Avanti Kshetra Mahatmya
Avanti Kshetra Mahatmya
This section is situated in the sacred topography of Avantī, traditionally associated with Ujjayinī (Ujjain) in central India. It presents the region as a Śaiva kṣetra defined by Mahākāla and by a network of tīrthas, liṅgas, and ritual landscapes (including cremation-ground symbolism). The narrative frames Avantī as a comparandum within a pan-Indian pilgrimage hierarchy (e.g., Kurukṣetra, Vārāṇasī, Prabhāsa), thereby integrating local sanctity into an all-India Purāṇic map.
Adhyayas in Avanti Kshetra Mahatmya
71 chapters to explore.
Adhyaya 1
महाकालवनमाहात्म्य-प्रश्नोत्तरम् | Mahākālavanamāhātmya: Dialogues on the Glory of Mahākāla’s Sacred Grove
ອັດຍາຍ 1 ເລີ່ມດ້ວຍຄຳນະມັດສະການ ແລະບົດສັນລະເສີນແບບໄສວະ-ສະໂຕຕຣະ ຍົກຍ້ອງພຣະມະຫາກາລາ ເປັນພຣະອົງດັ່ງເດີມຜູ້ປາກົດໃນຮູບລິງຄະ. ຕໍ່ມາເກີດບົດສົນທະນາ: ອຸມາຂໍໃຫ້ອີສະວະຣະຈັດລຽງລາຍຊື່ຕີຣຖະ ແລະແມ່ນ້ຳສັກສິດສຳຄັນ. ອີສະວະຣະກ່າວເຖິງ ຄົງຄາ, ຍະມຸນາ, ນະຣະມະດາ; ກຸຣຸກເສດຕຣະ, ຄະຍາ, ປະຣະພາສະ, ໄນມິສະ; ເກດາຣະ, ປຸສກະຣະ, ກາຍາວະໂຣຫະນະ ແລ້ວຍົກມະຫາກາລະວະນະເປັນກະເສດຕຣະອັນມົງຄຸນສູງສຸດ. ຄຳພີພັນລະນາວ່າ ມະຫາກາລະວະນະເປັນດິນແດນກວ້າງໃຫຍ່ ທຳລາຍມົນທິນອັນຮ້າຍແຮງ ໃຫ້ທັງພົນລາພໂລກີ ແລະມຸກຕິ ແຖມຍັງມີອານຸພາບແມ່ນແຕ່ໃນຍາມລະລາຍຂອງຈັກກະວານ. ອຸມາຂໍຮູ້ລາຍລະອຽດຕີຣຖະ ແລະລິງຄະໃນພື້ນທີ່; ເລື່ອງຈຶ່ງຫັນໄປຫາການຖ່າຍທອດຄວາມຮູ້ລະຫວ່າງ ສະນັດກຸມາຣະ ແລະ ວະຍາສະ. ວະຍາສະຖາມເຫດຜົນຂອງຊື່ “ມະຫາກາລະວະນະ”, ເປັນປ່າ “ກຸຫຍະ”, ເປັນ “ປີຖະ”, “ອູສະຣະ”, “ສະມະສານະ” ແລະຜົນຈາກການຢູ່ອາໄສ, ການຕາຍ, ການອາບນ້ຳ, ການໃຫ້ທານ. ສະນັດກຸມາຣະອະທິບາຍດ້ວຍນິຍາມຕົ້ນກຳເນີດ: ບາບ “ສູນສະລາຍ” ຢູ່ທີ່ນັ້ນ; ເປັນປີຖະເນື່ອງຈາກການສຳພັນກັບພຣະແມ່ (ມາຕຣິກາ); ການຕາຍທີ່ນັ້ນຕັດການເກີດໃໝ່; ພຣະສິວະພໍໃຈສັນຍາລັກແຫ່ງປ່າຊ້າ. ທ້າຍອັດຍາຍຈັດອັນດັບມະຫາກາລະວະນະເໜືອຕີຣຖະອື່ນໆ ດ້ວຍລຳດັບບຸນກຸສົນແບບທະວີຄູນ ແລະຢືນຢັນວ່າ ຄຸນລັກສະນະ 5 ປະການ—ປ່າ, ປີຖະ, ກະເສດຕຣະ, ອູສະຣະ, ສະມະສານະ—ມີພ້ອມກັນແຕ່ຜູ້ດຽວໃນ ມະຫາກາລະປຸຣະ.
Adhyaya 2
Mahākāla, Brahmā’s Stuti, and the Origin of Nīlalohita (Rudra)
ສນັດກຸມາຣະເລົ່າພາບກໍາເນີດໂລກໃນຍາມທີ່ຄ້າຍກັບການລະລາຍດັ່ງເດີມ ເມື່ອທຸກສິ່ງສົງບົບ ແລະມີແຕ່ ມະຫາກາລ (ພຣະສິວະ) ເປັນອົງປະທານສູງສຸດ. ເພື່ອການສ້າງ ໄຂ່ຄອສມິກສີຄໍາເກີດຂຶ້ນ ແລ້ວແຍກເປັນພື້ນດິນຂ້າງລຸ່ມ ແລະຟ້າສະຫວັນຂ້າງເທິງ; ພຣະພຣະຫມາເກີດຂຶ້ນກາງໆ ແລະໄດ້ຮັບຄໍາສັ່ງຈາກມະຫາກາລໃຫ້ເລີ່ມການສ້າງ. ພຣະພຣະຫມາຂໍຄວາມຮູ້ ໄດ້ຮັບພຣະເວດະພ້ອມອົງປະກອບ 6 ແຕ່ຍັງບໍ່ຢຸດຕະປະສະຍາ ແລະຖວາຍສະຕຸຕິຍາວແກ່ພຣະສິວະ ວ່າພຣະອົງເກີນກຸນະທັງສາມ ແລະເປັນຮາກຖານຂອງການສ້າງ ການຮັກສາ ແລະການລະລາຍ. ພຣະສິວະປະທານພອນ: ຄວາມປາຖະໜາໃນໃຈຂອງພຣະພຣະຫມາໃຫ້ມີບຸດ ກໍ່ໃຫ້ເກີດ ນີລະໂລຫິຕະ (ຣຸດຣະ) ຜູ້ມີຮູບລັກດຸດັນ ແລະຖືກຊີ້ນໍາໃຫ້ໄປຫາຫິມາລະຍະ. ພ້ອມກັນນັ້ນ ສະຖານະ “ພຣະພຣະຫມາ” ແລະ “ພິຕາມະຫະ” ຂອງພຣະພຣະຫມາ ຖືກຢືນຢັນດ້ວຍເຫດຜົນທາງເທວະວິທະຍາ. ຕໍ່ມາພຣະພຣະຫມາເກີດຄວາມຍິ່ງຍະໂສ; ເທວະທັງຫຼາຍຖືກຄວາມສະຫວ່າງຂອງໃບໜ້າທີ 5 ຂອງພຣະພຣະຫມາກົດດັນ ແລະໄປພຶ່ງພາມະເຫສະວະຣະ. ພຣະສິວະປາກົດ ປະຫັດປະຫານຄວາມອວດດີ ແລະຕັດຫົວທີ 5 ດ້ວຍເລັບ ເກີດນາມ “ກະປາລິນ”; ເທວະທັງຫຼາຍສັນລະເສີນພຣະອົງເປັນ ມະຫາກາລ, ກະປາລິນ ແລະຜູ້ລຶບທຸກ. ບົດນີ້ຈຶ່ງຜູກຄວາມເຂົ້າໃຈກໍາເນີດໂລກ ການສັນລະເສີນ ແລະຄໍາເຕືອນຕໍ່ຄວາມຈອງຫອງ ພ້ອມອະທິບາຍທີ່ມາຂອງນາມແລະຮູບພຣະສິວະ.
Adhyaya 3
Śiprā-prādurbhāvaḥ and Nara-Nārāyaṇa-saṃbandhaḥ (Origin of the Śiprā and the Nara–Nārāyaṇa Link)
ສະນັດກຸມາຣາ ເລົ່າວ່າ ພຣະພຣະຫມາ ຖືກຄວາມມືດແຫ່ງຕະມັດປົກຄຸມ ແລະໂກດເຄືອງ ຈຶ່ງສ້າງສັດຜູ້ນ່າຢ້ານກົວຈາກເຫື່ອ ມີອາວຸດແລະເກາະຄົບຖ້ວນ ແລ້ວສັ່ງໃຫ້ໄປຫາພຣະຣຸດຣະ. ພຣະຣຸດຣະຄິດວ່າ ຜູ້ນີ້ບໍ່ຄວນຖືກຂ້າ ແລະຈະເປັນສະຫາຍຂອງພຣະວິສນຸ ຈຶ່ງໄປຍັງອາສຣົມຂອງພຣະວິສນຸ. ທີ່ນັ້ນ ພຣະຣຸດຣະຂໍທານ (bhikṣā) ດ້ວຍກະໂຫຼກຖ້ວຍໄຟ (kapāla) ທີ່ລຸກໂຊດ. ພຣະວິສນຸເຫັນຄວາມເໝາະສົມຂອງຜູ້ຮັບ ຈຶ່ງຖວາຍແຂນຂວາ; ພຣະຣຸດຣະໃຊ້ຕຣິສູນແທງ ແລະເລືອດທິບຈຶ່ງກາຍເປັນແມ່ນ້ຳບໍລິສຸດວ່ອງໄວ ຊື່ «ສິປຣາ» (Śiprā) ພ້ອມການພັນລະນາເຖິງຂະໜາດແລະໄລຍະເວລາ. ເມື່ອ kapāla ເຕັມ ການກວນເລືອດຕໍ່ໄປເກີດນັກຮົບສວມມົງກຸດ ຊື່ «ນະຣ»; ພຣະຣຸດຣະກ່າວວ່າ ນະຣ ແລະ ນາຣາຍະນະ ຈະໂດງດັງຄູ່ກັນໃນຍຸກໜຶ່ງ ເພື່ອປົກປ້ອງໂລກ ແລະສຳເລັດພຣະປະສົງ. ຕໍ່ມາ ການຕໍ່ສູ້ຍາວນານເກີດຂຶ້ນລະຫວ່າງຜູ້ເກີດຈາກເຫື່ອ ແລະຜູ້ເກີດຈາກເລືອດ ກ່ອນຈະຈົບລົງດ້ວຍການຕັດສິນຂອງເທວະ ແລະການກຳນົດບົດບາດໃນຍຸກຕໍ່ໆໄປ. ທ້າຍບົດ ພຣະວິສນຸແນະນຳພຣະພຣະຫມາເຖິງພິທີຊຳລະບາບ (prāyaścitta) ໂດຍຈັດຕັ້ງໄຟສາມ (agni-traya) ແລະການບູຊາຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ ເພື່ອຟື້ນຟູຄຸນທຳຫຼັງຈາກເຈດຕະນາທີ່ລ່ວງເກີນ.
Adhyaya 4
अग्नितेजःसर्गः तथा नर-उत्पत्तिप्रसङ्गः (Origin of Agni’s Tejas and the Context of Nara’s Emergence)
ບົດທີ 4 ເປັນການສົນທະນາແບບຖາມ–ຕອບທາງເທວະວິທະຍາ. ວະຍາສະຖາມວ່າ “ນະຣະ” ນັກທະນູຜູ້ພິເສດ ຜູ້ຖືກກ່າວວ່າເກີດຂຶ້ນພ້ອມກັບ “ກະປາລະ” (ສັນຍາລັກກະໂຫຼກ) ແລະຝີມື/ອໍານາດຂອງ ວິສະວະກັມມະນ ນັ້ນ ສຳພັນກັບ ຣຸດຣະ (ພຣະສິວະ), ວິສະນຸ ແລະ ພຣະພຣົມ ຢ່າງໃດ; ພ້ອມທັງຖາມເຖິງ “ໃບໜ້າທີ່ຫ້າ” ຂອງພຣະພຣົມວ່າເປັນຫຍັງຈຶ່ງກ່ຽວຂ້ອງໃນເລື່ອງ. ສະນັດກຸມາຣະຕອບໂດຍນໍາໄປສູ່ຕໍານານກໍ່ກໍາເນີດ: ອັກນິ ເກີດຈາກຈິດຂອງພຣະພຣົມ ຫຼັງຈາກຕະປະສະ ແລະການເອີ້ນວາຈາແຫ່ງເວດ. ອັກນິລົງມາຢ່າງບໍ່ອາດຄວບຄຸມ ແລະພຣະພຣົມພະຍາຍາມທໍາໃຫ້ສະຖຽນ ແລະຫຼ້ຽງດ້ວຍຍັດຍະ ໂດຍການບູຊາຕົນເອງ. ຕໍ່ມາພຣະພຣົມແບ່ງ “ໄຟ” ເປັນຫຼາຍຮູບແບບ (ຜູກກັບສັນຍາລັກສະຫຼະ a/i/u) ແລະຈັດວາງໜ້າທີ່ໃນດວງອາທິດ, ດວງຈັນ, ແລະໂລກ/ທະເລ ເຊັ່ນ ວະດະວາມຸຂະ. ບົດນີ້ຍັງສອນເຖິງ saṃskṛtā vāc (ວາຈາທີ່ຝຶກຝົນແລະຄວບຄຸມ) ເປັນຫຼັກການຊໍາລະ ແລະຫຼ້ຽງຊີວິດສໍາລັບຊຸມຊົນດວິຈະ. ຕໍ່ມາມີບົດສັນລະເສີນ ທີ່ພຣະພຣົມຍົກຍ້ອງຕະເຈສະຫຼາຍຮູບຂອງອັກນິ ແລະຈົບດ້ວຍທັດສະນະເທວະປາກົດຂອງຫຼັກສູງສຸດຜູ້ຄຸ້ມຄອງການສ້າງແລະການດໍາລົງ. ທ້າຍສຸດກັບໄປສູ່ກອບເລື່ອງ ນະຣະ–ນາຣາຍະນະ ແລະມີຟະລະສຣຸຕິສັນຍາວ່າ ຜູ້ເຂົ້າໃຈແລະຟັງດ້ວຍສັດທາ ຈະໄດ້ຮັບການຍົກຈິດວິນຍານ ຮວມທັງ brahma-sālokya ແລະບົດນີ້ຍັງຊີ້ເຖິງມະຫິມາຂອງ ປະສຸປະຕິ (ພຣະສິວະ) ດ້ວຍ.
Adhyaya 5
Kuśasthalī-vanavarṇana and Kapāla-nikṣepa (Description of the Kuśasthalī Forest and the Casting Down of the Kapāla)
ບົດນີ້ເປີດດ້ວຍການສົນທະນາ: ວະຍາສະຖາມເຖິງຜົນຫຼັງຈາກຄວາມຂັດແຍ້ງກ່ອນໜ້າ ແລະການຊົດໃຊ້/ການກະທຳທີ່ບຣະຫມາ, ຈະນາຣະດະນະ (ວິສນຸ) ແລະ ສັງກະຣະ ໄດ້ປະຕິບັດ. ສະນັດກຸມາຣະຕອບວ່າ ບຣະຫມາກຳລັງປະກອບອັກນິໂຫຕຣະ ໂດຍໃຊ້ວັດຖຸຈາກປ່າ ແລະກ່າວເຖິງຕະປະສະຍາຂອງ ນະຣະ-ນາຣາຍະນະ ທີ່ບະດາຣີຢາສຣະມະ ເພື່ອສະຫວັດດີຂອງສັດທັງປວງ. ຕໍ່ມາ ພຣະສິວະ (ກະປາລະປານິ) ເດີນທາງມາຮອດ ກຸສະສະຖະລີ ແລະເຂົ້າສູ່ປ່າອັນເປັນມົງຄຸນຢ່າງຍິ່ງ. ມີການພັນນາປ່າຢ່າງລະອຽດ: ຕົ້ນໄມ້ ເຄືອ ດອກໄມ້ ນົກ ລົມ ແລະສີສັນຂອງລະດູ ດັ່ງກຳລັງຕ້ອນຮັບດ້ວຍພັກດີ. ປ່າຖວາຍດອກໄມ້ແກ່ຣຸດຣະ; ພຣະສິວະຮັບໄວ້ ແລະປະທານພອນໃຫ້ຕົ້ນໄມ້ພົ້ນຈາກໄຟ ລົມ ນ້ຳ ແດດ ຟ້າຜ່າ ໜາວ ໃຫ້ບານດອກຕະຫຼອດ ແລະມີຄຸນສົມບັດສົມປາດຖະນາ. ພໍຢູ່ພັກແລ້ວ ພຣະສິວະໂຍນກະປາລະລົງພື້ນ ເກີດການສັ່ນສະເທືອນທົ່ວຈັກກະວານ ກະທົບທະເລ ພູເຂົາ ພາຫະນະສະຫວັນ ແລະໂລກທັງສາມ. ເທວະດາທັງຫຼາຍຕົກໃຈໄປຫາບຣະຫມາ; ບຣະຫມາອະທິບາຍເຫດການກະປາລະ (ການຕັດຫົວທີ່ຫ້າຂອງບຣະຫມາ, ການຂໍທານຈາກນາຣາຍະນະ, ແລະການເຂົ້າກຸສະສະຖະລີ) ແລະນຳພວກເຂົາໄປບູຊາຣຸດຣະເພື່ອຂໍພອນ.
Adhyaya 6
महापाशुपतव्रत-दीक्षा, महाकालवन-प्रादुर्भाव, कपालव्रत-विधानम् (Mahāpāśupata Vrata Initiation, Mahākālavana Epiphany, and the Kapāla-vrata Framework)
ສະນັດກຸມາຣາ ເລົ່າວ່າ ພວກເທວະເຂົ້າໄປໃນປ່າທີ່ເຕັມໄປດ້ວຍດອກໄມ້ ເພື່ອຊອກຫາພຣະມະຫາເທວ (ພຣະສິວະ) ແຕ່ຊອກຫາເທົ່າໃດກໍບໍ່ເຫັນ. ຈາກນັ້ນມີການຊີ້ແຈງທາງທຳມະວ່າ ການເຫັນພຣະເຈົ້າຂຶ້ນກັບຄຸນສົມບັດພາຍໃນ—ເຂົ້າເຖິງພຣະສິວະໄດ້ດ້ວຍ ສັດທາ, ຍານ, ແລະ ຕະປະ/ໂຍຄະ ແລະແຍກການຮູ້ເຫັນຮູບປາກົດ (ສະກະລະ) ກັບ ອະຮູບ (ນິສກະລະ) ຢ່າງລະອຽດ. ພຣະພຣະຫມາ ແນະນຳໃຫ້ເທວະຮັບສາຍວະດີກສາ ແລະບູຊາຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ; ຈຶ່ງຈັດການພິທີຍັດຍະຂອງສາຍວະ ແລະເທວະໄດ້ຮັບການເລີ່ມຕົ້ນພ້ອມວຣະຕະອັນສູງ ທີ່ເອີ້ນວ່າ ມະຫາປາຊຸປະຕະວຣະຕະ. ຕໍ່ມາ ພຣະສິວະປາກົດພ້ອມກັບຄະນະກະນະອັນນ່າຢ້ານ ຮູບຮ່າງຫຼາກຫຼາຍ; ເທວະສັນລະເສີນດ້ວຍນາມຄຸນຫຼາຍປະການ ແລະພຣະອົງຮັບຮູ້ການປະພຶດມີວິໄນ ປະທານພອນ ພ້ອມອະທິບາຍການປ້ອງກັນໂດຍການໂຍນກະໂຫຼກ (ກະປາລະ) ເພື່ອລົບລ້າງຄວາມປັ່ນປ່ວນແລະກຳຈັດພະຍັນອາສຸຣະ. ພຣະສິວະຍັງກຳນົດໃຫ້ ມະຫາກາລະວະນະ ເປັນປ່າສັກສິດ/ປ່າປ່າຊ້າທີ່ລຶກລັບ ແລະວາງຫຼັກຂອງ ກະປາລະວຣະຕະ: ທາຂີ້ເທົ່າ (ພະສະມະ), ສວມຣຸດຣາກຊະ, ຄວາມສຳລວມ, ຫຼີກຫ່າງຄົນພາໃຫ້ເສຍ ແລະເຕືອນວ່າການດູໝິ່ນວຣະຕະເປັນບາບໜັກ. ທ້າຍບົດມີຟະລະສຣຸຕິ ຮັບປະກັນຜົນບຸນແກ່ຜູ້ອ່ານຫຼືຟັງດ້ວຍໃຈຈົ່ງຈ້ອງ.
