रोवाच: said, spoke
• प्रोवाच: Kriyā (Main verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र+√वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकारः (Perfect), प्रथम-पुरुषः (3rd), एकवचनम्, परस्मैपदम्

• परम्: supreme, dear
• परम्: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘मित्रम्’ इत्यस्य विशेषणम्

• मित्रम्: friend
• मित्रम्: Karma (Addressee as object/सम्बोधित-कर्म)
• Type: Noun
• Root: मित्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; सम्बोधनार्थे अपि द्वितीया (addressing as object)

• विनय-अवनतः: bowed down in humility
• विनय-अवनतः: Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: विनय (प्रातिपदिक) + अवनत (कृदन्त)
• Form: समासः (तत्पुरुषः; ‘विनयेन अवनतः’), क्त/PPP; पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

• स्थितः: standing, remaining
• स्थितः: Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: √स्था (धातु) + स्थित (कृदन्त)
• Form: क्त/PPP; पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; अवस्थावाचकः

Speaker

Sūta

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A respectful meeting: a brāhmaṇa/elder (the father) approaches Garuḍa, the majestic bird-king, hands folded, head bowed; Garuḍa stands or perches with expansive wings, radiant and protective; the maiden is implied nearby, veiled or in the background.

Characters & Entities

• Garuḍa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Even in worldly duties like marriage, dharma is pursued through humility, right counsel, and worthy friendships.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse is narrative setup; the larger chapter links these events to the sacred kṣetra celebrated in the Tīrthamāhātmya.

What ritualistic prescription is mentioned?

None.