Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 24

Devanagari script

ततो द्विजमयं रूपं स कृत्वा तीक्ष्णदीधितिः । चमत्कारपुरक्षेत्रे तस्याश्रमपदं ययौ

Transliteration

tato dvijamayaṃ rūpaṃ sa kṛtvā tīkṣṇadīdhitiḥ | camatkārapurakṣetre tasyāśramapadaṃ yayau

Translation

ຕໍ່ມາ ພຣະອາທິດຜູ້ມີລຳແສງແຫຼມຄົມ ໄດ້ຮັບຮູບເປັນພຣາຫມັນ ແລ້ວໄປຍັງສຳນັກອາສຣົມຂອງອະກັສຕະຍະ ໃນເຂດສັກສິດແຫ່ງຈາມັດກາຣະປຸຣະ।

Word by Word

• ततः: then; thereafter
• ततः: Adhikarana (Context/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय (क्रियाविशेषण) = ‘ततः/तस्मात्’ (thereupon/from there)

• द्विजमयम्: made of a brāhmaṇa (brahmin-like)
• द्विजमयम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: द्विज + मय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; विशेषणम् (रूपम् इति)

• रूपम्: form
• रूपम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: रूप (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (कर्ता), एकवचन; सर्वनाम

• कृत्वा: having made
• कृत्वा: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund) = ‘having done/made’

• तीक्ष्णदीधितिः: the sharp-rayed one (Sun)
• तीक्ष्णदीधितिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तीक्ष्ण + दीधिति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (कर्ता), एकवचन; विशेषण-समासः (तीक्ष्णा दीधितिः यस्य सः)

• चमत्कारपुरक्षेत्रे: in the Camatkārapura sacred field
• चमत्कारपुरक्षेत्रे: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: चमत्कारपुर + क्षेत्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन; स्थानवाचक

• तस्य: of him
• तस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (सम्बन्ध), एकवचन; ‘of him’

• आश्रमपदम्: the hermitage-site
• आश्रमपदम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: आश्रम + पद (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; ‘आश्रमस्य पदम्’

• ययौ: went
• ययौ: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: या (धातु)
• Form: लिट् (परोक्शभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

Speaker

Narrator

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Cāmatkārapura-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: The Sun-god, haloed yet veiled, assumes a brāhmaṇa’s form and walks toward Agastya’s forest hermitage within the sacred precinct of Cāmatkārapura.

Characters & Entities

• Sūrya (Tīkṣṇadīdhiti)
• Agastya
• Cāmatkārapura-kṣetra

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma is upheld through humility and proper approach—power seeks guidance from wisdom, even by adopting a modest form.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Cāmatkārapura-kṣetra is explicitly named as the sacred locale where Agastya’s āśrama is situated.

What ritualistic prescription is mentioned?

None explicitly; the verse establishes a kṣetra setting, typically implying pilgrimage merit in the broader māhātmya narrative.