Adhyaya 7
रुद्रभक्तित्रिविधविभागः तथा क्षेत्रवासिफलनिर्णयः (Threefold Rudra-Bhakti and the फल of Residence in Mahākālavana)
ບົດທີ 7 ເປີດເຜີຍເປັນການຖາມຢ່າງເປັນພິທີຂອງ ວະຍາສະ ກ່ຽວກັບວິທີປະຕິບັດ (vidhi) ສໍາລັບຊາຍແລະຍິງ ທຸກວັນນະ ແລະອາສຣະມ ຜູ້ປາດຖະໜາຢູ່ອາໄສໃນ ມະຫາກາລະວະນະ ເພື່ອມຸ່ງສູ່ໂລກຂອງ ຣຸດຣະ. ສະນັດກຸມາຣະ ຕອບໂດຍແບ່ງ ຣຸດຣະ-ພັກຕິ ເປັນ 3 ຮູບແບບ: (1) ພັກຕິທາງໃຈ (mānasī) ອີງໃສ່ ທະຍານ ແລະ ທາຣະນາ; (2) ພັກຕິທາງກາຍ/ວິໄນ (kāyikī) ຜ່ານວຣະຕະ, ອົດອາຫານ, ແລະການຄວບຄຸມອິນຊີ; (3) ພັກຕິພິທີພາຍນອກ (laukikī) ດ້ວຍການຖວາຍດອກໄມ້ ກິ່ນຫອມ ໂຄມໄຟ ເຄື່ອງນຸ່ງ ທຸງ ດົນຕີ ແລະການຕ້ອນຮັບ. ທ່ານຍັງແຍກການກະທໍາແບບເວດິກ (vaidikī) ເຊັ່ນ ອັກນິໂຫຕຣະ, ພິທີ ດຣະສະ–ປູຣະນະມາສະ, ການສະດຸດມັນຕຣະ, ແລະການຮຽນສຳຫິຕາ ເມື່ອເຮັດໂດຍມີ ຣຸດຣະ ເປັນເປົ້າໝາຍ. ຕໍ່ມາ ບົດນີ້ນໍາເຂົ້າມຸມມອງອາທະຍາດມິກ (ādhyātmikī) ສອງສາຍ—ສາງຂະຍະ ແລະ ໂຢກະ—ອະທິບາຍລໍາດັບຕັດຕະວະ: ປຣະກຣິຕິ/ປຣະທານ (ບໍ່ຮູ້ສຶກ), ປຸຣຸສະ (ຜູ້ຮູ້), ແລະ ຣຸດຣະ (ຫຼັກການສູງກວ່າ) ພ້ອມການພິຈາລະນາຮູບພຣະມະຫາກາລະ (ປັນຈະວັກຕຣະ, ຕຣິໂລຈະນະ ແລະອື່ນໆ). ທ້າຍສຸດ ມັນລຽງຜົນຫຼັງຄວາມຕາຍຢ່າງເປັນຂັ້ນ ສໍາລັບຜູ້ຢູ່ໃນເຂດສັກສິດ: ບາງພວກໄດ້ມົກສະ/ພຣະຫມະ-ສາຍຸຊະຍະ, ບາງພວກໄດ້ຢູ່ສຸກໃນ ຣຸດຣະໂລກ ກັບພວກກຸຫຍະກະ, ແລະຕໍ່ມາເກີດໃໝ່ພ້ອມຄວາມຮັ່ງມີ ສະຖານະ ແລະພັກຕິ ຕາມອາສຣະມ ຕະປະ ແລະວິທີຕາຍໃນ ມະຫາກາລະວະນະ.
Adhyaya 8
Kalakaleśvara–Kalahanāśana-kuṇḍa and the Apsarā-tīrtha: Ritual Merit, Protection, and Origin Narratives
ອັດທະຍາຍນີ້ເປັນບົດສົນທະນາທາງທິດສະດີ–ພິທີກຳ. ວະຍາສະຖາມວ່າ ຖ້າການຮັກສາອາຈາຣະ (ວິໄນ/ການຄວບຄຸມຕົນ) ນຳໄປສູ່ ຣຸດຣະໂລກ ແລ້ວຜູ້ທີ່ຂາດການປະພຶດ—ແມ່ຍິງ, ມເລັດຈະ, ຊູດຣະ, ສັດ ແລະຜູ້ບໍ່ມີກຳລັງຕະປັສຍາ—ທີ່ຕາຍໃນ ມະຫາກາລະວັນ ຈະເປັນແນວໃດ? ສະນັດກຸມາຣະຕອບວ່າ ການຕາຍ “ໂດຍເວລາ” ໃນຂອບເຂດພຣະມະຫາກາລະ ເປັນພຣະຄຸນຂອງສະຖານທີ່ ໃຫ້ເຂົ້າສູ່ ຣຸດຣະໂລກ ດ້ວຍຮ່າງກາຍທີ່ຖືກແປງ ແລະໄດ້ຊື່ນຊົມໃກ້ຊິວະ. ຕໍ່ມາບົດບັນທຶກຜູກເຂົ້າກັບພູມສັນຖານສັກສິດ: ຄວາມຂັດແຍ້ງລະຫວ່າງ ຊິວະ–ເກົາຣີ ນຳໃຫ້ປະກົດ ກາລະກາເລສະວະຣະ ແລະການສ້າງ ກະລະຫະນາຊະນະ-ກຸນດະ; ການອາບນ້ຳ ບູຊາ ແລະອົດອາຫານຕອນກາງຄືນ ຖືກກ່າວວ່າຍົກຍ້ອງວົງຕະກູນຢ່າງກວ້າງຂວາງ. ອີກຕອນໜຶ່ງກ່າວເຖິງ ປຣິສຖະມາຕຣິ (ແມ່ຜູ້ຄຸ້ມຄອງດ້ານຫຼັງ) ແລະ ມະນິກັນນິກາ ເປັນຈຸດຄຸ້ມຄອງ–ຊຳລະ ປະທານການພົ້ນບາບ ແລະຄວາມປອດໄພຈາກໂຈນ, ວິນຍານ, ແລະເຄາະດາວ. ເລື່ອງຫັນໄປຫາກຳເນີດອັບສະຣາ: ຕະປັສຍາຂອງ ນະຣະ–ນາຣາຍະນະ, ການພະຍາຍາມລົບກວນຂອງ ອິນທຣະ, ແລະການເກີດຂອງ ອຸຣະວະຊີ. ພຸຣູຣະວະສະຜູ້ໂຫຍຫາ ໄດ້ມາມະຫາກາລະວັນ; ນາຣະດະອະທິບາຍວຣະຕະ ແລະພິທີ “ຊັ່ງ” ຖວາຍຂອງ—ງາ (ຕິລະ), ເກືອ, ນ້ຳຕານກ້ອນ, ນ້ຳຕານອ້ອຍ, ນ້ຳເຜິ້ງ—ແດ່ ປາຣະວະຕີ ເພື່ອຄວາມງາມ, ຄວາມຮັ່ງມີ, ແລະຄວາມໝັ້ນຄົງຄູ່ຄອງ. ທ້າຍສຸດລະບຸຕີຣຖະອື່ນໆ ເຊັ່ນ ມາຫິສະ-ກຸນດະ ແລະອານຸພາບປ້ອງກັນຈາກ ປເຣຕະ–ຣາກສະສະ–ປິຊາຈະ.
Adhyaya 9
महाकपाल-प्रादुर्भावः तथा शिवतडाग-रौद्रसरः-माहात्म्यम् (Origin of Mahākapāla and the Glory of Śiva’s Tank/Raudra Lake)
ວະຍາສະ ຖາມເຖິງກຳເນີດຂອງພະຍັນຕະລາຍຮູບຄວາຍ (ມາຫິສະ), ການປາກົດຂອງແມ່ທັງຫຼາຍ (Mātṛs) ແລະວິທີທີ່ອຳນາດຂອງຣຸດຣະ (Rudra) ດຳເນີນໃນກະເສດຕຣະ. ສະນັດກຸມາຣະ ເລົ່າວ່າ ພຣະມະຫາເທວະ ຖືຊິ້ນກະໂຫຼກ (kapāla-khaṇḍa) ທີ່ສ່ອງສະຫວ່າງດ້ວຍເທຊະຂອງພຣະພຣະຫມາ ແລ້ວວາງໄວ້ຢ່າງເລັ່ນໆ ໃນດິນແດນສັກສິດຕໍ່ໜ້າຄະນະ (gaṇas). ທັນໃດນັ້ນ ມີສຽງນ່າຢ້ານກົວດັງຂຶ້ນ ດຶງໃຫ້ອະສຸຣະ “ຮາລາຮາລາ” ຜູ້ທຳລາຍເທວະ ມີພອນ ແລະແປງຮູບເປັນຄວາຍ ພ້ອມກອງທັບໃຫຍ່ ເຂົ້າມາ. ພຣະສິວະ ສັ່ງໃຫ້ຄະນະຢັບຢັ້ງສັດຕູ; ພວກເຂົາຮ່ວມກັນຕໍ່ສູ້ ດ້ວຍອາວຸດແລະການລະດົມຍິງພ້ອມກັນ ຈົນອະສຸຣະລົ້ມລົງ. ຫຼັງຈາກນັ້ນ ພຣະສິວະ ຕັກເຕືອນວ່າ ຄວາມຈອງຫອງແມ່ນເຫດໃຫ້ພິນາດ. ຈາກກະໂຫຼກທີ່ວາງໄວ້ ເກີດແມ່ຜູ້ດຸຮ້າຍສ່ອງແສງ “ກາປາລະມາຕຣີ” ພຸ້ນໄປກິນດາຍຕະ ແລະໃຫ້ນາມ “ມະຫາກາປາລະ” ແກ່ສະຖານທີ່-ວັດຖຸນັ້ນ. ເລື່ອງນີ້ຍັງເຊື່ອມໄປຫາການເກີດແລະຊື່ສຽງຂອງສະຣະພຣະສິວະ (Śiva-taḍāga) ຫຼື ທະເລສາບຣາວດຣະ (Raudra) ທີ່ຖືກສັນລະເສີນວ່າຊຳລະບາບ ເທົ່າກັບການອາບນ້ຳໃນພິທີບູຊາໃຫຍ່. ທ້າຍບົດກ່າວເຖິງຈັນຍາຂອງການເດີນທາງສັກສິດ: ພຣະພຣະຫມາເຄີຍມາຢ້ຽມ, ສະຖານທີ່ນີ້ໂດງດັງເປັນ “ຂັ້ນບັນໄດສູ່ສະຫວັນ”, ຜູ້ຕາຍທີ່ນີ້ໄດ້ຮັບຣຸດຣະໂລກ ແລະຜູ້ຟັງດ້ວຍໃຈດຽວໄດ້ຜົນອັນສູງສົ່ງ.
Adhyaya 10
कुटुंबिकेश्वरतीर्थमाहात्म्य (Kutumbikeśvara Tīrtha-Māhātmya)
ສນັດກຸມາຣາ ບັນຍາຍເຖິງຕີຣຖະອັນລືອຊາໃນສາມໂລກ ທີ່ສຳພັນກັບພຣະມະຫາເທວ ແລະຖືກຮູ້ຈັກວ່າ «ກຸຕຸມບິເກສະວະຣ» ຜູ້ປາກົດດ້ວຍຕົນເອງ (svayaṃbhūta)។ ບົດນີ້ຊີ້ວ່າ ການໄປດາຣຊະນາວັດ ແລະພິທີປະກອບຕ່າງໆ ເປັນເຄື່ອງມືແຫ່ງການຊຳລະ ແລະການຍົກຈິດ; ຜູ້ທີ່ຊຳລະຕົນ ແລ້ວເຮັດ śrāddha ຕາມຫຼັກ ແລະໄດ້ເຫັນພຣະເທວະ ຈະພົ້ນບາບທີ່ສະສົມມາເຖິງ 7 ຊາດ। ຕໍ່ມາ ກ່າວເຖິງການທານອາຫານທີ່ຝັ່ງຕີຣຖະ—ການໃຫ້ຜັກ ແລະຫົວມັນ—ເປັນກຸສົນນຳໄປສູ່ “ສະພາບສູງສຸດ”. ມີຄຳແນະນຳວຣະຕະຕາມປະຕິທິນ: ອົດອາຫານຄັ້ງດຽວໃນ Pauṣa śukla pratipad ຫຼື aṣṭamī ໄດ້ຜົນບຸນເທົ່າອັສວເມດະ; ດາຣຊະນາໃນວັນເຕັມເດືອນ Āśvinī ຜູກພັນກັບການເຖິງສະຫວັນ ໂດຍພັກຕິຕໍ່ paṭṭa-bandha ຂອງພຣະມະຫາເທວ. ໃນ Caitra śukla pañcamī ໃຫ້ອົດອາຫານ ແລະບູຊາຂອງຫອມ (ກາມຟໍ, ຊາຟຣອນ, ມັສກ໌, ໄມ້ຈັນ) ພ້ອມ ghṛta-pāyasa ແລະເລີ້ຍງຄູ່ພຣາຫມິນ ຈົນສັນຍາວ່າຈະໄດ້ເຖິງ Rudra-loka ນານຕາມການນັບເວລາແຫ່ງຈັກກະວານ।
Adhyaya 11
विद्याधरतीर्थमाहात्म्यम् (The Māhātmya of Vidyādhara Tīrtha)
ບົດນີ້ເປີດດ້ວຍການປະກາດມະຫາຕະມະຂອງ “ວິດຍາທະຣະ ຕີຣຖະ” ແລະອານຸພາບຂອງມັນ: ຜູ້ໃດອາບນ້ຳຢ່າງບໍລິສຸດ ຈະໄດ້ສະຖານະເປັນ “ເຈົ້າແຫ່ງວິດຍາທະຣະ”. ວະຍາສະ ຖາມສະນັດກຸມາຣະ ເຖິງກຳເນີດຂອງຕີຣຖະນີ້ໃນກະເສດ. ສະນັດກຸມາຣະ ເລົ່ານິທານກຳເນີດ: ຫົວໜ້າວິດຍາທະຣະຜູ້ໜຶ່ງ ປະດັບດ້ວຍພວງດອກປາຣິຊາຕະ ອັນງາມຈັບໃຈ ໄປຍັງວິມານຂອງອິນທຣະ. ໃນຂະນະທີ່ເມນະກາ ກຳລັງຟ້ອນ ລາວໄດ້ມອບພວງດອກໄມ້ນັ້ນໃຫ້ນາງ. ອິນທຣະໂກດ ເຫັນວ່າເປັນການລົບກວນການຟ້ອນ ແລະບໍ່ສົມຄວນ ຈຶ່ງສາບໃຫ້ຕົກລົງສູ່ໂລກ. ວິດຍາທະຣະຂໍພຣະກະລຸນາ ແລະອິນທຣະໄດ້ຊີ້ນຳໃຫ້ໄປອະວັນຕີ ໂດຍກ່າວເຖິງຖ້ຳທີ່ຜູກພັນກັບແມ່ນ້ຳຄົງຄາ ແລະບອກວ່າທາງເໜືອຂອງມັນມີຕີຣຖະອັນສູງສົ່ງ ມີຊື່ສຽງໃນສາມໂລກວ່າ “ວິດຍາທະຣະ”. ລາວໄປຮອດ ອາບນ້ຳທີ່ຕີຣຖະອັນຮື່ນຮົມ ແລະໄດ້ຄືນສູ່ສະຖານະເທວະດາເກົ່າດ້ວຍອານຸພາບນັ້ນ. ຕອນທ້າຍກ່າວເຖິງຜົນບຸນ: ການບູຊາດ້ວຍດອກໄມ້ ແລະຈັນທະນະ ທີ່ສະຖານທີ່ນີ້ ນຳໃຫ້ໄດ້ຄວາມສຸກສົມບູນທັງໃນໂລກນີ້ແລະໂລກໜ້າ ຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າຕີຣຖະນີ້ເປັນທາງແຫ່ງການຟື້ນຟູ ບຸນກຸສົນ ແລະພັກຕິທີ່ມີສິນທຳ.
Adhyaya 12
Mārkaṭeśvara-tīrtha and Śītalā Darśana (मर्कटेश्वरतीर्थ-शीतलादर्शन)
ສະນັດກຸມາຣາ ບັນຍາຍເຖິງສະຖານທີ່ອັນສູງສົ່ງຊື່ ມາຣະກະເຕສະວະຣະ ແລະ ຕີຣຖະອັນມີຊື່ສຽງ ທີ່ເຊື່ອວ່າໃຫ້ຜົນສົມປາດຖະນາທຸກປະການ (sarvakāmapradāyaka)។ ຟະລະສຣຸຕິກ່າວວ່າ ການອາບນ້ຳທີ່ຕີຣຖະນີ້ ໄດ້ບຸນເທົ່າກັບການຖວາຍທານງົວຮ້ອຍໂຕ (gośata-phala)។ ຕໍ່ມາ ມີພິທີກຳທາງການຢາ ເພື່ອປະລະງັບໂລກຜື່ນຕຸ່ມພອງ (visphoṭa) ແລະ ເພື່ອຄວາມສຸກສະຫວັດຂອງເດັກນ້ອຍ: ໃຫ້ຕວງແລະຕຳຖົ່ວແດງ (masūra) ຢູ່ທີ່ນັ້ນ ໂດຍເຊື່ອວ່າອານຸພາບເກີດຈາກພະນາງ ສີຕະລາ ຜູ້ມີພະລັງເຢັນ (śītalāyāḥ prabhāva)។ ການໄດ້ດາຣະຊະນະພະນາງ ສີຕະລາ ຜູ້ລຶບບາບ (duritāpahā) ຖືກຍົກຍ້ອງວ່າ ຜູ້ມີສັດທາຈະບໍ່ຖືກໝາຍດ້ວຍຄວາມຜິດ, ຄວາມທຸກຍາກ, ຄວາມຢ້ານໂລກ, ຫຼື ຄວາມຮົ່ມເຮັດຈາກ graha ແຕ່ຢ່າງໃດ।
Adhyaya 13
Svargadvāra-tīrtha: Bhairava–Ambikā Darśana and Śrāddha-Pūjā Phala (स्वर्गद्वारतीर्थे भैरवाम्बिकादर्शन-श्राद्धपूजाफलम्)
ບົດນີ້ເປັນຄໍາສອນຂອງສະນັດກຸມາຣະແກ່ວະຍາສະ ກ່ຽວກັບຄວາມສໍາຄັນທາງພິທີກຳ ແລະຜົນແຫ່ງການຊ່ວຍພົ້ນຂອງຕີຣຖະ «ສະວັກກະດວາຣະ» (ປະຕູແຫ່ງສະຫວັນ) ໃນອະວັນຕີເຂດ. ທ່ານກ່າວເຖິງລໍາດັບການປະຕິບັດ: ອາບນ້ໍາທີ່ສະວັກກະດວາຣະ, ໄປຮັບດາຣຊະນະຂອງໄພຣະວະ, ແລະເຮັດພິທີ ສຣາດດະ ດ້ວຍສັດທາເພື່ອປິຕຣະ. ພິທີນີ້ເປັນປະໂຫຍດທັງແກ່ຜູ້ປະຕິບັດ ແລະແກ່ບັນພະບຸລຸດ ໂດຍຜູກໂຍງສະຖານທີ່ນີ້ກັບທາງເຂົ້າສູ່ພະພັກອັນສູງສຸດຂອງຣຸດຣະ. ຍັງກ່າວເຖິງພຣະເທວີອັມບິກາ ວ່າຢືນຢູ່ຕໍ່ໜ້າໄພຣະວະ ແລະການໄດ້ເຫັນນາງຊ່ວຍປົດປ່ອຍຊາຍຫຼືຍິງຈາກບາບທັງປວງ. ໃນວັນມະຫານະວະມີ ມີຄໍາແນະນໍາໃຫ້ຖວາຍບະລິແກ່ເທວີ ດ້ວຍເຄື່ອງບູຊາຕາມທີ່ແຫຼ່ງເກົ່າກ່າວໄວ້ ເຊັ່ນ ສິ່ງແທນການຖວາຍສັດ, ຄວາຍ, ເຫຼົ້າ, ເນື້ອ, ແລະພວງໃບບິລວະ ເພື່ອໄດ້ «ສິດທິທັງປວງ». ທ້າຍສຸດ ບົດນີ້ຢ້ຳວ່າ ການອາບນ້ໍາ ແລະບູຊາພຣະມະເຫສະວະທີ່ນີ້ ຈະນໍາຜູ້ມີສັດທາຜ່ານປະຕູສະຫວັນໄປສູ່ທີ່ປະທັບຂອງຣຸດຣະ.
Adhyaya 14
राजस्थलसमीपे चतुर्समुद्रसंगमः — The Convergence of Four Oceans near Rajāsthāla
ອັດທະຍາຍນີ້ຍົກຍ້ອງ ຣາຊາສະຖາລາ ເປັນສູນກາງການຈາລິກແຫ່ງສາຍວະ ທີ່ມີຄໍາອ້າງທາງພູມສັກສິດອັນອັດສະຈັນ: ມີ “ມະຫາສະໝຸດ 4” ຢູ່ຮ່ວມກັນໃກ້ສະຖານພຣະສິວະ—ສະໝຸດເກືອ (kṣāra), ສະໝຸດນົມ (kṣīra), ສະໝຸດນົມສົ້ມ/ດາທີ (dadhī) ແລະ ສະໝຸດນ້ໍາອ້ອຍ (ikṣu)។ ວະຍາສະຖາມວ່າ ເປັນໄປໄດ້ແນວໃດທີ່ສະໝຸດທີ່ຢູ່ຕາມຂອບເຂດຈັກກະວານຈະມາຢູ່ຈຸດດຽວ; ສະນັດກຸມາຣະຕອບດ້ວຍນິທານກໍ່ເຫດ: ພຣະຣາຊາສຸດຍຸມນະ ແລະ ພຣະຣາຊິນີສຸດັຣຊະນາ ປາຖະໜາບຸດ; ພຣະຣາຊິນີໄປພົບິສີດາລະພະຍະ ໄດ້ຮັບຄໍາແນະນໍາໃຫ້ອາບນ້ໍາໃນນ້ໍາ “ປະທານບຸດ” ແລະ ບູຊາພຣະສັງກະຣະ (ພຣະສິວະ) ເພື່ອໃຫ້ສົມປາຖະໜາ. ພຣະຣາຊາກະທໍາການບໍລິບູຊາພຣະສິວະ; ພຣະສິວະຊີ້ນໍາໃຫ້ໄປອະວັນຕີ/ກຸສະສະຖະລີ ແລະ ສັນຍາວ່າຈະໃຫ້ສະໝຸດທັງສີ່ມາຕາມພຣະບັນຊາ ແລະ ຢູ່ທີ່ນັ້ນເປັນພາກສ່ວນ (kalā) ຈົນສິ້ນກັລປະ. ສະໝຸດທັງສີ່ຍອມຮັບ ແລະ ຢືນຢັນຜົນວ່າ ຜູ້ອາບນ້ໍາຈະໄດ້ບຸດມີລັກສະນະມົງຄຸນ. ຕໍ່ມາອັດທະຍາຍກໍານົດພິທີຍາຕຣາ: ອາບນ້ໍາໃນສະໝຸດແຕ່ລະຢ່າງ, ເຮັດສຣາດທະແກ່ບັນພະບຸລຸດ, ບູຊາພຣະສິວະ (ປາຣະວະຕີປະຕິ) ແລະ ທານຕາມກໍານົດ—ເກືອ, ນົມ, ເຂົ້າກັບນົມສົ້ມ, ນ້ໍາຕານອ້ອຍ/ຈັກເກີຣີ, ພາຊະນະທອງແດງ, ຄໍາ, ເຂົ້າເມັດ, ເສື້ອຜ້າ, ອັຣຄະຍະ ແລະ ຖວາຍງົວໃຫ້ນົມ. ຟະລະສຣຸຕິສະຫຼຸບວ່າ ຈະໄດ້ຄວາມຮັ່ງມີ, ລູກຫຼານນ່າຊື່ນໃຈ, ບຸນສະຫວັນຍາວນານ ແລະ ທ້າຍສຸດເຖິງໂມກສະ.
Adhyaya 15
शंकरवापिका–शंकरादित्यतीर्थमाहात्म्य (Śaṅkaravāpikā and Śaṅkarāditya Tīrtha: Glory and Merits)
ບົດນີ້ເປັນການສົນທະນາທາງເທວະວິທະຍາທີ່ສັນັດກຸມາຣະກ່າວແກ່ວະຍາສະ. ຕອນຕົ້ນໄດ້ແນະນຳຕີຣຖະສຳຄັນຊື່ «ສັງກະຣະວາປິກາ» ໂດຍອະທິບາຍກຳເນີດວ່າ ນ້ຳທີ່ພຣະສິວະໃຊ້ລ້າງກະໂຫຼກ (ກະປາລະ-ກສາລະນະ) ຖືກສາດລົງແລ້ວກາຍເປັນບໍ່/ສະລອງ ເປັນການຕັ້ງຊື່ແລະຊຳລະສະຖານທີ່ໃຫ້ສັກສິດ. ຕໍ່ມາກຳນົດພິທີໃນວັນ ອາຣກາສະຕະມີ: ອາບນ້ຳໃຫ້ຄົບທິດທັງຫມົດ ແລະກາງວາປິ, ແລ້ວໃຫ້ທານຢ່າງມີວິໄນ—ຮະວິສຍານນະ ແລະອາຫານຕ່າງໆ ພ້ອມຜັກແລະຮາກ ແກ່ພຣາຫມະນ. ຟະລະສຣຸຕິກ່າວຖຶງຄວາມສຸກສົມບູນທັງໃນໂລກນີ້ແລະໂລກໜ້າ ພ້ອມຄວາມຮັ່ງມີແລະກຽດຕິຍົດ ສຳລັບຜູ້ອ່ານ ຫຼືເຜີຍແຜ່ມາຫາຕະມະ. ຕອນຫຼັງເລື່ອງຫັນໄປຫາກຳເນີດອີກສາຍ: ພຣະສິວະ (ພິນາກີ, ວຣິສະພະທະວະຈະ) ສັນລະເສີນພຣະສູຣຍະ ແລະໄດ້ຮັບພອນ; ພຣະອົງຂໍໃຫ້ພຣະອາທິດຢູ່ທີ່ນັ້ນ «ໂດຍສ່ວນໜຶ່ງ» ເພື່ອປະໂຫຍດແກ່ສັດມີກາຍທັງປວງ. ຈຶ່ງເກີດຕີຣຖະ «ສັງກະຣາທິຕະຍະ» ໂດຍມີເທວະ, ໄດຕະຍະ, ຄັນທະຣະວະ, ຄິນນະຣະ ເປັນພະຍານ ແລະບູຊາທັງສັງກະຣະແລະອາທິດ. ທ້າຍບົດຢືນຢັນວ່າ ການໄດ້ເຫັນສັງກະຣາທິຕະຍະ ເຫນືອກວ່າບຸນຈາກຍັດຍະ ແລະທານທັງປວງ ແລະໃຫ້ຜົນປົກປ້ອງຈາກໂລກໄພ, ຄວາມທຸກຍາກ, ຄວາມໂສກ ແລະການພັດພາກ.
Adhyaya 16
Gandhavatī-Tīrtha Prādurbhāva and Śrāddha–Dāna Phala (गन्धवतीतीर्थप्रादुर्भावः श्राद्धदानफलम्)
ສນັດກຸມາຣ ສອນ ວະຍາສ ກ່ຽວກັບ «ຕີຣຖະອັນຍອດຢ່າງ» ທີ່ເກີດຈາກເຫດການແຫ່ງພຣະສິວະ. ພຣະມະເຫສະວະ ຖືນ້ຳໃນກະໂຫຼກ ເພື່ອຊຳລະກະໂຫຼກ (ກະປາລ-ກະຊາລະນ) ແລ້ວລ້າງແລະສາດນ້ຳນັ້ນລົງສູ່ພື້ນດິນ ຈົນເກີດຕີຣຖະອັນຫາທຽບບໍ່ໄດ້ ເປັນແມ່ນ້ຳສັກສິດ «ຄັນທະວະຕີ» ມີຊື່ສຽງໃນສາມໂລກ. ຕໍ່ມາ ບົດນີ້ໃຫ້ຄຳແນະນຳດ້ານພິທີ-ຈັນຍາ: ການອາບນ້ຳທີ່ນັ້ນຖືກສັນລະເສີນ; ການເຮັດ ສຣາດທະ ແລະ ຕັຣປະນະ ທີ່ຕີຣຖະນີ້ ຖືກກ່າວວ່າເປັນ «ອັກຊະຍະ» ບໍ່ເສື່ອມສູນ. ພິຕຣະຖືກພັນລະນາວ່າຢູ່ຝັ່ງໃຕ້ ຄອຍຮັບເຄື່ອງບູຊາຈາກລູກຫຼານ—ພາຍະສະ (ເຂົ້ານົມ), ເມັດທັນຍາຫານ, ແລະ ປິນດະຜະສົມນ້ຳເຜິ້ງກັບງາ—ເຮັດໃຫ້ທ່ານພໍໃຈຍາວນານ ແລະຜູ້ປະກອບໄດ້ບຸນສະຫວັນອັນຍືນຍົງ. ຍັງກ່າວວ່າ ສຣາດທະ ເປັນພິທີທີ່ເຮັດໃຫ້ພໍໃຈຕໍ່ສັດທັງຫຼາຍ—ເທວະ, ພິຕຣະ, ຄັນທະຣະວະ, ຢັກສະ, ມະນຸດ, ສັດ ແລະສັດອື່ນໆ. ບົດນີ້ລະບຸເວລາມົງຄຸນ (ນະວະມີ, ອັດຖະມີ, ອະມາວາສະຍາ, ປູຣະນິມາ; ການຍ້າຍຮາສີຂອງຕາເວັນ; ແລະເງື່ອນໄຂຈັນ-ນັກຊັດທີ່ດີ) ແລະສະຫຼຸບວ່າ ຄວາມບໍລິສຸດໃນໃຈ ແລະຊັບສິນ, ເວລາຖືກຕ້ອງ, ວິທີການຖືກຕ້ອງ, ຜູ້ຮັບທີ່ຄວນຄ່າ, ແລະພັກຕິອັນສູງສຸດ ເປັນຕົວກຳນົດຜົນທີ່ປາດຖະໜາ.
Adhyaya 17
दशाश्वमेधमाहात्म्यवर्णनम् | The Glory of Daśāśvamedha (Tīrtha Merit Discourse)
ສນັດກຸມາຣ ກ່າວຖຶງ tīrtha-phalashruti ທີ່ສູນກາງຢູ່ທີ່ທີຣຖະ ດະສາອັສວະເມດ (Daśāśvamedha) ໃນ Avantīkṣetra. ທ່ານຊີ້ວ່າ ການອາບນ້ຳ (snāna) ແລະຕໍ່ມາໄດ້ເຂົ້າເຝົ້າຊົມ (darśana) ພຣະມະເຫສະວະຣ (Maheśvara/Śiva) ໃຫ້ຜົນບຸນສະເໝີກັບການບູຊາຍັດຍາ ອັສວະເມດ 10 ຄັ້ງ ເຮັດໃຫ້ເຫັນວ່າບຸນສາມາດເຂົ້າເຖິງໄດ້ຜ່ານຄວາມເລື່ອມໃສຕໍ່ສະຖານທີ່ສັກສິດ ບໍ່ແມ່ນຈຳກັດຢູ່ແຕ່ອຳນາດກະສັດໃນພິທີບູຊາເທົ່ານັ້ນ. ມີການລຽນນາມຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່—Manu, Yayāti, Raghu, Uśanas, Lomasha, Atri, Bhṛgu, Vyāsa, Dattātreya, Purūravas, Nahuṣa, Nala—ເປັນສາຍພະຍານຢືນຢັນອານຸພາບຂອງທີຣຖະນີ້. ຍັງກຳນົດການປະຕິບັດຕາມປະຕິທິນ: ໃນເດືອນ Caitra ວັນຂຶ້ນ 8 (śukla aṣṭamī) ໃຫ້ບູຊາພຣະອົງດ້ວຍສັດທາ ແລະຖວາຍມ້າທີ່ດີ ມີຄຸນທຳ ແກ່ພຣາຫມັນ. ຜົນທີ່ສັນຍາແມ່ນ ໄດ້ຮັບການເຄົາລົບຢ່າງຍາວນານໃນ Śivaloka ຕາມຈຳນວນຂົນມ້າ ແລ້ວຈຶ່ງກັບຄືນມາຮັບອຳນາດໃນໂລກມະນຸດອີກຄັ້ງ.
Adhyaya 18
Ekānaṃśā-devī Utpattiḥ and Pūjā-Phala (एकानंशादेवीोत्पत्तिः पूजाफलम्)
ອັດທະຍາຍນີ້ເປັນບົດສົນທະນາລະຫວ່າງ ວະຍາສະ ແລະ ສະນັດກຸມາຣະ ໂດຍວະຍາສະຂໍໃຫ້ເລົ່າກ່ຽວກັບກຳເນີດຂອງ ເອການັມຊາ ເທວີ ຜູ້ທຳລາຍບາບທັງປວງ. ສະນັດກຸມາຣະໄດ້ວາງກອບພິທີ-ທຳມະ: ການບູຊາຕາມວິທີ (vidhāna-pūjā) ຈະໃຫ້ຜົນ “ສິດທິທັງປວງ” ທັງອະນິມາ ແລະຄຸນວິເສດອື່ນໆ ພ້ອມວັດຖຸພິທີທີ່ຄຸ້ມຄອງ ແລະເສີມພະລັງ. ຕໍ່ມາເລື່ອງຫັນໄປຫາຕຳນານກຳເນີດ: ໃນຕົ້ນກຣິຕະຍຸກ ພຣະພຣະຫມາເອີ້ນ ຣາຕຣີ/ວິພາວະຣີ (ຄືນທີ່ມີຮູບບຸກຄົນ) ແລະຊີ້ແຈງເຖິງພະຍັນຕະລາຍຈາກອະສຸຣະ ຕາຣະກະ ພ້ອມຄວາມຈຳເປັນຂອງການປະສູດອົງທິບທີ່ຈະຢຸດຢັ້ງໄພນັ້ນ. ເນື້ອເລື່ອງຜູກເຂົ້າກັບການເກີດໃໝ່ຂອງ ສະຕີ ເປັນ ປາຣະວະຕີ, ການບຳເນັດຕະປະຂອງ ພຣະສິວະ ແລະລຳດັບການຮ່ວມພົບກັນຈົນເກີດບຸດຜູ້ສະຫວ່າງໄສ ຜູ້ມີພະລັງປາບສັດຕູ. ທ້າຍສຸດ ເອການັມຊາຖືກສັນລະເສີນໃນຫຼາຍຮູບ—ເຊັ່ນ ກາຍະຕຣີ/ໜ້າໂອມ, ຄວາມຮັ່ງມີ ແລະຊື່ສຽງ, ຄວາມຮູ້ ແລະເປົ້າໝາຍ—ແລະຜູ້ໄດ້ເຫັນພ້ອມບູຊານາງຈະສຳເລັດຄວາມປາດຖະໜາ ຄວນພິຈາລະນານາງດ້ວຍສັດທາ.
Adhyaya 19
हरसिद्धि-प्रादुर्भावः (Origin and Significance of Harasiddhī)
ສະນັດກຸມາຣ ເລົ່າອະທິບາຍກ່ຽວກັບກຳເນີດ ແລະ ຄວາມໝາຍຂອງນາງເທວີ “ຮະຣະສິດທີ” ໃນພື້ນທີ່ສັກສິດ ມະຫາກາລ/ອະວັນຕີ ຜູ້ປະທານພະລັງອຳນາດແຫ່ງຄວາມສຳເລັດ. ດາຍຕະຍະສອງຕົວ ຈັນດະ ແລະ ປະຣະຈັນດະ ກໍ່ຄວາມວຸ່ນວາຍ ຖອນຟ້າສະຫວັນ ແລ້ວບຸກມາຮອດ ໄກລາສະ; ພວກເຂົາທ້າທາຍພຣະສິວະ ໃຫ້ແຂ່ງພະນັນ ແລະຖືກເອີ້ນວ່າ “devakaṇṭaka” ເປັນອຸປະສັກຂອງເທວະ. ໃນການປະທະ ກອງຄະນະ (gaṇa) ຂອງພຣະສິວະ ຖືກກົດຂີ່ ແລະ ນັນດິນ ບາດເຈັບຫນັກ. ເທວີ (ປາຣະວະຕີ/ສັກຕິ) ຖືກອັນເຊີນ ແລ້ວປາກົດຕໍ່ໜ້າພຣະສິວະ; ນາງປາລາດດ້ວຍຄວາມດຸດັນ ປະຫານດາຍຕະຍະທັງສອງ. ພຣະສິວະຈຶ່ງປະກາດວ່າ ນາງຈະໂດງດັງໃນໂລກນາມ “ຮະຣະສິດທີ” ຜູ້ປະທານຄວາມສຳເລັດ; ການບູຊາ ແລະ ການໄດ້ດາຣະຊັນ ຈະໃຫ້ຜົນຕາມປາຖະໜາ. ທ້າຍບົດມີຟະລາສຣຸຕິ: ການເຫັນນາງດ້ວຍສັດທາ ໃຫ້ເປົ້າໝາຍບໍ່ຮູ້ຈົບ ແລະ ພົບພາຍຫຼັງແບບໄສວະ. ການລະລຶກມັນຕຣາ 4 ພະຍາງ “ຮະຣະສິດທີ” ລົບຄວາມຢ້ານສັດຕູ ແລະ ກັ້ນຄວາມທຸກຍາກ. ການບູຊາມະຫານະວະມີ ພ້ອມບາລີຕາມກຳນົດ ຜູກພັນກັບຄວາມຮຸ່ງເຮືອງຂອງກະສັດ; ແລະການຂ້າຄວາຍໃນມະຫານະວະມີ ຖືກກ່າວວ່າບໍ່ເປັນບາບຕໍ່ຜູ້ຂ້າ ແຕ່ໃຫ້ຜູ້ຖວາຍໄດ້ໄປສະຫວັນ.
Adhyaya 20
वटयक्षिणी-माहात्म्य तथा अवन्तीक्षेत्रे शिवदर्शन-तीर्थस्नान-फलश्रुति (Vaṭayakṣiṇī Mahātmya and the Fruits of Śiva-Darśana & Tīrtha-Snāna in Avantī)
ບົດນີ້ເປັນ phalaśruti ທີ່ລວບລວມການປະພຶດປະຕິບັດ ແລະ ຜົນບຸນທີ່ຈຳເພາະຕາມສະຖານທີ່ໃນ Avantīkṣetra. ສນັດກຸມາຣ ກ່າວເຖິງວິນັຍບູຊາໜຶ່ງເດືອນ ໂດຍໄປດາຣະສະນາ (darśana) ແລະ ບູຊາ Vaṭayakṣiṇī ພ້ອມການຖວາຍດອກໄມ້ທອງ ແລະ ຄວາມເຄົາລົບສະໝໍ້ສະເໝີ. ຕໍ່ມາ ມີພິທີເຈາະຈົງໃນວັນຈັນທຣາທີ 14 (caturdaśī) ໃຫ້ອາບນ້ຳ (snāna) ແລະ ບໍລິຈາກງາ (tila) ເພື່ອປ້ອງກັນ ຫຼື ກຳຈັດການຖືກລົບກວນໂດຍ piśāca; ຜົນບຸນນັ້ນຍັງສົ່ງເຖິງວົງຕະກູນ ແລະ ຄອບຄົວທີ່ຜູ້ໃຫ້ທານອຸທິດໃຈໃຫ້. ທ້າຍສຸດ ບົດນີ້ຈັດລຳດັບການໄປ darśana ສະຖານທີ່ສັກສິດ Śaiva tīrtha ຫຼາຍແຫ່ງ ທັງທີ່ກ່ຽວກັບແມ່ນ້ຳ Śiprā ແລະ ທີ່ອື່ນໆ ໂດຍຜູກເຂົ້າກັບຜົນຈຳເພາະ: ລ້າງບາບ, ພົ້ນຈາກໂລກຂອງຍະມະ, ໄດ້ເຖິງໂລກຂອງ Rudra, ບຸນເທົ່າ aśvamedha, ພົ້ນໂລກພະຍາດ, ຄວາມຮຸ່ງເຮືອງແຫ່ງລາຊະ, ຢູ່ສະຫວັນຍາວນານ, ຄວາມສຳເລັດແລະຊະນະ, ພົ້ນບາບໜັກ, ຄຸ້ມຄອງຈາກງູແລະຄວາມທຸກຍາກ, ແລະ ບຸນຍະຍັນຫຼາຍປະການຈາກ Bhairava-darśana ທີ່ “Svargadvāra”.
Adhyaya 21
हनुमत्केश्वर-प्रतिष्ठा (Establishment of Hanumatkeśvara)
ບົດນີ້ເປັນການສົນທະນາ: ວະຍາສະຂໍໃຫ້ເລົ່າປະຫວັດເກົ່າແກ່ຂອງ “ຮະນຸມັດເກສະວະຣະ” ແລະ ສະນັດກຸມາຣະເປັນຜູ້ເລົ່າ. ເລື່ອງເລີ່ມຫຼັງຈາກພຣະຣາມະຊະນະຣາວະນະ ແລະ ກັບຄືນພ້ອມນາງສີຕາ ໃນທ່າມກາງພຣະລຶສີຫຼາຍອົງ. ອະກັດສະຍະຍົກຍ້ອງວິລະກຳຂອງມະຫາເທວະໃນສົງຄາມ ເທົ່າທຽບກັບວາຍຸສຸຕະ (ຮະນຸມານ) ເຮັດໃຫ້ຮະນຸມານປາຖະນາຈະນຳ “ລິງຄະ” ຈາກລັງກາມາເປັນຫຼັກຖານແຫ່ງພຣະພັກດີ. ຮະນຸມານໄປພົບວິພີຊະນະ ຜູ້ມອບໃຫ້ເລືອກລິງຄະ 6 ອົງ ທີ່ຣາວະນະເຄີຍຕັ້ງໄວ້ກ່ອນຈະອອກພິຊິດສາມໂລກ. ຮະນຸມານເລືອກລິງຄະທີ່ງາມດັ່ງໄຂ່ມຸກ; ວິພີຊະນະອະທິບາຍວ່າລິງຄະນີ້ເຄີຍກ່ຽວພັນກັບທະນະດະ (ກຸເບຣະ) ຜູ້ບູຊາວັນລະສາມເທື່ອ ແລະ ໄດ້ພົ້ນຈາກພັນທະນາການດ້ວຍອານຸພາບຂອງມັນ—ຊີ້ໃຫ້ເຫັນພະລັງພິທີ ແລະ ການຄຸ້ມຄອງ. ຮະນຸມານຫາບລິງຄະເດີນທາງ ແລະ ມາຮອດອະວັນຕິກາໃນວັນທີ 7; ທີ່ຣຸດຣະສະຣະສະ ທ່ານຕັ້ງປະດິດສະຖານ. ເມື່ອຈະຍົກຂຶ້ນອີກກໍຍົກບໍ່ໄດ້; ພຣະເທວະຕອບວ່າໃຫ້ຕັ້ງໄວ້ຖາວອນທີ່ນັ້ນໃນນາມຂອງຮະນຸມານ. ທ້າຍບົດມີຜົນບຸນ: ດາຣະຊັນໃນວັນເສົາຊ່ວຍລົບຄວາມຢ້ານສັດຕູ ແລະ ໃຫ້ໄຊຊະນະ; ຜູ້ບູຊາພົ້ນຈາກການຖືກລັກ, ຄວາມທຸກຍາກ, ແລະ ເຄາະຮ້າຍ; ການອາບນ້ຳມັນ (tailābhiṣeka) ບັນເທົາໂລກໄພ ແລະ ເຄາະດາວ; ແລະ ຜູ້ເບິ່ງດ້ວຍສັດທາຈະໄດ້ມົກສະ.
Adhyaya 22
Yameśvara–Koṭitīrtha–Mahākāla Māhātmya (Rudrasaras and Ritual Merits)
ບົດນີ້ເປັນຄໍາສອນຂອງ ສນັດກຸມາຣ ແກ່ ວະຍາສະ ວ່າດ້ວຍພິທີກຳຕາມສະຖານທີ່ສັກສິດ ແລະຜົນບຸນ (phalāśruti). ເລີ່ມດ້ວຍວິທີບູຊາ ຍະເມສະວະຣະ: ອາບນ້ໍາຜສົມເມັດງາ ແລ້ວເບິ່ງພຣະເທວະ, ທາຫອມຊາຟຣອນ, ຖວາຍດອກບົວ, ຈຸດທູບ (ໂດຍສະເພາະ kṛṣṇāgaru), ແລະຖວາຍງາກັບເຂົ້າ. ຜູ້ບູຊາແບບນີ້ ຍະມະຈະເປັນ “ເຫມືອນພໍ່” ແມ່ນແຕ່ຕໍ່ຜູ້ຕາຍ ດ້ວຍອານຸພາບແຫ່ງພັກຕິ. ຕໍ່ມາກ່າວເຖິງຕີຣຖະອັນສູງສຸດ ຊື່ ຣຸທຣະສາຣັສ ທີ່ໂດງດັງໃນສາມໂລກ; ອາບນ້ໍາທີ່ນັ້ນ ແລະໄດ້ດາຣະຊັນ ໂກເຕສະວະຣະ-ສິວະ ຈະຊໍາລະມົນທິນທັງປວງ ແລະໄປສູ່ ຣຸທຣະໂລກ. ການເຮັດ śrāddha ທີ່ນັ້ນໄດ້ຜົນທະວີຄູນເກີນກວ່າຍັດຍະໃຫຍ່ໆ ແລະການຖວາຍແກ່ບັນພະບຸລຸດຈະເປັນ koṭi-guṇita. ຫຼັງອາບນ້ໍາ ການພິຈາລະນາ “ພະຍາງສູງສຸດ” ຖືກປຽບກັບງູລອກຜິວ ເປັນໝາຍແຫ່ງການຫຼຸດພົ້ນທາງຈິດວິນຍານ. ຍັງມີວິນັຍອື່ນໆ: ອາບນ້ໍາແຕ່ເຊົ້າ ແລະດາຣະຊັນ ມະຫາກາລະ ໄດ້ຜົນເທົ່າກັບຖວາຍງົວພັນໂຕ; ຢູ່ຢ່າງບໍລິສຸດ 7 ຄືນ ປຽບກັບການປະພຶດ cāndrāyaṇa ຫຼາຍພັນ; ແລະການຕື່ນຢາມຄືນ (jāgara) ພ້ອມການບູຊາ ແລະອະພິເສກໃຫຍ່. ທ້າຍບົດກ່າວເຖິງການບູຊາລະດູ Kārtikī ແລະ Vaiśākhī ໂດຍຕຽມຄຣີມຫອມ (ການບູນ, ຊາຟຣອນ, ຈັນທະນາ, ອະກາຣຸ) ບົດໃສ່ຫີນ ແລ້ວທາບູຊາມະຫາກາລະ ເພື່ອໄດ້ສະຖານະເປັນຜູ້ຕິດຕາມຂອງ ຣຸທຣະ (anu-cara).
Adhyaya 23
महाकालयात्रा-विधिः (Mahākāla Pilgrimage Procedure and Merits)
ສນັດກຸມາຣາ ອະທິບາຍລຳດັບຍາຕຣາ (yātrā) ໃນອະວັນຕີກເສດຣ ໂດຍເລີ່ມຈາກການອາບນ້ຳພິທີທີ່ສະຫຼະຂອງຣຸດຣາ ແລ້ວເດີນຕໍ່ໄປຫາສະຖານທີ່ສັກສິດຂອງພຣະສິວະ ແລະ ລິງຄະທີ່ມີນາມຈຳເພາະຫຼາຍແຫ່ງ. ບົດນີ້ເປັນແນວທາງປະຕິບັດ: ກຳນົດໃຫ້ເຮັດດັຣຊະນະ (darśana), ນະມັສກາຣະ (namaskāra), ບູຊາ (pūjā) ດ້ວຍຂອງຫອມແລະດອກໄມ້ ພ້ອມທັງລະບຸປະລິມານການອາບ/ອະພິເສກ (snāna/abhiṣeka) ບາງຈຸດ ເຊັ່ນ ghee ແລະ ນ້ຳໃນໝໍ້ຈຳນວນຫຼາຍ। ໃນແຕ່ລະຈຸດຢຸດ ມີຟະລະສຣຸຕິ (phalaśruti) ຢ່າງໜາແນ່ນ: ການໄດ້ເຫັນດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບນຳໄປສູ່ການຊຳລະບາບຫນັກ, ປ້ອງກັນຄວາມຝັນຮ້າຍ, ບັນເທົາໂລກໄພ (ເຊັ່ນ ໂລກຜິວໜັງ) ແລະ ໄດ້ຮັບຄວາມຮັ່ງມີ ຫຼື ສິດທິ (siddhi). ພ້ອມກັນນັ້ນ ຍັງສອນຈັນຍາບັນຂອງຜູ້ເດີນທາງ: ຕ້ອງມີສະຕິຈົ່ງໃຈ, ມີສັດທາ, ຄວບຄຸມຕົນເອງ, ແລະ ບໍ່ຫລອກລວງດ້ານເງິນທອງຢ່າງເດັດຂາດ। ຕອນທ້າຍ ສອນພິທີສະຫຼຸບ: ນັ່ງຢູ່ຕໍ່ໜ້າເທວະຮູບ ຖວາຍນະມັສກາຣະຊ້ຳໆ ອຸທິດຍາຕຣາແດ່ມະຫາເທວະ (Mahādeva) ແລະ ອະທິຖານໃຫ້ພົ້ນຈາກ “ມະຫາສະມຸດແຫ່ງສັງສາຣ”. ບຸນກຸສົນຖືກຍົກຄ່າດ້ວຍການປຽບທຽບ (ປຣະທັກຊິນາ pradakṣiṇā ເທົ່າກັບທານອັນໃຫຍ່) ແລະ ຈົບດ້ວຍພັນທະຊຸມຊົນ: ໃຫ້ອາຫານແກ່ຜູ້ບູຊາພຣະສິວະ ແລະ ຜູ້ອ່ອນແອ, ຖວາຍງົວນົມພ້ອມເຄື່ອງຄົບຄັນ ເພື່ອໃຫ້ບຸນຂະຫຍາຍໄປຫາບັນພະບຸລຸດ ແລະ ວົງສານຸວົງ ຈົນໄດ້ສຸກສຳລານໃນສະຫວັນອັນຍາວນານ।
Adhyaya 24
वाल्मीकेश्वर-माहात्म्य (Valmīkeśvara Māhātmya: The Etiology of Poetic Attainment)
ອັດທະຍາຍນີ້ເປັນການຖາມຂອງພຣະວະຍາສ ແລະຄໍາຕອບຂອງສະນັດກຸມາຣະ ກ່ຽວກັບ “ວັລມີເກສະວະຣະ” ລິງຄະໃນອະວັນຕີ ທີ່ກ່າວວ່າການໄດ້ເຫັນ (ດັຣຊະນະ) ແລະບູຊາ ຈະໃຫ້ພອນຄວາມສາມາດໃນການແຕ່ງກະວີ. ເລື່ອງຕິດຕາມການຕົກຕໍ່າທາງສິນທຳ ແລະການຟື້ນຟູຂອງອັກນິຊະຣະມັນ ລູກຊາຍຂອງສຸມະຕິ ພຣາຫມັນສາຍພຣຶກຸ ຜູ້ຍ້າຍຖິ່ນໃນຍາມແຫ້ງແລ້ງ. ອັກນິຊະຣະມັນປະຕິເສດການຮຽນວິທະຍາວິເທດ ແລະໄປຄົບຄ້າກັບໂຈນຮ້າຍ ຈົນລືມພຣະເວດ ລືມວົງສາ ແລະຄວາມຮູ້. ເມື່ອພົບສັດຕະຣິສີໃນການເດີນທາງໄປຕີຣຖະ ລາວຂູ່ຂວັນ; ພຣະອະຕຣິຣິສີຈຶ່ງທ້າໃຫ້ຄິດທົບທວນຈັນຍາບັນ ແລະໃຫ້ໄປຖາມຄອບຄົວວ່າຈະຮັບຮ່ວມກຳບາບຈາກຄວາມຮຸນແຮງ “ເພື່ອພວກເຂົາ” ຫຼືບໍ່. ທຸກຄົນປະຕິເສດ ບໍ່ຮັບຮ່ວມບາບ ເຮັດໃຫ້ລາວສຳນຶກຜິດ ແລະຂໍພຶ່ງພາຣິສີ. ຣິສີສັ່ງໃຫ້ລາວນັ່ງສະມາທິ ແລະຈັບມັນຕຣະຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງໃນຈຸດເດີມ; ຜ່ານໄປ 13 ປີ ມີວັລມີກະ (ຈອມປວກ) ກໍ່ຕົວຫຸ້ມຮ່າງ. ຣິສີຂຸດອອກ ແລະຟື້ນຟູລາວ ຕັ້ງຊື່ວ່າ “ວາລມີກີ”. ຕໍ່ມາລາວບູຊາພຣະມະເຫສະວະຣະທີ່ກຸສະຖະລີ ໄດ້ພອນພະລັງກະວີ ແລະແຕ່ງ “ຣາມາຍະນະ”. ດັ່ງນັ້ນ ພຣະເທວະໃນອະວັນຕີຈຶ່ງໄດ້ນາມ “ວັລມີເກສະວະຣະ” ເປັນຜູ້ປະທານຄວາມສຳເລັດໃນການແຕ່ງກະວີຜ່ານການບູຊາແລະດັຣຊະນະ.
Adhyaya 25
Tīrtha-Phala of Avantīkṣetra: Worship of Named Śiva-Liṅgas and Observance-Based Merits (तीर्थफलप्रकरणम्)
ບົດນີ້ເປັນການບັນທຶກແນວຄໍາສັ່ງສອນແລະທິດສະດີທາງສາສະໜາ ທີ່ສນັດກຸມາຣາ ກ່າວແກ່ ວະຍາສະ. ມັນລຽນລໍາດັບສະຖານທີ່ສັກສິດຂອງພຣະສິວະຫຼາຍແຫ່ງ—Śukreśvara, Bhīmeśvara, Gargeśvara, Kāmeśvara, Cūḍāmaṇi ແລະ Caṇḍīśvara—ແຕ່ລະແຫ່ງຈັບຄູ່ກັບພິທີກຳແລະຜົນບຸນທີ່ປະກາດໄວ້. ວິທີປະຕິບັດມີການບູຊາດ້ວຍດອກໄມ້ສີຂາວແລະເຄື່ອງທາຫອມ, ການເຮັດ pūjā ແລະ darśana ຢ່າງລະມັດລະວັງ, ອາບລິງຄະດ້ວຍນ້ຳມັນງາແລະນ້ຳງາ, ຖວາຍໃບ bilva, ອົບພະວາສ (ອົດອາຫານ) ໃນວັນຈັນທະຄະຕິທີ່ກໍານົດ (caturdaśī, navamī ໃນຂ້າງຂຶ້ນເດືອນ Kārttika, ແລະ kṛṣṇāṣṭamī) ພ້ອມກັບການເຮັດ dāna ໂດຍສະເພາະການຖວາຍງົວພັນຕົວ. ແນວຄິດຂອງບົດນີ້ຊີ້ວ່າ ການປະພຶດວຣະຕະ (vrata) ແລະ upavāsa, ການຖວາຍວັດຖຸ (tilataila, kuṅkuma, bilva) ແລະຈິດໃຈແຫ່ງສັດທາ (bhāva, bhakti) ເປັນເຫດໃຫ້ເກີດຄວາມບໍ່ຢ້ານກົວ, ທຳມະເພີ່ມພູນ, ຄວາມຜາສຸກຍືນຍາວ, ພົ້ນຈາກພັນທະ ແລະໄດ້ເຂົ້າເຖິງ Rudraloka ຫຼື Svarga. ທ້າຍສຸດກ່າວທົ່ວໄປວ່າ ຜູ້ໄປຢ້ຽມຕີຣະຖະເຫຼົ່ານີ້ດ້ວຍໃຈບໍລິສຸດ ຈະໄດ້ເຖິງໂລກອັນຊື່ນບານຂອງ Śambhu.
Adhyaya 26
Pañceśānī-yātrāvidhi, Kṣetra-dvārapāla-nirdeśa, Mandākinī-tīrtha-māhātmya (पञ्चेशानी-यात्राविधिः, क्षेत्रद्वारपाल-निर्देशः, मन्दाकिनीतीर्थ-माहात्म्यम्)
ບົດນີ້ເລີ່ມດ້ວຍພຣະວະຍາສະຖາມຫາມາດຕະຖານອັນເປັນອໍານາດ ເພື່ອຢືນຢັນຄວາມສັກສິດ ແລະ ຂອບເຂດຂອງມະຫາກາລະວະນະ. ສະນັດກຸມາຣະຕອບໂດຍຖ່າຍທອດສິ່ງທີ່ຕົນເຄີຍໄດ້ຍິນຈາກພຣະພຣະຫມາ ເພື່ອສ້າງສາຍອໍານາດຂອງຄໍາສອນ. ຕໍ່ມາໄດ້ພາບລວມຂອງກະເສດຕຣະເປັນເຂດສັກສິດກໍານົດໄວ້ໜຶ່ງໂຢຊະນະ ປະດັບດ້ວຍປະຕູຄໍາ ແລະ ທາງເຂົ້າອັນເປັນເພັດພອຍ ມີຜູ້ພິທັກປະຕູອັນມີິດທິ໌ຖືກແຕ່ງຕັ້ງເພື່ອປະໂຫຍດໂລກ. ບັນທຶກທິດກ່າວວ່າ ທິດຕາເວັນອອກມີປິງກະເລສະ, ທິດໃຕ້ມີກາຍາວະໂຣຫະເນສະວະຣະ, ທິດຕາເວັນຕົກມີວິດເຕສະ, ແລະ ທິດເໜືອມີອຸດຕະເຣສະວະຣະ ເປັນຜູ້ຄຸ້ມຄອງກະເສດຕຣະ. ຈາກນັ້ນກໍານົດວິທີຍາດຕຣາ (yātrā-vidhi) ຕາມວັນເດືອນ ໂດຍເນັ້ນວັນກຣິສນະປັກສະ ຈະຕຸຣະດະສີ ແລະ ເວລາທີ່ພຣະອາທິດ–ພຣະຈັນທຣາປະສານກັນ. ການນະມັດສະການປັນເຈສານີເປັນໃຈກາງ ພ້ອມການເຂົ້າຢ້ຽມສະຖານບູຊາຕາມລໍາດັບ ດ້ວຍການອົບອາຫານ, ອາບນ້ໍາຊໍາລະ (snāna), ຖວາຍຂອງຫອມ, ດອກໄມ້, ທູບ, ແລະ ອາຫານບູຊາ (naivedya), ຖືສິນຕື່ນຄືນ ແລະ ກັບໄປນະມັດສະການມະຫາກາເລສະວະຣະຊໍ້າໆ. ທ້າຍບົດກໍາຊັບເລື່ອງຈັນຍາພິທີ: ເລີ້ຍອາຫານໃຫ້ພຣາຫມະນະຜູ້ສັດທາໃນພຣະສິວະ 5 ຄົນ ແລະ ຖວາຍທານຕາມຂັ້ນ (ລົດ, ຊ້າງ, ມ້າ, ງົວຜູ້, ງົວນົມ) ຕາມສະຖານບູຊາ ພ້ອມຄໍາສັນຍາຜົນບຸນວ່າຈະໄດ້ສຸກໃນສະຫວັນກັບບັນພະບຸຣຸດ. ບັນຊີຕໍ່ມາຂະຫຍາຍແຜນທີ່ບຸນ: ການເດີນວຽນຮອບກຸສະສະຖະລີ ແລະ ການບູຊາ/ເຫັນ ປັດມາວະຕີ, ສະວັນນະສຣິງກາຕິກາ, ອະວັນຕິນີ, ອະມະຣາວະຕີ, ອຸຈະຍິນີ, ແລະ ວິຊາລາ ພ້ອມຜົນເປັນທີ່ໄປຫຼັງຄວາມຕາຍ ແລະ ການລົບບາບ. ຈາກນັ້ນເຂົ້າສູ່ກຸ່ມຕີຣະຖະມັນດາກິນີ: ພຣະພຣະຫມາເລົ່າການສ້າງຕັ້ງ ແລະ ບຸນທີ່ເພີ່ມທະວີຂອງການອາບນ້ໍາ, ຈະປະ, ແລະ ທານ ພ້ອມການກໍານົດທານຕາມລະດູ (go-dāna, ghṛtadhenu, tila-dhenu, jala-dhenu). ນິທານສອນໃຈຍາວເລົ່າວ່າ ພຣະສິວະເຂົ້າໄປໃນພິທີຍັດຍະຂອງພຣະພຣະຫມາໂດຍປອມຕົວ ເກີດຄວາມຂັດແຍ້ງ ແລະ ຄໍາສາບຕໍ່ພຣາຫມະນະ ແຕ່ສຸດທ້າຍມີການຟື້ນຟູ ແລະ ຄໍາຮັບຮອງແກ່ຜູ້ອຸທິດຕົນ ແລະ ຮັກສາວິໄນ. ບົດຈົບດ້ວຍການຍ້ອງຍໍຕີຣະຖະ ແລະ ກະເສດຕຣະນີ້ວ່າເປັນດິນແດນສັກສິດທີ່ພຣະເຈົ້າໂປດປານ.
Adhyaya 27
Aṃkapāda-darśana and the Yamaloka Episode (Sāndīpani’s Son and the Five Forms at Kuśasthalī)
ອັດທະຍາຍ 27 ເປັນບົດສົນທະນາລະຫວ່າງ ວະຍາສ ແລະ ສະນັດກຸມາຣ ທີ່ວາງຫຼັກວ່າ ຜູ້ໃດໄດ້ເຫັນ ພຣະຣາມ ແລະ ພຣະຈະນາຣະດະນ (ວິສນຸ) ທີ່ສະຖານທີ່ຊື່ ອັງກະປາດາ (Aṃkapāda) ຈະບໍ່ໄດ້ເຂົ້າໄປເຫັນໂລກຂອງຍະມະ ແມ່ນແຕ່ມີບາບໜັກກໍຕາມ. ຕໍ່ມາ ພຣະຣາມ ແລະ ພຣະກຣິສນະ ຜູ້ອະວະຕານເພື່ອບັນເທົາພາລະຂອງແຜ່ນດິນ ໄດ້ໄປຍັງ ອຸຈະຍິນີ ເພື່ອຮຽນວິຊາກັບ ພຣາຫມະນ ສານດີປານີ ແລະຊໍານານ ວິເທດ ພ້ອມວິຊາປະກອບ ຢ່າງອັດສະຈັນໃນເວລາສັ້ນ. ເມື່ອເຂົ້າສູ່ ມະຫາກາລະວະນະ ກັບອາຈານ ພວກພຣະອົງໄດ້ຮັບການສັນລະເສີນວ່າເປັນຜູ້ປົກປ້ອງຄົນດີ ແລະຟື້ນຟູລະບຽບ. ເມື່ອຖືກຖາມເຖິງ ຄ່າຄູ (guru-dakṣiṇā) ສານດີປານີຂໍໃຫ້ນໍາລູກຊາຍທີ່ຫາຍໄປໃນທະເລກັບຄືນ. ພຣະກຣິສນະ ແລະ ພຣະຣາມ ຕາມຮອຍໄປຫາ ປັນຈະຈະນ ອະສູຣທະເລ (ຮູບຕິມິ) ໄດ້ຮັບ ສັງຂະ ແລະໄດ້ລົດຮົບອັນນ່າກົດຂີ່ຈາກ ວະຣຸນ ເພື່ອໄປຍັງ ຍະມະໂລກ. ສຽງສັງຂະ ແລະພຣະສະຖິດຂອງວິສນຸ ເຮັດໃຫ້ການລົງໂທດ ແລະນະລົກຫຼຸດຖອຍ ປ່ອຍຜູ້ຖືກຈັບຕິດໂດຍກຳຊົ່ວ. ຂ້າລາຊການຂອງຍະມະພະຍາຍາມຂັດຂວາງ ເກີດການປະທະ; ນະຣານຕະກະ ຖືກປະຫານ ແລະ ຍະມະ ພ້ອມ ຈິຕຣະກຸປຕະ ເຂົ້າມາ. ໃນຈຸດສູງສຸດ ກາລະຊູດດັນດາ ແລະ ພຣະພຣົມມາ ເຂົ້າຫ້າມ ສັນລະເສີນພຣະຣາມຜູ້ຄ້ຳຈຸນຈັກກະວານ. ພຣະກຣິສນະກ່າວຈຸດປະສົງວ່າມາເພື່ອນໍາລູກຄູກັບຄືນ; ຍະມະຈຶ່ງຍອມຄືນເດັກນ້ອຍ. ຟະລະສຣຸຕິກ່າວວ່າ ຈາກນັ້ນຜູ້ຕາຍທີ່ ອັງກະປາດາ ໃນ ອະວັນຕີ ຈະບໍ່ເຫັນຍະມະ. ຜູ້ໄດ້ເຫັນຮູບພຣະຫ້າປະການທີ່ ກຸສະສະຖະລີ—ມີ ມະຫາກາລະ, ວິສວະຣູປ ໂກວິນດະ, ແລະ ເກສະວະ ໃນພາບຜູ້ຍົກສັງຂະ—ຈະພົ້ນນິຣະຍະ ແລະໄດ້ຜົນມົງຄຸນ. ການອາບນ້ຳໃຫ້ສຸຂະພາບ ແລະບໍ່ຕາຍກ່ອນເວລາ; ການບູຊາ ແລະ ສຣາດດະ ນໍາໄປສູ່ການເກີດໃໝ່ໃນຕະກູນບໍລິສຸດ ແລະສຸດທ້າຍກັບຄືນສູ່ ວິສນຸໂລກ.
Adhyaya 28
अध्याय २८: चन्द्रादित्य–करभेश्वर–गणेश–सोमवतीतीर्थमाहात्म्य (Chapter 28: Mahatmya of Candrāditya, Karabheśvara, Gaṇeśa, and Somavatī Tīrtha)
ອັດທະຍາ 28 ແມ່ນການລວບລວມຄຳສອນເລື່ອງຕີຣຖະ (ສະຖານທີ່ສັກສິດ) ທີ່ສະນັດກຸມາຣ ກ່າວແກ່ ວະຍາສະ. ເລີ່ມດ້ວຍການສັນລະເສີນ ຈັນທຣາດິຕະຍະ ວ່າການບູຊາດ້ວຍ ກັນທະ, ດອກໄມ້, ທູບ, ແລະ ໄນເວດຍະ ນຳໄປສູ່ ສາໂລກຍະ (ຢູ່ໃກ້ພຣະ) ແລະບຸນອັນຍືນຍາວ. ຕໍ່ມາເລື່ອງ ກະຣະເພສະວະຣະ: ພຣະສິວະເລີ່ນຢູ່ໃນປ່າກັບເທວະ ແລ້ວປ່ຽນຮູບເປັນ ກະຣະພະ (ຄ້າຍລາ) ເທວະຈຳບໍ່ໄດ້ ຈົນພຣະພຣະຫມາ ແລະ ວິນາຍະກະ ເປີດເຜີຍຄວາມລັບ. ພຣະສິວະຈຶ່ງສະຖາປະນາລິງຄະ “ກະຣະເພສະວະຣະ” ແລະກ່າວຜົນບຸນແຮງກ້າສຳລັບການອາບນ້ຳ ແລະບູຊາທີ່ນັ້ນ. ຕໍ່ຈາກນັ້ນ ພຣະຄະເນສະຖືກກ່າວວ່າ “ຜູ້ຮັກລັດດູກະ” ແລະກຳນົດວິທີປະຕິບັດຄ້າຍວຣະຕະ (ໂດຍສະເພາະວັນ ຈະຕຸຣຖີ): ອາບນ້ຳໃນແມ່ນ້ຳ ສິປຣາ, ນຸ່ງສີແດງ, ດອກໄມ້ສີແດງ, ຈັນທະນະສີແດງ, ມັນຕຣະ-ສນານ, ແລະຖວາຍ ລັດດູກະ ເປັນໄນເວດຍະ ເພື່ອກຳຈັດອຸປະສັກ ແລະໄດ້ມົງຄຸນ. ຍັງມີການລາຍຊື່ສະຖານທີ່ອື່ນໆ ເຊັ່ນ ກຸສຸເມສະ, ຊະເຢສະວະຣະ, ລິງຄະປະຕູພຣະສິວະ, ມາຣະກັນເດສະວະຣະ, ພຣະຫມາ-ສະຣະສ/ພຣະຫມາເມສະວະຣະ, ຢັດຍະວາປີ ແລະກຸນດະຫຼາຍແຫ່ງ ພ້ອມຜົນບຸນແຕກຕ່າງກັນ. ຊ່ວງທ້າຍເປັນຕຳນານກຳເນີດ ໂສມະວະຕີ: ເກີດຈາກຕະປະສະຂອງ ອະຕຣິ ແລະການປາກົດຂອງ ໂສມະ, ມີອຳນາດຊຳລະບາບໜັກ. ຜົນບຸນຈະເພີ່ມພູນເມື່ອ ອະມາວາສະຍາ ຕົງກັບວັນຈັນ ຫຼືເວລາ ວະຍະຕີປາຕະ. ມີເລື່ອງໂສມະປ່ວຍ ແລະຟື້ນຄືນໂດຍບູຊາ ໂສເມສະວະຣະ ໃນອະວັນຕີ; ທ້າຍສຸດເຊື່ອມບຸນປະຈຳວັນກັບການບູຊາ ໂສມະນາຖ ທີ່ ເສົາຣາສະຕຣະ ອີກດ້ວຍ.
Adhyaya 29
अनरकतীर्थमाहात्म्य एवं नरकवर्णन (Glory of Anaraka Tīrtha and an Ethical Account of Narakas)
ບົດນີ້ເປັນການສົນທະນາ ທີ່ວະຍາສະ ຖາມສະນັດກຸມາຣະ ກ່ຽວກັບຈໍານວນ ທີ່ຕັ້ງ ແລະເຫດປັດໃຈຂອງ ນະຣະກະ (ໂລກນະຣົກ) ພ້ອມທັງວິທີທີ່ສັດທັງຫຼາຍຕົກໄປດ້ວຍການປະພຶດຜິດ. ສະນັດກຸມາຣະ ໄດ້ລຽງຊື່ນະຣະກະຫຼາຍປະເພດ ແລະອະທິບາຍສະພາບການລົງໂທດທີ່ສອດຄ່ອງກັບກຳ ເພື່ອເປັນຄໍາເຕືອນທາງຈິດທຳ ໃນກອບຄວາມຮັບຜິດຊອບທາງສິນທຳ. ຕໍ່ມາ ເນື້ອຫາຫັນໄປສູ່ການແກ້ໄຂ: ປະກາດອານຸພາບພິເສດຂອງ ອະນະຣະກະຕີຣຖະ ວ່າການອາບນ້ຳທີ່ນັ້ນ ແລະການໄດ້ເຫັນ ມະເຫສະວະຣະ ຈະຊ່ວຍປ້ອງກັນບໍ່ໃຫ້ເຫັນ/ປະສົບນະຣົກ ແມ່ນແຕ່ຜູ້ມີບາບໜັກ. ແຕ່ກໍຍ້ຳວ່າ ຄວາມສຳນຶກຜິດຢ່າງແທ້ຈິງ ແລະ ປຣາຍະຈິຕຕະ (ການຊົດໃຊ້ບາບ) ເປັນສິ່ງຈໍາເປັນ. ຄໍາອຸປະເທດສໍາຄັນຄື ການຊົດໃຊ້ສູງສຸດແມ່ນ ການລະລຶກພຣະສຳພູ (Śiva-smarana) ຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ. ທ້າຍສຸດ ມີຄໍາຊີ້ນໍາຕາມປະຕິທິນ: ໃນວັນ ກາຣຕຕິກ ຄຣິສນະ-ຈະຕຸຣທະສີ ໃຫ້ຖວາຍປະທີບ (dīpa-dāna) ຕໍ່ໜ້າ ເທວະເທວະ ເພື່ອຜູກພິທີກຳກັບການຊໍາລະຈິດໃຈ ແລະທາງແຫ່ງພັກຕິ.
Adhyaya 30
Dīpadāna-Māhātmya and Anarakā-Tīrtha Vidhi (दीपदानमाहात्म्य तथा अनरकातीर्थविधिः)
ອັດທະຍາຍນີ້ເປັນບົດສົນທະນາ ເມື່ອ ວະຍາສ ຖາມເຖິງຜົນ ແລະ ກໍ່ກຳເນີດຂອງການຖວາຍປະທີບ (dīpa-dāna) ແລ້ວ ສະນັດກຸມາຣ ຕອບດ້ວຍນິທານໃນຍຸກກຣິຕະຍຸກ. ພາຣະວະຕີ ທຸກໃຈເນື່ອງຈາກຄວາມມືດໃນກາຍ ຈຶ່ງອອກໄປບຳເນັດຕະປະເພື່ອຂໍຮັບລັດສະຫມີອັນມົງຄຸນ. ເມື່ອ ສັງກະຣະ ບໍ່ຢູ່ ໂລກທັງປວງກໍຕົກຢູ່ໃນຄວາມມືດ ເພາະດວງຕາສາມຂອງພຣະອົງເທົ່າກັບ ຕາເວັນ ຈັນ ແລະ ໄຟ; ສັດທັງຫຼາຍພາກັນຄຳຄວນເພາະຂາດແສງ ແລະ ຄວາມປອດໄພ. ຕໍ່ມາມີສຽງທິບ (ເກສະວະ/ດາໂມດະຣະ/ວິສນຸ) ສອນວ່າ ໃນບັນດາທານທັງປວງ ການຖວາຍປະທີບໄດ້ຮັບການສັນລະເສີນເປັນພິເສດ ແລະ ເລົ່າເຖິງການເກີດຂອງປະທີບອັນປະເສີດ ໂດຍມີນາກເປັນຜູ້ຊ່ວຍ ເພື່ອຂັບໄລ່ຄວາມມືດໃນໂລກໃຕ້. ຈາກນັ້ນອັດທະຍາຍເຂົ້າສູ່ວິທີປະຕິບັດ: ພິທີກາດຕິກະ ທີ່ ອະນະຣະກາ ຕີຣຖະ ໃນອະວັນຕີ ໃນວັນທີ 14 ຂອງຂ້າງແຮມ, ມີການບູຊາພຣະຍະມະ ດ້ວຍງາດຳ ແລະ ມັນຕຣາ, ແລ້ວຖວາຍປະທີບນ້ຳມັນເນີຍ (ghee). ອະທິບາຍການຈັດວາງປະທີບຫຼາຍດວງແບບດອກບົວ/ມັນດະລະ, ໄສ້, ພາຊະນະ, ເຄື່ອງບູຊາ ແລະ ການໃຫ້ທານແກ່ພຣາຫມັນຜູ້ຄວນຄ່າ; ທ້າຍສຸດມີ phalaśruti ຮັບຮອງຜົນເປັນສຸກສູງ ແລະ ໄດ້ໄປສະຫວັນ.
Adhyaya 31
Adhyāya 31 — Kedāreśvara to Rāmeśvara: Tīrtha Network, Phalaśruti, and the Kuśasthalī Legend
ບົດນີ້ເປັນການລຽງລາຍຊື່ຕີຣຖະ ແລະ ສະຖານລິງຄະໃນແດນອະວັນຕີ ພ້ອມຟະລະສຣຸຕິ (ຜົນບຸນ) ຢ່າງຊັດເຈນ. ມີ Kedāreśvara, Jaṭeśvara (ທີ່ Jaṭāśṛṅga), Indratīrtha/Indreśvara, Kuṇḍeśvara, Gopatīrtha/Gopeśvara, Chipiṭātīrtha, ແລະ Vijaya/Ānandeśvara ເປັນຕົ້ນ; ແຕ່ລະແຫ່ງກ່ຽວກັບການອາບນ້ຳຊຳລະ (snāna), ດາຣະຊະນະ, ບູຊາ, ອຸປະວາສະ ແລະຜົນເຊັ່ນ ພົ້ນບາບ, ໄດ້ໄປສູ່ໂລກພຣະສິວະ ຫຼື ໂລກພຣະອິນທຣະ, ຫຼີກພົ້ນການເກີດຕ່ຳ. ຕໍ່ມາເລື່ອງຖືກນຳໄປສູ່ Kuśasthalī ໃນຂອບເຂດອຸຊຊະຍິນີ/ອະວັນຕີ ແລະແນະນຳ Rāmeśvara ເປັນລິງຄະທີ່ປະທານທັງ bhukti (ຄວາມສຸກໃນໂລກ) ແລະ mukti (ຄວາມຫຼຸດພົ້ນ). ພຣະຣາມະກັງວົນເລື່ອງ “ວິຍໂຢກ” ການພັດພາກຈາກຍາດພີ່ນ້ອງ; ແຕ່ສະຖານທີ່ນີ້ຮັບຮອງວ່າການເຫັນພຣະເຈົ້າຈະຮັກສາຄວາມຕໍ່ເນື່ອງອັນເປັນມົງຄຸນ. ສຽງທິບສັ່ງໃຫ້ພຣະຣາມະສ້າງລິງຄະໃນນາມຂອງພຣະອົງ; ພຣະລັກສະມະນະເປັນຜູ້ຕິດຕັ້ງ ແລະຈັດການອາບນ້ຳດ້ວຍນ້ຳແມ່ນ້ຳ Śiprā. ຍັງມີຂໍ້ຄິດທາງຈັນຍາວ່າ ຄວາມເຫັນແກ່ຕົວອາດທຳໃຫ້ສາຍສຳພັນສັງຄົມແຕກຮ້າວ ເພື່ອອະທິບາຍຄວາມຕຶງຕັນລະຫວ່າງພຣະຣາມະ ແລະ ພຣະລັກສະມະນະ. ທ້າຍບົດຍັງກ່າວເຖິງບຸນຂອງຕີຣຖະອື່ນໆ: Saubhāgya-tīrtha, Ghṛta-tīrtha, ການບູຊາ Yogīśvarī, Śaṅkhāvarta, Sudhodaka/Sudheśvara ເພື່ອໂມກສະ; ພ້ອມນິທານການລົດຜ່ອນບາບບຣາຫມະຫັດຕະຍາ (Kiṃpuna; Durdharṣa ຜູກພັນກັບພຣະສູຣະ). ແລະລຽງລາຍຊື່ສະຖານທີ່ເພີ່ມເຕີມເຊັ່ນ Gopīndra, Gaṅgā-tīrtha, Puṣpakaraṇḍa, Uttareśvara, Bhūteśvara, Ambālikā, Ghaṇṭeśvara, Puṇyeśvara, Lampeśvara, Sthavira Vināyaka, Navanadī-Parvatī, Kāmodaka, Prayāgeśa ເພື່ອໃຫ້ບົດນີ້ເປັນແຜນທີ່ການເດີນທາງສັກກະລະຢ່າງເປັນລະບຽບ។
Adhyaya 32
नरादित्य-प्रतिष्ठा तथा केशवार्क-माहात्म्य (Installation of Narāditya and the Glory of Keśavārka)
ສະນັດກຸມາຣ ເລົ່າຕຳນານກຳເນີດອັນມີຄວາມໝາຍທາງທະວີວິທະຍາ ຂອງສະຖານບູຊາພຣະອາທິດ ທີ່ຮູ້ຈັກວ່າ “ນະຣາດິຕະຍະ” ອັນເປັນຮູບແບບຜູ້ຮັກສາແລະຊຳລະມົນທິນຂອງ ອາດິຕະຍະ. ເລື່ອງເລີ່ມຈາກວິລະກຳຂອງ ອາຣຈຸນ ທີ່ຮັບໃຊ້ ອິນທຣະ ແລະປາບປາມສັດຕູອັນແຂງກ້າ ເປັນດັ່ງ ກຸຣຸ-ດັກຊິນາ. ຕໍ່ມາ ອິນທຣະ ປະທານພອນ ແລະມອບຮູບເຄົາລົບສອງອົງ ທີ່ເຄີຍຖືກບູຊາໂດຍ ພຣະພຣະຫມາ, ວິສນຸ ແລະ ປຣະຊາປະຕິ/ດັກຊະ. ອິນທຣະ ສັ່ງໃຫ້ ອາຣຈຸນ ຕິດຕັ້ງຮູບທັງສອງທີ່ ກຸສະສະຖະລີ: ອົງໜຶ່ງຢູ່ຝັ່ງເໜືອຂອງແມ່ນ້ຳ ສິປຣາ ບ່ອນທີ່ “ເກສະວາຣກະ” ຖືກກ່າວວ່າສະຖິດເພື່ອລົບບາບ; ແລະເຊື່ອມສະຖານທີ່ນີ້ກັບວົງຈອນການເດີນທາງບູຊາຂອງປະຊາຊົນ ໂດຍສະເພາະ ອາສາດີ ແລະ ກໍມຸດີ ຢາຕຣາ ພ້ອມລັກສະນະອັນອັດສະຈັນເຊັ່ນ ເມກ, ຝົນ ແລະການມາຮ່ວມຂອງເທວະ. ນາຣະດະ ເຊີນ ກຣິສນະ ມາຊ່ວຍຈັດການ: ອາຣຈຸນ ຕິດຕັ້ງທາງຕາເວັນອອກ; ກຣິສນະ ໄປທາງເໜືອ ແລະໃຊ້ສຽງສັງຂ໌ເປັນໝາຍພິທີ. ໃນຂະນະຕິດຕັ້ງ ພຣະອາທິດ ປາກົດດ້ວຍເຕຊະອັນລົ້ນເຫຼືອ ແລ້ວຈຶ່ງຮັບຮູບອ່ອນໂຍນ ປະທານ “ອະພະຍະ” ແລະຢືນຢັນສະຖານທີ່ທີ່ເລືອກ. ອາຣຈຸນ ຖວາຍສະໂຕຕຣະຍາວ ຍົກຍ້ອງພຣະອາທິດເປັນຜູ້ຄວບຄຸມຈັກກະວານ, ຜູ້ຂັບໄລ່ຄວາມມືດ, ຜູ້ປົກປ້ອງໃນຍາມອັນຕະລາຍ ແລະເປັນຈຸດຮວມພະລັງທິບຂອງເທວະຫຼາຍພຣະອົງ. ພຣະອາທິດ ປະທານພອນໃຫ້ສະຖິດຢູ່ທີ່ນັ້ນຕະຫຼອດ ແລະໃຫ້ຄວາມຮຸ່ງເຮືອງແກ່ຜູ້ບູຊາດ້ວຍພັກດີ; ທ້າຍສຸດຊີ້ວ່າ ການຂາດພັກດີເຮັດໃຫ້ການກະທຳຂອງມະນຸດບໍ່ອອກຜົນ.
Adhyaya 33
Keśavārka-Stotra and the Merit of Reṇutīrtha (केशवार्कस्तोत्रं रेणुतीर्थमहिमा च)
ບົດທີ 33 ເປັນການອະທິບາຍທາງທິດສະດີກ່ຽວກັບການນະມັດສະການພຣະອາທິດ ຜ່ານບົດສະໂຕຕຣະທີ່ຈັດຮູບແບບໄວ້ຢ່າງດີ. ສນັດກຸມາຣ ເລົ່າວ່າ ນາຣາຍະນະ ໄດ້ສະຖາປະນາສັງຂ໌ ແລ້ວຕັ້ງຈິດຢ່າງແນ່ວແນ່ ເປົ່າສັງຂ໌ ແລະສັນລະເສີນ ພາສະກະຣ (ພຣະອາທິດ) ດ້ວຍສະໂຕຕຣະພິເສດ. ຕໍ່ມາ ບົດສະໂຕຕຣະນັ້ນຖືກຂັບຂານໃນກອບສົນທະນາໂດຍ ພຣະກຣິສນະ ຜູ້ລຽນລຳດັບນາມພຣະອາທິດຫຼາຍປະການ—ອາທິຕະ, ຣະວິ, ສູຣຍະ, ດິວາກະຣ, ສະຫັສຣາມຊຸ, ມາຣຕັນດະ ແລະອື່ນໆ—ຊູ້ຊີ້ວ່າ ພຣະອາທິດເປັນຜູ້ຄວບຄຸມຈັກກະວານ ເປັນພະຍານແຫ່ງກຳ ເປັນແຫຼ່ງແຫ່ງການຕື່ນຮູ້ ແລະເປັນຜູ້ປະທານຜົນຕາມປາຖະໜາ. ຍັງມີຄຳສອນສາມພາກ: ພຣະອາທິດເປັນ ພຣະພຣະຫມາ ໃນຍາມອາຮຸນ, ເປັນ ຣຸດຣະ ໃນຍາມທ່ຽງ, ແລະເປັນ ວິສນຸ ໃນຍາມສິ້ນວັນ ພ້ອມຮູບ-ສີທີ່ສອດຄ່ອງ. ບົດສະໂຕຕຣະນີ້ຖືກກ່າວວ່າເປັນ 800 ນາມອັນສັກສິດ (ອັດຖະສະຕະ) ທີ່ ວິສນຸ ເຄີຍຂັບຂານ; ຜູ້ສວດດ້ວຍສັດທາຈະໄດ້ຄວາມສຸກສົມບູນ ຄວາມຮັ່ງມີ ລູກຫຼານ ຄວາມສະຫວ່າງ ປັນຍາ ແລະການບັນລຸຂັ້ນສູງ. ທ້າຍບົດເຊື່ອມຄຳສອນກັບສະຖານທີ່: ການໄດ້ເຫັນຮູບ Keśavārka ຊ່ວຍປົດບາບ ແລະໄດ້ກຽດໃນໂລກແຫ່ງພຣະອາທິດ; ໃກ້ນັ້ນມີ Reṇutīrtha ທີ່ການເຫັນກໍລ້າງບາບໄດ້ໂດຍບໍ່ມີຂໍ້ສົງໄສ.
Adhyaya 34
शक्तिभेद-कोटितीर्थ-माहात्म्य तथा स्कन्दोत्पत्ति (Śaktibheda and Koṭitīrtha Māhātmya with the Account of Skanda’s Manifestation)
ບົດນີ້ເປັນການອະທິບາຍທາງທິດສະດີລະຫວ່າງລະສີ ໂດຍສນັດກຸມາຣະຕອບຄໍາຖາມຂອງວະຍາສະ ກ່ຽວກັບການປາກົດຂອງສະກັນດະ ແລະຕີຣຖະທ້ອງຖິ່ນຊື່ «ສັກຕິເພດ» ໃນອະວັນຕີ. ເລື່ອງເລີ່ມຈາກເທວະພ່າຍແພ້ອະສຸຣະ ແລະອິນດຣະປະພຶດຕະປະສະ ຈົນພຣະສິວະຮັບປາກວ່າຈະກໍ່ໃຫ້ເກີດຜູ້ນໍາກອງທັບອັນມີອໍານາດໃຫ້ແກ່ເທວະ. ຕໍ່ມາສອດປະສານການເຂົ້າສະມາທິຂອງພຣະສິວະ, ຕະປະສະຂອງພຣະປາຣະວະຕີ, ເຫດການກາມະຖືກເຜົາ, ແລະການອະພິເສກສົມຣົດອັນເທວະ. ສາຍເຫດຜົນສໍາຄັນກ່າວວ່າ ເຣຕັສຂອງພຣະສິວະຖືກອັກນີນໍາສົ່ງໄປຫາຄົງຄາ; ກຣິຕຕິກາ ແລະບັນດາແມ່ຜູ້ຄຸ້ມຄອງເຂົ້າມາກ່ຽວຂ້ອງ ຈົນສະກັນດະປາກົດເປັນຫນ້າຫົກ ແລະຖືກສະຖາປະນາເປັນ ເທວະເສນາປະຕິ. ຕໍ່ຈາກນັ້ນ ຕໍານານໃຫຍ່ຖືກຜູກເຂົ້າກັບພູມສັນຖານສັກສິດຂອງອະວັນຕີ: ພະລັງສັກຕິຂອງສະກັນດະຖືກປາດລົງ ເກີດເປັນຕີຣຖະ «ສັກຕິເພດ» ແລະຕີຣຖະອື່ນໆຫຼາຍ; ພຣະພຣະຫມາສ້າງ «ໂກຕິຕີຣຖເອສະວະຣະ» (ພຣະສິວະ) ທີ່ໂກຕິຕີຣຖະ. ຟະລະສຣຸຕິທ້າຍບົດເນັ້ນພິທີກໍາທີ່ໂກຕິຕີຣຖະ—ສະນານ (ອາບນໍ້າສັກສິດ), ດາຣະຊັນພຣະສິວະ, ສຣາດທະ, ແລະທານ (ລວມທັງຖວາຍງົວໃຫ້ນົມ ແລະ ວຣິສໂອດສະກະ) ພ້ອມຜົນບຸນທີ່ກໍານົດ ເປັນແນວທາງຈິດທໍາໃຫ້ແກ່ຜູ້ເດີນທາງຈາລິກ.
Adhyaya 35
अवन्तीक्षेत्रे तीरथस्नान-पूजा-व्रतानां फलवर्णनम् / Merit-Statements on Bathing, Worship, and Vows in Avanti
ບົດ 35 ໃນ Avantī Khaṇḍa ແມ່ນບັນຊີສັ້ນໆຂອງພິທີ-ພູມສັກສິດ ທີ່ສນັດກຸມາຣະໄດ້ກ່າວ. ທ່ານໄດ້ລຽນລຳດັບການກະທຳທີ່ຕີຣຖະໃນອະວັນຕີ ແລະຜົນບຸນຂອງມັນ: ອາບນ້ຳທີ່ vāpyāḥ ມີນາມ «Svarṇakṣurā» ແລະ «Viṣṇuvāpyā», ຄວບຄຸມອິນທຣີຍ (jita-indriya), ໄປດາຣຊະນະພຣະມະເຫສວະ, ບູຊາອະພະເຢສວະ ແລະໄປຢ້ຽມອະກັສຕະເຢສວະດ້ວຍໃຈຈົ່ງຈໍ່. ບົດນີ້ເຊື່ອມການປະພຶດຕາມລະດູ (Caitra/Phālguna) ກັບ jāgara ແລະ upavāsa ເປັນແນວທາງຊຳລະຈິດໃຈ. ສຳລັບອະກັສຕະເຢສວະ ມີໂຄງການຖວາຍບູຊາຢ່າງເປັນລະບຽບ: ປັ້ນຮູບອະກັສຕະດ້ວຍຄຳ ຫຼື ເງິນຕາມກຳລັງ, ປະດັບ pañcaratna ແລະຜ້າ, ບູຊາດ້ວຍໝາກໄມ້-ດອກໄມ້ຕາມເວລາ, ແລະຮັກສາ vrata 7 ປີ. ມີມັນຕຣາ arghya ຖວາຍອະກັສຕະ («Kāśapuṣpa-pratīkāśa… Kumbhayone…») ແລະກ່າວຜົນ: ຄວາມຮັ່ງມີ ແລະລູກຫຼານ, ໄດ້ສະຫວັນຫຼັງຕາຍ, ເກີດໃໝ່ຢ່າງສູງສົ່ງ ແລະສຸດທ້າຍໄດ້ຄວາມເກັ່ງກາດໃນໂຍຄະ; ຟັງ ຫຼື ສວດທ່ອງເປັນປະຈຳ ຈະພົ້ນຈາກບາບ ແລະມີຄວາມປິຕິໃນໂລກຂອງມຸນີ.
Adhyaya 36
Ujjayinī’s Kalpa-Names, Mahākāla’s Descent, Naradīpa Darśana, and Śaṅkhoद्धāraṇa Tīrtha
ບົດນີ້ເລີ່ມດ້ວຍຄໍາຖາມຂອງ ວະຍາສະ ກ່ຽວກັບຮາກຄໍາ ແລະເຫດຜົນຂອງຊື່ສະຖານທີ່ສັກສິດໃນ ອະວັນຕີກເຩດຣະ ເຊັ່ນ ມະຫາກາລ, ສິວະປະດະ, ໂກຕີອີສະວະຣະ/ໂກຕີຕີຣຖະ, ນະຣາດີປ, ສັງໂຂດທາຣະນ, ຊູເລສະວະຣະ, ໂອມກາຣ, ທູຕະປາປ, ອັງກາເຣສະວະຣະ ແລະກ່ຽວກັບການທີ່ ອຸຈະຍິນີ ເປັນເມືອງ “7 ກັລປະ”। ສະນັດກຸມາຣະ ຕອບໂດຍລຽນຊື່ເມືອງຕາມກັລປະ 7 ຊື່—Svarṇaśṛṅgā, Kuśasthalī, Avantikā, Amarāvatī, Cūḍāmaṇi, Padmāvatī, Ujjayinī—ແລະກ່າວວ່າການສວດຊື່ເຫຼົ່ານີ້ໃຫ້ຜົນຊໍາລະບາບ. ຕໍ່ມາເປັນລໍາດັບນິທານ: ອິນທຣະ ສັງຫານ ກະນະກະດານະວະ (ລູກຂອງ ອັນທະກະ) ແລ້ວໄປພຶ່ງພາ ພຣະສິວະ. ພຣະສິວະ ປາກົດຮູບວິສະວະຣູປະອັນໃຫຍ່ດຸດັ່ງ ໄພຣະວະ ແລະລົງມາດ້ວຍຕີນຂ້າງໜຶ່ງ ກໍ່ໃຫ້ເກີດແຫຼ່ງນໍ້າສັກສິດ; ບ່ອນຮອຍຕີນເອີ້ນວ່າ ສິວະປະດະ ແລະການແຕກທໍາລາຍ “ບາບໜຶ່ງໂກຕີ” ເປັນທີ່ມາຂອງຊື່ ໂກຕີຕີຣຖະ. ເມື່ອ ອັນທະກະ ບຸກຮຸກ ເທວະດາພາກັນຫວາດກົວ ແລະ ພຣະສິວະ ເຂົ້າສູ້ໃນນາມ ມະຫາກາລ. ຄວາມມືດ (ຕະມັສ) ຂອງ ອັນທະກະ ແຜ່ຄຸມໂລກ ຈົນກະທັ່ງພຣະອາທິດປາກົດເປັນມະນຸດ—ນະຣາດິຕະ/ນະຣາດີປ—ເຮັດໃຫ້ເຫັນແຈ້ງອີກຄັ້ງ. ບົດນີ້ໃຫ້ຫຼັກການດາຣະຊັນ ແລະປູຊາ, ເວລາມົງຄຸນ, ແລະຜົນຂອງການເຫັນ ນະຣາດີປ ຈົນເຖິງການໄດ້ໄປ ສູຣະຍະໂລກ. ຍັງພັນລະນາຂະບວນລົດ (ຣະຖະຍາຕຣາ) ໃນເດືອນ ເຈຍດຖະ (ສຸກລະ ທະວິຕີຍາ) ກ່ຽວກັບທິດທາງການເບິ່ງ, ການລາກລົດ, ການວຽນຮອບ ແລະເຄື່ອງບູຊາປະກອບ. ທ້າຍສຸດ ຫຼັງຈາກ ອັນທະກະ ພ່າຍແພ້ ພຣະວິສນຸ ເປົ່າສັງຂ໌ ແລະເກີດຕີຣຖະຊື່ ສັງໂຂດທາຣະນ ມີຄວາມໃກ້ຊິດກັບ ພຣະວິສນຸ ແລະລິງຄະ. ບົດນີ້ກ່າວເຖິງການຖືສິນອົດອາຫານ, ອານິສົງດາຣະຊັນ, ແລະຜົນຄຸ້ມຄອງປ້ອງກັນຈາກການຖວາຍບູຊາຢ່າງຖືກຕ້ອງ ຮວມທັງ ໂຢກິນີ-ບະລິ.
Adhyaya 37
Dhūtapāpa–Śūleśvara–Abhayeśvara–Vaṭamātr̥–Kaṇṭeśvara–Singeśvara–Vināyaka–Aṅgāreśvara Māhātmya (Chapter 37)
ສະນັດກຸມາຣາ ເລົ່າເຖິງການກໍ່ກຳເນີດສະຖານທີ່ສັກສິດຫຼາຍແຫ່ງໃນອະວັນຕີກເຩດຣະ ອັນຜູກພັນກັບການທຳລາຍອັນທະກະ. ເມື່ອອັນທະກະຖືກຕຣິສູນທະລຸ ສຽງທີ່ເກີດຂຶ້ນຖືກຍົກຂຶ້ນເປັນໂອມກາຣ (oṃkāra) ແລະການປະກົດຂອງພຣະສິວະ; ການອາບນ້ຳຊຳລະ ແລະການຝຶກສະມາທິ ນຳໄປສູ່ການລ້າງບາບ. ຕຣິສູນເຄື່ອນໄປຫານ້ຳບໂຫກະວະຕີ ເຮັດໃຫ້ເກີດນາມ «ສູເລສະວະຣະ» ແລະຕີຣຖະ «ທູຕະປາປະ» ພ້ອມກຳນົດວັນອົບພະວາດ/ອົບພະສົດ ສຳລັບຜູ້ສັດທາ. ເມື່ອອະສຸຣະທີ່ເກີດຈາກເລືອດກໍ່ກວນອີກ ທວງເທວະດາຈຶ່ງສ້າງເທວີແມ່—ພຣະພຣາຫມະນີ, ເກົາມາຣີ ແລະຮູບດຸຮ້າຍຈົນເຖິງຈາມຸນດາ—ໃຫ້ໂດດເດັ່ນເປັນ «ວະຕະມາຕຣຶ» ໃກ້ຕົ້ນໄຊ/ບັນຍັນ; ຜູ້ອາບນ້ຳແລ້ວໄດ້ດາຣະຊັນ ຈະໄດ້ຄວາມບໍລິສຸດ ແລະບຸນໃນໂລກຂອງນາງ. ຕອນພຣະສິວະຮ້ອງຄຳຮາມດັ່ງສິງ ກໍ່ຕັ້ງ «ສິງເຄສະວະຣະ» ແລະ «ກັນເທສະວະຣະ» ເປັນຈຸດຄຸ້ມຄອງຈາກອັນຕະລາຍແລະຄວາມຢ້ານ. ຄຳຮັບຮອງ «ອະພະຍະ» ຂອງພຣະສິວະ ກາຍເປັນ «ອະພະເຢສະວະຣະ» ທີ່ການບູຊາຢ່າງມີວິໄນ ເທົ່າກັບບຸນຍະຍັນໃຫຍ່ ແລະພົ້ນຈາກຄວາມຢ້ານຕໍ່ສັດຕູ. ຕໍ່ມາເຊື່ອມໄປຫາ «ມະຫາວິນາຍະກະ» ຜູ້ກຳຈັດອຸປະສັກ ໂດຍແນະນຳໃຫ້ບູຊາວັນຈະຕຸຣຖີທຸກເດືອນ. ສຸດທ້າຍ ຕຳນານການເກີດຂອງອັງຄາຣະກະ (ດາວອັງຄານ) ຈາກເຫື່ອຂອງພຣະສິວະ ນຳໄປສູ່ «ອັງຄາເຣສະວະຣະ» ພ້ອມພິທີຖວາຍອັຣຄະຍະໃນວັນຈະຕຸຣຖີ/ວັນອັງຄານ ແລະຜົນດີທັງໂລກນີ້ແລະຫຼັງຄວາມຕາຍ.
Adhyaya 38
अन्धकस्तुतिः—चामुण्डारुधिरपानं, शिववरदानं, आवन्त्यमातरः-स्थापनम् (Andhaka’s Hymn, Cāmuṇḍā’s Blood-Drinking, Śiva’s Boon, and the स्थापना of the Āvantya Mothers)
ອັດຍາຍ 38 ເປັນເຫດການທາງເທວະວິທະຍາທີ່ສືບຕໍ່ກັນ ໂດຍສນັດກຸມາຣະເປັນຜູ້ເລົ່າ. ຕອນເລີ່ມ ຈາມຸນດາ (Cāmuṇḍā) ເຂົ້າມາຢ່າງດຸຮ້າຍ ດື່ມເລືອດທີ່ເຫຼືອຂອງຣາກສະສະ ໃຫ້ໃບໜ້າສ່ອງສະຫວ່າງນ່າຢ້ານ; ຮ່າງຂອງອັນທະກະກໍອ່ອນແຮງ ເມື່ອມາຍາແລະພະລັງຂອງລາວພັງທະລາຍ. ເມື່ອຢູ່ໃນຄວາມຢ້ານກົວ ແລະບໍ່ມີທີ່ພຶ່ງ ອັນທະກະປ່ຽນໃຈເປັນສັດຕະວິກ ລະທິ້ງຣາຊະສ ແລະ ຕະມະສ ແລ້ວຖວາຍບົດສັນລະເສີນຍາວແດ່ສັງກະຣະ (Śaṅkara) ຍົກຍ້ອງພຣະສິວະເປັນຜູ້ສ້າງ ຜູ້ກຳກັບສຸກ-ທຸກ ຜູ້ຖືຄົງຄາ ແລະຈັນທຣະເສົາ ແລະເປັນທີ່ພຶ່ງສູງສຸດ. ມີຟະລະສຣຸຕິກ່າວວ່າ ຜູ້ບູຊາພຣະສິວະຜູ້ປະພຶດບໍລິສຸດ ອ່ານຫຼືຟັງ ຈະໄດ້ເຖິງສິວະໂລກອັນບໍ່ເສື່ອມ. ຕໍ່ມາ ພຣະສິວະປາກົດ ປະທານທິບະຍະທັດ ແລະກ່າວວ່າຈະໃຫ້ຜົນຕາມປາດຖະໜາ. ອັນທະກະບໍ່ຂໍຕຳແໜ່ງໃຫຍ່ໃນຈັກກະວານ ແຕ່ຂໍເປັນຜູ້ຢູ່ໃນຫມູ່ຄະນະຂອງພຣະສິວະ (gaṇapatya). ພຣະສິວະປະທານຄວາມເປັນຜູ້ນຳອັນມີກຽດ ບໍ່ມີໂສກ ແລະອຳນາດໂຍຄະ; ອັນທະກະຈາກໄປເປັນຄະນະ. ຫຼັງນັ້ນ ເທວີທັງຫຼາຍນຳໂດຍພຣະພຣະມານີມາຮອດ; ພຣະສິວະປອບໃຈຈາມຸນດາ ແລະເອີ້ນເທວີຜູ້ກິນເລືອດວ່າ «ອາວັນຕະຍະ-ມາຕາຣະ» ເນື່ອງຈາກອຳນາດ/ກຳເນີດໃນອາວັນຕີ ກຳນົດທີ່ຢູ່ຖາວອນ ໃຫ້ອຳນາດລ້າງບາບ ແລະໃຫ້ພອນ. ພຣະອົງກຳນົດການດາຣະຊັນດ້ວຍພັກຕິໃນວັນ ສຣາວະນະ ອະມາວາສະຍາ ໃຫ້ຄວາມຮຸ່ງເຮືອງ—ລູກຊາຍ ຊັບສິນ ຄວາມງາມ ຄວາມຮູ້—ແລະມອບໜ້າທີ່ໃຫ້ປົກປ້ອງເມືອງຕະຫຼອດກັລປະ. ທ້າຍສຸດ ຍົກຍ້ອງວ່າການຟັງເລື່ອງນີ້ເປັນທາງໄປສູ່ໂລກຂອງຣຸທຣະ.
Adhyaya 39
Mahākālavane Tīrtha-Liṅga-Ānantya and Śravaṇa-Phala (महाकालवने तीर्थलिङ्गानन्त्यं श्रवणफलम्)
ບົດ 39 ເປັນການສົນທະນາແບບຖາມ–ຕອບ. ພຣະວະຍາສະ ຂໍໃຫ້ພຣະສະນັດກຸມາຣະ ອະທິບາຍໃຫ້ຊັດເຈນເຖິງຈໍານວນຕີຣຖະ ແລະ ຈໍານວນລິງຄະ ໃນປ່າມະຫາກາລະວະນະ ຫຼັງຈາກໄດ້ກ່າວເຖິງຄວາມຍິ່ງໃຫຍ່ຂອງເຂດສັກສິດນັ້ນ. ພຣະສະນັດກຸມາຣະ ຕອບດ້ວຍການນັບແບບອຸປະມາອຸປະໄມ ວ່າຈໍານວນລິງຄະຫຼາຍເກີນຈະນັບໄດ້ ຈົນເຫມືອນວ່າ “ບໍ່ອາດຮູ້ໄດ້” ເພື່ອຊີ້ໃຫ້ເຫັນຄວາມສັກສິດອັນບໍ່ມີທີ່ສິ້ນສຸດຂອງສະຖານທີ່ນີ້. ຕໍ່ມາ ບົດສົນທະນາຫັນຈາກການນັບໄປສູ່ຄຸນສົມບັດ: ຜູ້ໃດກໍຕາມທີ່ເກີດໃນທີ່ນັ້ນ ຈະເປັນຜູ້ມີຄວາມປາຖະໜາ (sakāma) ຫຼື ບໍ່ມີຄວາມປາຖະໜາ (akāma) ກໍຖືກເຄົາລົບໃນໂລກຂອງພຣະສິວະ. ການອາບນ້ໍາໃນຕີຣຖະ ແລະ ການເຮັດໃຫ້ບໍລິສຸດຕາມພິທີ (snātvā, śuci-bhūtvā) ຖືກເຊື່ອມກັບການໄດ້ຢູ່ໃນພຣະໂລກຂອງພຣະສິວະ ແລະ ຍົກຍ້ອງເຂດນີ້ເປັນຫົວໜ້າໃນບັນດາສະຖານທີ່ສັກສິດ. ທ້າຍສຸດມີຟະລະສຣຸຕິ: ການຟັງດ້ວຍມະຫາພັກຕິ (mahābhaktyā śravaṇa) ນໍາໄປສູ່ເປົ້າໝາຍສູງສຸດ (paramā gati) ເຮັດໃຫ້ການຮັບຟັງພຣະຄໍາພີເອງເປັນການປະຕິບັດທີ່ປ່ຽນແປງຈິດໃຈ.
Adhyaya 40
कनकशृङ्गा-नामनिर्वचनम् | The Etymology of “Kanakaśṛṅgā” and the Sacred Status of Avantī
ອັດທະຍາຍ 40 ເປັນການສົນທະນາຖາມຕອບກ່ຽວກັບພູມສັນຖານອັນສັກສິດ ແລະ ຄວາມໝາຍຂອງນາມ. ວະຍາສະ ຖາມ ສະນັດກຸມາຣະ ວ່າເປັນຫຍັງເມືອງ/ເຂດນີ້ຈຶ່ງມີຫຼາຍຊື່—ກນະກະສຣິງກາ, ກຸສະສະຖະລີ, ອະວັນຕີ, ປັດມາວະຕີ, ແລະ ອຸຈະຍິນີ—ຫຼັງຈາກໄດ້ຍິນການສັນລະເສີນວ່າເປັນກະເສດຣະທີ່ຂັບໄລ່ຄວາມຢ້ານ ແລະ ນຳໄປສູ່ຄວາມພົ້ນທຸກ. ສະນັດກຸມາຣະ ວາງເລື່ອງໃນກອບຂອງກັລປະກ່ອນ ໂດຍອ້າງການຖ່າຍທອດຈາກ ພຣະພຣະຫມາ ໄປຫາ ວາມະເທວະ. ໃນນິທານທີ່ຝັງຢູ່ ພຣະພຣະຫມາ ແລະ ມະເຫສະວະຣະ ເຂົ້າໄປຫາ ພຣະວິສະນຸ (ໃນພາບອົງອະທິຣາດຜູ້ປົກປ້ອງໂລກ) ເພື່ອຂໍທີ່ພຳນັກອັນສັກສິດ ແລະ ຕີຣຖະທີ່ຖາວອນບໍ່ເສື່ອມ. ພຣະວິສະນຸ ປະທານທີ່ຢູ່ຕາມທິດເໜືອ/ໃຕ້ ແລະ ອະທິບາຍພຣະມະຫາກາລະໃນພາບໄຟອັນຫຼວງທີ່ຄ້ຳຈຸນໂລກ ມີຄະນະບໍລິວານລ້ອມຮອບ. ເມືອງນີ້ຖືກພັນລະນາວ່າເປັນການສ້າງຂອງເທວະເພື່ອ “ລີລາ” ແລະ ປະໂຫຍດສາກົນ ປະດັບດ້ວຍພະລາຊວັງຍອດຄຳທີ່ ວິສະວະກັມມັນ ປັ້ນແຕ່ງ. ທ້າຍສຸດມີການອະທິບາຍນາມຢ່າງຊັດເຈນ: ເພາະເມືອງຖືກປະກາດວ່າ “ເຮມະ-ສຣິງກ” (ຍອດຄຳ) ຈຶ່ງໂດງດັງເປັນ ກນະກະສຣິງກາ; ແລະຢືນຢັນວ່າ ພຣະພຣະຫມາ, ພຣະວິສະນຸ, ແລະ ມະເຫສະວະຣະ ສະຖິດຢູ່ທີ່ນັ້ນໃນການສວດພະນາ (japa) ແລະ ປະທານຜົນຕາມປາດຖະນາແກ່ຜູ້ສັດທາ.
Adhyaya 41
Kuśasthalī-nāmakaraṇa and Brahmā’s Stuti of Viṣṇu (कुशस्थली-नामकरणं ब्रह्मस्तुतिश्च)
ສນັດກຸມາຣ ເລົ່າໃຫ້ ວະຍາສ ຟັງເຖິງພາບໃນຍຸກແຕ່ງຕົ້ນຂອງຈັກກະວານ ເມື່ອການສ້າງໂລກເກີດຄວາມຮຸນແຮງຕໍ່ກັນລະຫວ່າງຫມູ່ສັດ—ເທວະ ແລະ ດານະວະ, ມະນຸດ, ສິດທະ ແລະ ວິດຍາທະຣະ, ກະທັ້ງສັດແລະນົກ—ຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າຄວາມສຳລວມແລະຄວາມກົງກຽມໄດ້ຖອຍຫາຍ. ເຫັນຄວາມວຸ່ນວາຍນັ້ນ ພຣະພຣະຫມາ ເຂົ້າສູ່ສະມາທິ ແລະ ຂໍພຶ່ງພາ ພຣະຫຣິ/ວິສນຸ ຜູ້ຂັບໄລ່ທຸກຂ໌. ພຣະວິສນຸ ປາກົດໃນຮູບສາກົນ ແລະ ກ່າວກັບພຣະພຣະຫມາ ຍອມຮັບອຳນາດຂອງ ທະຍານ-ໂຍກະ ແລະ ພຣະອົງເປັນຜູ້ທະນຸບຳລຸງໂລກ. ພຣະພຣະຫມາ ລຸກຂຶ້ນ ຖວາຍການຕ້ອນຮັບຕາມພິທີ (ປາດຍະ, ອາຈະມະນີຍະ, ມະທຸປະຣກະ) ແລະ ສັນລະເສີນພຣະວິສນຸຢ່າງຍາວ ດ້ວຍນາມແລະຄຸນລັກສະນະ—ອຸເປນທຣະ, ວາສຸເທວະ, ວິສວະເສນະ, ກຣິສນະ, ຈິສນຸ—ພ້ອມສັນຍາລັກ ສັງຂະ, ຈັກຣະ, ທະວະຈະ, ກະຣຸດເປັນພາຫະນະ ແລະ ພຣະສຣີເປັນມົງຄຸນອັນຖາວອນ. ພຣະວິສນຸ ພໍໃຈ ແລະ ຂໍໃຫ້ສະແດງ “ມັນດະລະ” ອັນບໍລິສຸດ ພ້ອມສະຖານທີ່ມັ່ນຄົງທີ່ເຊື່ອມກັບ ສະດາສິວະ. ພຣະພຣະຫມາ ຈຶ່ງຊີ້ໄປຫາສະຖານທີ່ສັກສິດ ທີ່ກ່ຽວກັບອາສຣົມຂອງ ຈະຍະວະນະ; ທີ່ນັ້ນ ພຣະວິສນຸ ປະທັບນັ່ງເທິງພື້ນທີ່ປູດ້ວຍຫຍ້າກຸສະ. ທັງສອງພຣະອົງ ຕັ້ງນາມສະຖານທີ່ນັ້ນວ່າ “ກຸສະສະຖະລີ” ເນື່ອງຈາກການປົກຄຸມດ້ວຍຫຍ້າກຸສະ ແລະ ຢືນຢັນວ່າຈະມີຊື່ສຽງໃນສາມໂລກ.
Adhyaya 42
अवन्तीकुशस्थली-माहात्म्यं तथा पैशाचमोचनतीर्थ-प्रशंसा (Avanti–Kushasthalī Māhātmya and Praise of Paiśācamocana Tīrtha)
ສະນັດກຸມາຣາ ເລົ່າເຖິງເຫດການໃນກັລປະເກົ່າ: ເມື່ອເທວະດາຖືກກຳລັງຕໍ່ຕ້ານຊະນະ ແລະບຸນກຳລັງອ່ອນລົງ ພວກເຂົາຈຶ່ງໄປຂໍພຶ່ງພາ ແລະຄຳແນະນຳ. ພວກເທວະດາເຂົ້າພົບປຣະຊາປະຕິ (ພຣະພຣະຫມາ) ແລະເດີນທາງໄປຍັງທີ່ພຳນັກທິບທີ່ກ່ຽວກັບພຣະວິສນຸ ອັນງາມສະຫງ່າດັ່ງສະຫວັນ. ທີ່ນັ້ນ ພວກເຂົາສັນລະເສີນພຣະວາສຸເທວະດ້ວຍຄຳສັນລະເສີນຫຼາຍຮູບແບບ ໂດຍເອີ້ນອະວະຕາຣະ—ກູຣະມະ, ນຣິສິງຫະ, ວະຣາຫະ, ຣາມະ, ພຸດທະ, ກັລກິ—ເປັນໝາຍແຫ່ງການຄຸ້ມຄອງຈັກກະວານ. ຕໍ່ມາມີສຽງບໍ່ມີຮ່າງກາຍຊີ້ນຳໃຫ້ໄປມຸ່ງທີ່ມະຫາກາລະວັນ ເຊິ່ງມີເມືອງຊື່ ກຸຊະສະຖະລີ ເປັນສູນກາງສັກສິດທີ່ບັນດານທຸກສິ່ງ ເພາະພຣະສິວະສະຖິດຢູ່ທີ່ນັ້ນທຸກວົງຈອນເວລາ. ບົດນີ້ຍົກຍ້ອງບຸນຂອງກຸຊະສະຖະລີເຫນືອກວ່າຕີຣຖະໃຫຍ່ໆ ໂດຍປຽບທຽບ “ສິບເທົ່າ” ຊ້ຳໆ ແລະກ່າວວ່າທານແລະພິທີທີ່ເຮັດທີ່ນັ້ນຈະເປັນ ອັກຊະຍະ (ບໍ່ໝົດສິ້ນ). ເທວະດາເດີນທາງໄປຮອດເມືອງທີ່ສັງຄົມສະຫງົບກົມກຽວ ແລະມີຈັນຍາດີ ແລ້ວພົບຕີຣຖະ Paiśācamocana. ຫຼັງອາບນ້ຳ ສວດສາທະ ບູຊາ ແລະໃຫ້ທານ ພວກເຂົາໄດ້ບຸນບໍ່ໝົດ ຊະນະສັດຕູ ແລະກັບຄືນສູ່ທີ່ພຳນັກ. ທ້າຍສຸດມີຜົນສະຫຼຸບ: ຜູ້ຟັງຫຼືສວດເລື່ອງນີ້ ຈະລ້າງບາບ ໄດ້ຄວາມຮັ່ງມີ ລູກຫຼານ ແລະສະຖານະສູງໃນໂລກຂອງພຣະສິວະ.
Adhyaya 43
त्रिपुरवधः—अवन्त्याः उज्जयिनीनामप्राप्तिः (Slaying of Tripura and the Renaming/Glorification of Ujjayinī)
ສະນັດກຸມາຣ ເລົ່າໃຫ້ ວະຍາສ ຟັງເຖິງຄວາມສັກສິດຂອງ ອຸຈຈະຍິນີ ຜ່ານເຫດການ “ຕຣິປຸຣ”. ຕຣິປຸຣ ເປັນກະສັດອະສຸຣ ບຳເນັດຕະປະສະຢາຢ່າງຮຸນແຮງ ແລະໄດ້ພອນໃຫ້ບໍ່ອາດຖືກຊະນະໂດຍຫຼາຍຈຳພວກສັດຕະວະ. ຫຼັງນັ້ນເຂົາທຳລາຍລະບຽບຂອງເທວະ ແລະມະນຸດ: ພິທີອັກນິໂຫຕຣ ແລະ ໂສມະຍາກ ຫຍຸດລົງ, ຄຳສະວາຫາ/ສະວະທາ/ວາສັດ ຫາຍໄປ, ງານບຸນບໍ່ມີ, ວັດວາ ແລະ ການບູຊາພຣະສິວະ ຖອຍຖອຍ, ຄຸນຄ່າສັງຄົມ (ທານ, ເມດຕາ, ຊ່ວຍເຫຼືອ, ຕະປະ) ເສື່ອມສະລາຍ—ຊີ້ວ່າ ທັມມະ ແມ່ນຖານຮາກຂອງອາລະຍະທຳ. ເທວະທັງຫຼາຍອ່ອນແຮງ ໄປພົບ ພຣະພຣະຫມາ; ພຣະພຣະຫມານຳໄປຍັງ ມະຫາກາລະວັນ ໃນອະວັນຕີ, ເຮັດສະນານ, ທານ, ຈະປະ, ໂຫມະ ທີ່ ຣຸດຣະສະຣະ ແລະອ້ອນວອນ ມະຫາກາລະ (ພຣະສິວະ). ພຣະສິວະຊີ້ແນະວິທີຊະນະ ແລະຍ້ຳວ່າ ບຸນທານທີ່ຖວາຍໃນອະວັນຕີ ບໍ່ເສື່ອມສູນ. ຕໍ່ມາເທວະບູຊາ ຈາມຸນດາ/ດຸຣກາ; ນາງປະທານອາວຸດ ປາຊຸປະຕະ ອັນສູງສຸດໃຫ້ພຣະສິວະ. ພຣະສິວະທຳລາຍ ຕຣິປຸຣ ພ້ອມມາຍາ ແລະກັບຄືນອະວັນຕີ; ຍາກ ແລະງານບຸນຟື້ນຄືນ, ໄຟບູຊາລຸກໄຫມ້ຢ່າງສະຫງົບ, ຊື່ສຽງເມືອງຖືກສະຖາປະນາ. ທ້າຍບົດມີຟະລະສຣຸຕິ: ຢູ່ອາໄສໃນ ອຸຈຈະຍິນີ ບັນລຸເປົ້າໝາຍ (ວິຊາ, ຊັບ, ລູກ, ຄວາມສຸກ, ປັນຍາ, ຄວາມຮັກ) ແລະການຟັງ/ສະດຸດສະຫຼອງເລື່ອງນີ້ ຊຳລະບາບ ໄດ້ບຸນເທົ່າກັບຖວາຍງົວພັນຕົວ.
Adhyaya 44
पद्मावती-प्रादुर्भावः, राहु-केतु-तीर्थमहिमा च (The Manifestation of Padmāvatī and the Glory of the Rāhu–Ketu Tīrtha)
ສນັດກຸມາຣ ເລົ່າໃຫ້ ວະຍາສ ຟັງເຖິງການ “ກວນທະເລນ້ຳນົມ” (ສະມຸດຣະມັນທະນະ) ໃນແດນອະວັນຕີ ໂດຍໃຊ້ພູເມຣຸເປັນແກນ ແລະ ນາກວາສຸກີເປັນເຊືອກ. ເທວະ ແລະ ອະສຸຣະ ກວນຈົນປາກົດຣັດນະ 14 ປະການ ເຊັ່ນ ພຣະລັກສະມີ, ກໍສະຕຸບະ, ປາຣິຊາຕະ, ທັນວັນຕະຣິ, ພຣະຈັນ, ກາມະເທນູ, ໄອຣາວະຕະ ແລະ ພິດຮາລາຮາລາ. ເມື່ອເກີດການຂັດແຍ່ງເລື່ອງການແບ່ງປັນ ນາຣະດະເຂົ້າມາປະສານ ແລະ ພຣະຫຣິ (ວິສນຸ) ປາງເປັນ “ໂມຫິນີ” ເພື່ອໃຫ້ອະມຣິຕະໄປຮອດເທວະ. ຣາຫຸ ປອມເຂົ້າໄປດື່ມອະມຣິຕະ ແຕ່ຖືກວິສນຸຕັດຫົວ; ເນື່ອງຈາກໄດ້ສຳຜັດອະມຣິຕະ ຈຶ່ງດຳລົງເປັນ ຣາຫຸ ແລະ ເກຕຸ. ເລືອດທີ່ໄຫຼຖືກຜູກເຂົ້າກັບຕີຣຖະໃຫຍ່ໃນກະເສດນີ້ ກ່າວວ່າຜູ້ອາບນ້ຳດ້ວຍຄວາມບໍລິສຸດ ແລະ ເຈດຕະນາດີ ຈະລ້າງມົນທິນ ແລະ ປ້ອງກັນໄພຣາຫຸ. ຕໍ່ມາເລື່ອງໄດ້ຈັດວາງການມອບຣັດນະໃຫ້ເທວະ ແລະ ໂລກຕ່າງໆ ຈົນສຸດທ້າຍ ພຣະນາງປັດມາ (ປັດມາວະຕີ) ມາປະທັບຢູ່ມະຫາກາລະວະນະ ແລະ ສະຖານທີ່ນັ້ນໄດ້ຊື່ວ່າ “ປັດມາວະຕີ”. ການປະຕິບັດສນານ, ທານ, ອາຣຈະນາ, ແລະ ຕັຣປະນະແກ່ເທວະ-ປິຕຣຶ ຖືກສັນລະເສີນວ່າໃຫ້ພົ້ນບາບ ພົ້ນຄວາມທຸກຍາກ ແລະ ເຄາະຮ້າຍ ພ້ອມອຸປະການແກ່ວົງຕະກູນ; ການຟັງ ຫຼື ສວດເລົ່າກະຖານີ້ ໄດ້ບຸນໃຫຍ່ເທົ່າກັບຍັດຍະເວດິກອັນສູງ.
Adhyaya 45
कुमुद्वती-प्रादुर्भावः (The Manifestation and Glory of Kumudvatī / Padmāvatī)
ອັດທະຍາຍນີ້ເປັນການສົນທະນາຫຼາຍຊັ້ນ: ສະນັດກຸມາຣະ ກ່າວກັບ ວະຍາສະ ແລະຖ່າຍທອດເລື່ອງຂອງ ໂລມະຊະ ຜູ້ໄດ້ພົບເມືອງອັນມີບຸນຍິ່ງໃນການຈາລິກທາງ. ໂລມະຊະພັນລະນາສະຖານທີ່ “ລັບຍິ່ງກວ່າລັບ” ທີ່ພຣະຫະຣະ (ພຣະສິວະ) ປະທັບຢູ່ ແລະການໄດ້ເຫັນ (ດັຣຊະນະ) ພຽງຢ່າງດຽວກໍກ່າວວ່າລ້າງບາບໜັກໄດ້. ຕໍ່ມາມີການລຽນນາມສະພາແຫ່ງສາກົນ—ພຣະພຣະຫມາ, ຣຸດຣະ, ອາດິຕະຍະ, ວະສຸ, ວິສະເວເທວະ, ມາຣຸດ, ຄັນທັຣວະ, ສິດທະ, ໄພຣະວະ, ວິນາຍະກະ, ເທວີ ແລະອື່ນໆ—ຊີ້ວ່າສະຖານທີ່ນີ້ເປັນດັ່ງຈຸລະພາບຂອງລະບຽບເທວະ. ເມືອງຖືກພັນລະນາວ່າບໍ່ມີຄວາມໂສກ, ໂລກໄພ, ຄວາມທຸກຍາກ, ຄວາມຂັດແຍ່ງ; ປະຊາຊົນຊ່ວຍເຫຼືອກັນ ມີວິໄນ ແລະຮູ້ຈັກຊີ້ນໍາ. ບັນຍາກາດສະຫວ່າງໄສດັ່ງແສງຈັນຕະລາດຕະການ. ການຕັ້ງຊື່ຖືກອະທິບາຍວ່າ ເນື່ອງຈາກດອກກຸມຸດາ (kumuda) ບານຢູ່ເທື່ອງໆ ເມືອງຈຶ່ງເອີ້ນວ່າ ກຸມຸດວະຕີ ແລະຖືກລະບຸວ່າແມ່ນ ປັດມາວະຕີ. ຍັງກ່າວວ່າ ການເຮັດສຣາດທະທີ່ນີ້ຊ່ວຍບໍ່ໃຫ້ບັນພະບຸລຸດຕົກຈາກສະຫວັນ; ແລະການອາບນ້ໍາ, ການໃຫ້ທານ, ການບູຊາໄຟ, ແລະການນະມັດສະການທັງໝົດ ໄດ້ຜົນ “ອັກສະຍະ” ບໍ່ເສື່ອມສູນ ພ້ອມຢືນຢັນຄວາມສັກສິດເກົ່າແກ່ຂອງເມືອງນີ້.
Adhyaya 46
कुशस्थली-अमरावती-सम्भववर्णनम् | The Rise of Kuśasthalī as an Amarāvatī-like Sacred City
ບົດນີ້ເປັນຄໍາສອນຂອງ ສນັດກຸມາຣ ຕໍ່ ວະຍາສ ອະທິບາຍວ່າ ເມືອງ ກຸສະສະຖະລີ ໄດ້ກາຍເປັນເມືອງສັກສິດມີກຽດສົມດັ່ງ ອະມະຣາວະຕີ ແນວໃດ. ມະຣີຈິ-ກາສະຍະປະ ໄດ້ບໍາເນັດຕະປະສະຢາອັນເຂັ້ມງວດ ແລະຍາວນານ ໃນ ມະຫາກາລະວະນະ ດ້ວຍຄວາມອົດທົນແລະວິໄນ. ມີສຽງເທວະດາບໍ່ມີຮູບກາຍມາປະທານພອນ: ວົງສາຈະຍືນຍົງ ຊື່ສຽງຈະແຜ່ກວ້າງ ແລະຍົກຍ້ອງ ອະດິຕິ ຜູ້ຮ່ວມຕະປະສະຢາ ແລະຄຸ້ມຄອງປົກປ້ອງ. ພອນນັ້ນຍັງທໍານາຍການເກີດຂອງບຸດເທວະດາຫຼາຍອົງ ລວມທັງ ວິສະນຸ ແລະ ອິນທຣະ ເປັນຜູ້ເດັ່ນ ເຮັດໃຫ້ ກາສະຍະປະ ເປັນ ປຣະຊາປະຕິ. ຕໍ່ມາບົດຄວາມຍົກຍ້ອງພູມສັນຖານອັນສັກສິດ: ຄວາມງາມດັ່ງ ນັນດະນະ, ນິມິດບັນດານພອນດັ່ງ ກາມະເທນຸ, ພືດສັກສິດ ປາຣິຊາຕະ, ແລະສະຫຼອງນ້ໍາ ບິນດຸ-ສະຣະສ/ມານະສ ທີ່ເຕັມໄປດ້ວຍສັດມົງຄຸນ ແລະເພັດນ້ຳຄ່າ. ມັນກ່າວວ່າ ສິ່ງໃດທີ່ເປັນເທວະໃນຈັກກະວານ ລ້ວນມີຢູ່ໃນ ມະຫາກາລະວະນະ ເຮັດໃຫ້ຜູ້ອາໄສມີຮູບກາຍແລະຈິດໃຈດັ່ງເທວະ. ຟະລະສຣຸຕິ ສະຫຼຸບວ່າ: ຜູ້ມາຈາລິກ ອາບນ້ໍາ (snāna) ແລະໃຫ້ທານ (dāna) ແລ້ວເບິ່ງ ມະເຫສະວະຣະ ຈະໄດ້ຜົນສໍາເລັດໃນໂລກ ແລະຫຼັງຕາຍໄປຮອດຖິ່ນພໍ່ພຣະສິວະ. ການອ່ານຫຼືຟັງບົດນີ້ໄດ້ບຸນເທົ່າກັບ ສະຕະຣຸທຣີຍະ.
Adhyaya 47
विशालाभिधानकथनम् (Narration of the Naming and Glory of Viśālā)
ສະນັດກຸມາຣ ເລົ່າໃຫ້ ວະຍາສ ຟັງເຖິງເລື່ອງເກົ່າທີ່ຖືກອ້າງວ່າ ພຣະພຣະຫມາ ເຄີຍກ່າວ ກ່ຽວກັບກະເສດຣະອັນລັບລຶກ ແລະ ຊໍາລະບາບຢ່າງຍິ່ງ. ພຣະສິວະ ພ້ອມພຣະອຸມາ ເດີນຢູ່ໃນປ່າ ແລ້ວມີການຊຸມນຸມໃຫຍ່ຂອງ ເທວະ, ອະສຸຣະ, ຄະນະ, ມາດາ(ເທວີ), ວິນາຍະກະ, ເວຕາລະ, ໄພຣະວະ, ຢັກສະ, ສິດທະ, ຣິສີ ແລະ ຄອບຄົວ, ນັກດົນຕີສະຫວັນ ແລະ ພວກອື່ນໆ ພາກັນຈິດພິຈາລະນາ ແລະ ບູຊາ ພຣະອຸມາປະຕິ. ພຣະປາຣະວະຕີ ເຫັນພວກເຂົາຖືກລົມ ຝົນ ແລະ ແດດ ກໍຂໍໃຫ້ພຣະສິວະ ປະທານທີ່ຢູ່ອາໄສອັນງາມ ແລະ ເໝາະສົມ. ພຣະສິວະຈຶ່ງສ້າງເມືອງໃຫຍ່ສະຫວ່າງໄສ ໂດຍອໍານາດໂຍຄະມາຍາ: ມີຕະຫຼາດ ແລະ ຈະຕຸລັດ, ຄຸ້ມເຮືອນ ແລະ ກໍາແພງປະດັບເພັດ, ຂອບປະຕູຝັງອັນມະນີ, ທຸງ, ລະບົບນໍ້າ, ໜອງນໍ້າ ແລະ ດອກບົວ, ນົກ, ສວນ, ດົນຕີ, ການຮຽນ, ຍັດຍະ, ພິທີຊີວິດ, ການອ່ານທໍາສາທາລະນະ ແລະ ສິລະປະ. ເມືອງນັ້ນຖືກເອີ້ນວ່າ «ວິຊາລາ» ແລະ ຖືກສັນລະເສີນວ່າ ບໍ່ມີຜູ້ເທົ່າທຽມໃນໂລກ ສາມາດໃຫ້ທັງຄວາມຜາສຸກໂລກີ ແລະ ເປົ້າໝາຍແຫ່ງການຫຼຸດພົ້ນ. ທ້າຍບົດມີຟະລະສຣຸຕິ: ການເອີ້ນນາມ «ວິຊາລາ» ຍົກຍ້ອງຜູ້ເອີ້ນໃນພຣະໂລກຂອງພຣະສິວະ; ການເຮັດສຣາດທະທີ່ນັ້ນໄດ້ຜົນບໍ່ເສື່ອມ; ແລະ ແມ່ນແຕ່ຟັງເລື່ອງນີ້ກໍຖືກກ່າວວ່າ ຊໍາລະບາບໃຫຍ່ໄດ້ທັນທີ.
Adhyaya 48
प्रतिकल्प-कालमान-प्रशंसा (Pratikalpa and the Measures of Cosmic Time)
ບົດນີ້ເປັນຄໍາສອນຂອງ ສນັດກຸມາຣ ຕໍ່ ວະຍາສະ ໂດຍກໍານົດກ່ອນວ່າ ຄໍາບອກເລື່ອງການນັບເວລາແລະວົງຈັກຈັກກະວານນີ້ ຕ້ອງຮັກສາຄວາມລັບ ແລະມີຜູ້ມີສິດຟັງ. ຈາກນັ້ນຈຶ່ງອະທິບາຍລໍາດັບເວລາຈາກ nimēṣa, kāṣṭhā ໄປຫາ muhūrta, ກາງວັນ-ກາງຄືນ, ປັກ, ເດືອນ, ລະດູ, ແລະປີ ພ້ອມທັງປຽບທຽບມາດຕາເວລາຂອງມະນຸດ, ພິຕຣ (Pitṛs) ແລະເທວະ (Devas). ຕໍ່ມາກ່າວເຖິງຍຸກ 4 ພ້ອມຊ່ວງ sandhyā ແລະ sandhyāṃśa, ກໍານົດ manvantara ເປັນການຄູນຂອງ caturyuga, ແລະອະທິບາຍ kalpa (ວັນຂອງພຣະພຣະຫມາ) ກັບຄືນຂອງພຣະພຣະຫມາ ເປັນມາດຕາຍຸກພັນ. ໃນພື້ນຫຼັງນີ້ ບົດຍົກຍ້ອງຄວາມມັ່ນຄົງພິເສດຂອງ Mahākālavana ແລະເມືອງ Kuśasthalī/Pratikalpā ທີ່ປາກົດຊໍ້າໆ ຕາມກັນໃນຫຼາຍ kalpa. ທ້າຍສຸດ ກ່າວເຖິງຜົນບຸນ: ການປະພຶດວິໄນທີ່ Pratikalpā ໂດຍສະເພາະການເຫັນພຣະ Mahēśvara (Mahēśvara-darśana), ພິທີ Vaiśākha Paurṇamāsī ແລະການອາບນ້ໍາໃນແມ່ນ້ໍາ Śiprā ໄດ້ຮັບການກ່າວວ່າໃຫ້ຜົນທາງຈິດວິນຍານອັນຍືນຍາວ; ການຟັງ ຫຼື ສອນເລື່ອງນີ້ເອງກໍເປັນການຊໍາລະບາບ.
Adhyaya 49
शिप्राया माहात्म्ये ज्वरानुग्रहः (Śiprā Māhātmya: The Bestowal of Relief from Fever)
ບົດນີ້ເປັນການສົນທະນາລະຫວ່າງ ວະຍາສະ ແລະ ສະນັດກຸມາຣະ ໃນມະຫາຕະມະຂອງອະວັນຕີເຂດ. ວະຍາສະຂໍໃຫ້ເລົ່າເລື່ອງອັນເປັນມົງຄຸນ ແລະກະທັດຮັດ ກ່ຽວກັບຄວາມສັກສິດຂອງແມ່ນ້ຳ ສິປຣາ ຫຼັງຈາກໄດ້ກ່າວເຖິງຕີຣຖະ ແລະເລື່ອງສະຖານທີ່ຫຼາຍແຫ່ງ. ສະນັດກຸມາຣະອະທິບາຍວ່າ ນ້ຳຂອງສິປຣາໃຫ້ຄວາມພົ້ນທຸກໄດ້ແຕ່ພຽງເຂົ້າໃກ້ ແລະມີການປະກົດຢູ່ທົ່ວພູມໂລກ: ໄວກຸນຖະ, ໂລກເທວະ, ມະຫາດວາຣະ ແລະ ປາຕາລາ ຈຶ່ງເປັນພູມສັກສິດຫຼາຍຊັ້ນ. ຕໍ່ມາເປັນເລື່ອງກໍ່ກຳເນີດສອງຕອນ. ຕອນທຳອິດ ຣຸດຣະ ຖືກະໂຫຼກເປັນບາດບິນດາບ ໃນຮູບນັກຂໍທານ ເຂົ້າໄປຂໍທານຈາກ ວິສນຸ; ການປະທະຮຸນແຮງເຮັດໃຫ້ເກີດສາຍເລືອດ ແລະກາຍເປັນແມ່ນ້ຳສິປຣາ. ຕອນທີສອງ ຄວາມຂັດແຍ້ງ ຮະຣິ–ຮະຣະ ກໍ່ໃຫ້ເກີດໄຂ້ມາເຮສະວະຣະ (jvara) ແລະຄວາມຮ້ອນແບບໄວສນະວະ; ທັງສອງຖືກປະລະງັບເມື່ອລົງອາບນ້ຳໃນສິປຣາທີ່ມະຫາກາລະວະນະ ຈຶ່ງຍົກຍ້ອງສິປຣາວ່າເປັນ “ຜູ້ທຳລາຍໄຂ້” (jvaraghnī). ທ້າຍບົດກ່າວວ່າ ຜູ້ຟັງເລື່ອງນີ້ດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ ຈະພົ້ນຈາກຄວາມຢ້ານກົວອັນເກີດຈາກໄຂ້.
Adhyaya 50
शिप्रामाहात्म्ये दमनराजमोक्षः (Śiprā-māhātmya: The Liberation of King Damana)
ສນັດກຸມາຣາ ອະທິບາຍໃຫ້ ວະຍາສະ ຟັງເຖິງອານຸພາບຊໍາລະບາບຂອງແມ່ນ້ໍາ Śiprā ໂດຍໃຊ້ເລື່ອງເປັນຕົວຢ່າງສອນໃຈ. ກະສັດ ດະມະນະ ຜູ້ລະເມີດທຳມະ ອອກລ່າສັດເຂົ້າປ່າໃກ້ ມະຫາກາລະວະນະ ແລ້ວຫຼົງຢູ່ຄົນດຽວ ຖືກງູກັດຈົນຕາຍ. ທູດຂອງຍະມະ ນໍາໄປຮັບໂທດຫຼັງຄວາມຕາຍຕາມກົດແຫ່ງກຳ. ຂະນະທີ່ສົບຖືກສັດກິນ ນົກກາເອົາຊິ້ນເນື້ອນ້ອຍໜຶ່ງ ແລະດ້ວຍແຮງກຳທີ່ຍັງເຫຼືອ ຊິ້ນນັ້ນຕົກລົງໃນນ້ໍາ Śiprā. ຄຳພີກ່າວວ່າ ການແຕະຕ້ອງນ້ໍາ Śiprā ປ່ຽນສະຖານະກຳທັນທີ ແລະ ດະມະນະ ປາກົດໃນຮູບຄ້າຍພຣະສິວະ ຈົນເກີດຄວາມຜິດປົກກະຕິໃນອໍານາດຂອງຍະມະ. ທ່ານທັມມະຣາຊາ (ຍະມະ) ອະທິບາຍວ່າ Śiprā ແມ່ນ “ຜູ້ກໍາຈັດບາບທັງປວງ” ແມ່ນແຕ່ແຕະນ້ໍາ ຢູ່ຝັ່ງໃນວາລະສຸດທ້າຍ ຫຼືເອີ້ນຊື່ ກໍນໍາໄປສູ່ໂລກຂອງພຣະສິວະ. ບົດນີ້ຍົກຍ້ອງ Śiprā ເຫນືອກວ່າທີຣຖະອື່ນໆ ແລະຢືນຢັນວ່າ ການຟັງບົດສົນທະນານີ້ກໍເປັນຜົນແຫ່ງການປົດປ່ອຍເຊັ່ນກັນ.
Adhyaya 51
शिप्रामाहात्म्ये अमृतोद्भवत्वकथनम् / The Legend of Shiprā as ‘Amṛtodbhavā’
ສະນັດກຸມາຣ ເລົ່າໃຫ້ ວະຍາສ ຟັງ ເຖິງເຫດທີ່ແມ່ນ້ຳ ຊິປຣາ ໄດ້ຮັບນາມວ່າ «ອະມຣິຕົດພະວາ» (ເກີດຈາກອະມຣິຕ). ໃນນາກະໂລກ ພຣະຣຸດຣະ/ສັງກະຣະ ມາເປັນນັກບວດຂໍທານ ຖືກະປາລ ເດີນຂໍອາຫານຕາມເຮືອນໃນ ພໍກະວະຕີ ແຕ່ບໍ່ມີໃຜໃຫ້—ເປັນການລະເລີຍທຳຂອງການຕ້ອນຮັບແຂກ. ພຣະອົງໂກດ ແລະຫິວ ຈຶ່ງອອກຈາກເມືອງ ແລ້ວໃຊ້ຕາທີສາມ ດື່ມອະມຣິຕທີ່ເກັບໄວ້ໃນກຸນດະປ້ອງກັນ 21 ແຫ່ງ ທີ່ຫຼ້ຽງຊີວິດນາກ ເຮັດໃຫ້ໂລກສັ່ນສະເທືອນ ແລະນາກທັງຫຼາຍຕົກໃຈຫວາດກົວ. ນາກພ້ອມຄອບຄົວ ໄປພຶ່ງພາ ພຣະຫາຣິ. ມີສຽງບໍ່ເຫັນຕົວ ບອກວ່າຄວາມຜິດຢູ່ທີ່ບໍ່ຕອບຮັບຄຳຂໍຂອງພຣະສິວະ ແລະໃຫ້ໄປມະຫາກາລະວະນະ ໄປຫາແມ່ນ້ຳຊິປຣາ ຜູ້ຊຳລະສາມໂລກ ແລະໃຫ້ພອນ ເພື່ອອາບນ້ຳຢ່າງຖືກພິທີ ແລະບູຊາ ພຣະມະຫາເທວ. ພວກເຂົາເຫັນຊິປຣາເປັນຕີຣຖະອັນໃຫຍ່ ມີຣິສີ ເທວະ ສິດທະ ແລະຜູ້ແສວງບຸນ ກຳລັງເຮັດສັນທະຍາ ແລະທານ. ຫຼັງອາບນ້ຳ ແລະບູຊາຢ່າງພິຖີພິຖັນ (ດອກໄມ້ ຈັນທະນ໌ ໂຄມໄຟ ນາຍເວດຍະ ດັກຊິນາ) ນາກຮ້ອງສັນລະເສີນພຣະສິວະດ້ວຍນາມຫຼາຍປະການ. ພຣະສິວະປາກົດ ຢືນຢັນເຫດການ ແລະປະທານການແກ້ໄຂ: ດ້ວຍບຸນຈາກການອາບນ້ຳຊິປຣາ ອະມຣິຕຈະກັບຄືນສູ່ເຮືອນນາກ. ພຣະອົງສັ່ງໃຫ້ນຳນ້ຳຊິປຣາໄປເທໃສ່ກຸນດະ 21 ແຫ່ງ ໃຫ້ກາຍເປັນອະມຣິຕຕະຫຼອດໄປ. ຈາກນັ້ນ ຊິປຣາຈຶ່ງໂດງດັງວ່າ «ອະມຣິຕົດພະວາ»; ການອາບນ້ຳ ແລະປະພຶດວັດທີ່ນັ້ນ ລ້າງບາບ ປ້ອງກັນໄພພິບັດ ການພັດພາກ ໂລກໄພ ແລະຄວາມທຸກຍາກ; ການຟັງ/ອ່ານ ໄດ້ບຸນເທົ່າກັບຖວາຍງົວພັນຕົວ.
Adhyaya 52
शिप्रामाहात्म्य तथा वाराह-उत्पत्ति-प्रसङ्गः (Śiprā-māhātmya and the Varāha-restoration narrative)
ອັດຍາຍນີ້ເລີ່ມດ້ວຍ ສນັດກຸມາຣ ຍົກຍ້ອງຄຸນຄ່າອັນສູງສົ່ງຂອງແມ່ນ້ຳ Śiprā ໂດຍກ່າວວ່າ ແມ່ນແຕ່ຟັງມາຫາຕະມະຂອງນາງກໍໄດ້ບຸນກຸສົນຢ່າງໃຫຍ່ ແລະຊີ້ໃຫ້ເຫັນຄວາມສັກສິດພິເສດຂອງ Śiprā ໃນດິນແດນ Avantī ພ້ອມທິດທາງການໄຫຼທີ່ຖືກນັບຖື. ຕໍ່ມາ ເລື່ອງຫັນໄປສູ່ວິກິດຈັກກະວານ: ໄດຕະຍະ Hiraṇyākṣa ຄອບງຳໂລກ ຂັບໄລ່ເທວະອອກຈາກສະຫວັນ ທຳລາຍລະບຽບຍັດຍະ ແລະຂົນທຳນຽມພິທີກຳ. ເທວະພາກັນໄປພຶ່ງພາ Brahmā ຜູ້ໄດ້ເລົ່າເຫດການກ່ອນໜ້າກ່ຽວກັບກຸມາຣ 4 ແລະຜູ້ພິທັກປະຕູ Jaya–Vijaya ອະທິບາຍການຕົກລົງໄປເກີດເປັນອະສຸຣ 3 ຊາດ (ຮວມທັງ Hiraṇyākṣa). ເມື່ອທຳມະເສື່ອມຖອຍ Viṣṇu ຮັບຮູບ Varāha ຕໍ່ສູ້ຢ່າງຍາວນານ ແລະປະຫານ Hiraṇyākṣa ເພື່ອຟື້ນຟູແຜ່ນດິນ ແລະຄວາມສົມດຸນຂອງຈັກກະວານ. ຈາກການຟື້ນຟູນີ້ ຄຳພີເຊື່ອມພູມສັນຖານສັກສິດກັບການປາກົດພຣະເຈົ້າ: Śiprā ຖືກພັນລະນາວ່າເກີດຈາກພຣະຫົວໃຈ ມີນ້ຳແຫ່ງຄວາມປິຕິ ປະດັບດ້ວຍສະຫຼອງບົວ ນົກ ລິສີ ແລະພິທີກຳ. Mahākālavan ແລະສະຫຼອງນ້ຳຕ່າງໆ ຖືກສັນລະເສີນວ່າ ອາບນ້ຳ ຖວາຍບູຊາ ແລະເຮັດ śrāddha ໄດ້ຜົນສູງ; ເທວະປະຕິບັດຕາມພຣະບັນຊາຂອງ Viṣṇu ແລະໄດ້ຄືນໂລກຂອງຕົນ. ທ້າຍອັດຍາຍຊີ້ວ່າ ຈະມີການເລົ່າກຳເນີດຂອງ Śiprā ຢ່າງກວ້າງຂຶ້ນ ໃນຖານະ “ລູກສາວ” ຂອງ Varāha ແລະແມ່ນ້ຳທີ່ເກີດຈາກກາຍຂອງ Viṣṇu.
Adhyaya 53
सुन्दरकुण्डोत्पत्तिः पिशाचमोचनतीर्थमाहात्म्यं च (Origin of Sundara Kuṇḍa and the Glory of Piśāca-mocana Tīrtha)
ອັດທະຍາຍ 53 ເປັນບົດສົນທະນາ: ວະຍາສະ ຖາມເຖິງຕົວຕົນ ກໍ່ກຳເນີດ ແລະຜົນບຸນຂອງ “ສຸນດະຣະກຸນດະ”. ສະນັດກຸມາຣະ ຕອບວ່າ ນີ້ແມ່ນຕີຣຖະອັນສູງສຸດໃນອະວັນຕີ ຊຳລະບາບ ແລະໃຫ້ຜົນຕາມປາຖະໜາ. ໃນຍາມປຣະລະຍະ ຍອດພູທີ່ກ່ຽວກັບ ໄວກຸນຖະ ຕົກລົງໃນມະຫາກາລະວະນະ ອັນນ່າຢ້ານແຕ່ລັບລຶກ ແລ້ວເກີດເປັນກຸນດະດັ່ງແກ້ວມະນີ ມີຂັ້ນບັນໄດຮັດນະ ນ້ຳບໍລິສຸດ ແລະພືດສັດທິບພະ. ພຣະຄຳພີວິເທດ ສາສະຕຣະ ປຸຣານະ ມັນຕຣະ (ໂອມກາຣ ແລະ ກາຍະຕຣີ) ພ້ອມມາດຕາເວລາ ຖືກກ່າວວ່າສະຖິດຢູ່ທີ່ນັ້ນໃນຮູບກາຍ; ເທວະ ແລະອະສຸລະກຶ່ງທິບພະ ມາພຶງພາເນື່ອງຈາກຢ້ານໂທດແຫ່ງກັລປະ. ບົດນີ້ກ່າວວ່າ ພຣະວິສະນຸ ແລະ ພຣະສິວະ (ພ້ອມພຣະສັກຕິ) ປະທັບຢູ່ທີ່ນັ້ນ. ຜູ້ຢູ່ພັກ 15 ມື້ ຫຼື 1 ເດືອນ ຈະໄດ້ຢູ່ໃນໄວກຸນຖະຍາວນານ; ແມ່ນແຕ່ສັດນ້ອຍໆ ຕາຍທີ່ນັ້ນ ກໍໄດ້ຄວາມເຖິງສະຖານະແຫ່ງພຣະສິວະ. ຕໍ່ມາເປີດເຜີຍນາມ “ປິສາຈະ-ໂມຈະນະ” ຜ່ານເລື່ອງຂອງ ເທວະລະ ພຣາຫມະນະຈາກພາກໃຕ້ ຜູ້ລະເມີດສິນທຳຊ້ຳໆ ກໍ່ອາຊະຍາກຳຫນັກ ໄດ້ຮັບໂທດນະຣົກ ແລະພຣະເຕະ ກ່ອນຈະເກີດເປັນປິສາຈະ. ເມື່ອມາຮອດມະຫາກາລະວະນະ ລາວຖືກສິງໂຕຂ້າໃກ້ລິງຄະ ແລະກຸນດະ; ເມື່ອເຂົ້ານ້ຳ ກະດູກຫຼຸດອອກ ແລະດ້ວຍບຸນຕີຣຖະ ບາບຖືກດັບສິ້ນ, ສານລະອຽດຂອງລາວເຂົ້າສູ່ລິງຄະ ທຳໃຫ້ສະຖານທີ່ນີ້ໂດດເດັ່ນເປັນຕີຣຖະປົດປ່ອຍ. ທ້າຍສຸດ ມີຄຳແນະນຳພິທີ: ອາບນ້ຳທີ່ປິສາຈະ-ໂມຈະນະ, ບູຊາ “ປິສາຈະໂມຈະເນສະ”, ເຮັດທານໃຫຍ່, ແລະອ່ານ/ຟັງເລື່ອງນີ້—ທັງໝົດນຳໄປສູ່ຄວາມບໍລິສຸດ ແລະບຸນອັນສູງ ຈົນກ່າວວ່າເທົ່າກັບຜົນອັດສະວະເມດະ.
Adhyaya 54
नीलगङ्गा-तीर्थप्रादुर्भावः तथा दुग्धकुण्डमाहात्म्यम् (Origin of Nīlagangā Tīrtha and the Glory of Dugdhakuṇḍa)
ບົດນີ້ເປັນການສົນທະນາແນວສອນທຳ: ພະວະຍາສະ ຖາມ ສະນັດກຸມາຣະ ວ່າ ນີລະຄັງຄາ ມາຮອດ ສິປຣາກຸນດະ ເມື່ອໃດ. ສະນັດກຸມາຣະ ອະທິບາຍບຸນຂອງຕີຣຖະ: ອາບນ້ຳໃນ ນີລະຄັງຄາ ແລະ ບູຊາທີ່ ສັງກະເມສະວະຣະ ຊ່ວຍລ້າງຄວາມຜິດທີ່ເກີດຈາກການຄົບຄົນຊົ່ວ ແລະ ນຳໃຫ້ເກີດຄວາມບໍລິສຸດ. ຕໍ່ມາເປັນນິທານກຳເນີດຕີຣຖະ. ພະຄັງຄາ ຮັບອະສຸຈິຈາກມະນຸດຈຳນວນຫຼາຍ ຈົນສີກາຍເປັນຄຳ້ຄືນ ແລະ ຮ້ອງໄຫ້ຫາທາງກັບຄືນຄວາມບໍລິສຸດ. ພຣະພຣະຫມາ ຊີ້ນຳໃຫ້ໄປຍັງ ມະຫາກາລະວະນະ ເພາະ ສິປຣາ ບໍລິສຸດໄດ້ແມ່ນແຕ່ເຫັນ. ພະຄັງຄາ ມາເຖິງບ່ອນສັກສິດ (ມີອາສຣົມອັນຈະນີ) ແລະ ເມື່ອເຂົ້າຮ່ວມກັບສິປຣາ ກໍກາຍຈາກ “ນີລະ” ເປັນ “ສຸກລະ” ບໍລິສຸດ ຈຶ່ງເກີດຕີຣຖະ ນີລະຄັງຄາ. ບົດນີ້ຍັງກຳນົດການປະຕິບັດ: ອາບນ້ຳທີ່ນີ້ ແລະ ບູຊາພຣະຫນຸມານ; ໂດຍເນັ້ນ ມະຫາລະຍະ ສຣາດທະ ໃນຄື່ງເດືອນມືດຂອງ ອາສວິນ ເພື່ອຍົກຍ້ອງບັນພະບຸລຸດ ດ້ວຍການຖວາຍ ຕິລານຈະລີ ແລະ ເລີ້ຍງພຣາຫມະນ. ຕໍ່ມາແນະນຳ ດຸກດະກຸນດະ ຕີຣຖະ: ມີປະເພນີຝາກ “ນ້ຳນົມຖວາຍ” ເຮັດໃຫ້ບ່ອນນີ້ຂຶ້ນຊື່ວ່າກຳຈັດອຸປະສັກ ແລະ ໃຫ້ຄວາມຮັ່ງມີ; ອາບນ້ຳ ດື່ມນ້ຳ ແລະ ບໍລິຈາກງົວ ນຳສຸກສະຫວັດ ແລະ ໄດ້ສະຫວັນຫຼັງຄວາມຕາຍ, ພ້ອມແນະໃຫ້ໄປ ປຸສກະຣະ ເພື່ອພິທີຕໍ່ໄປ.
Adhyaya 55
Vindhyavāsinī-Stuti, Agastya’s Petition, and the Vimalodā Tīrtha Phalāśruti (Chapter 55)
ບົດນີ້ເລີ່ມດ້ວຍ ວະຍາສ ຖາມ ສະນັດກຸມາຣ ກ່ຽວກັບການປາກົດຂຶ້ນຂອງພູ ວິນທະຍະ ໃນປ່າມະຫາກາລະ ແລະຜູ້ໃດເປັນຜູ້ກໍ່ໃຫ້ເກີດ. ສະນັດກຸມາຣ ເລົ່າເຖິງວິກິດໃນອະດີດ: ນ້ຳແມ່ນ້ຳ ເຣວາ (ນັມມະດາ) ຖ້ວມໂລກ ເຮັດໃຫ້ເກີດຄວາມຢ້ານກົວທົ່ວສາກົນ. ເພື່ອປົກປ້ອງແຜ່ນດິນ ນັກບວດແລະເທວະດາໄດ້ໄປຫາ ອະກັສຕະຍະ; ທ່ານຈຶ່ງບຳເນັດພະພິທີດ້ວຍຄວາມເຊື່ອມັ້ນຕໍ່ ພະນາງ ພະວານີ ໃນນາມ ວິນທະຍະວາສິນີ. ມີບົດສັນລະເສີນຍາວ ຍົກຍ້ອງພະນາງເປັນຜູ້ຄຸ້ມຄອງ ຜູ້ທຳລາຍອຳນາດອະທຳ ຜູ້ປະທານພອນ ແລະເປັນຮູບພະອົງອັນສັກສິດຫຼາຍປະການ (ຮວມທັງການເຊື່ອມກັບ ຄາຍະຕຣີ ແລະປະຈຸບຸກຄົນສັກສິດອື່ນໆ)។ ເມື່ອພະນາງພໍໃຈ ພະນາງປາກົດພຣະອົງ ແລະປະທານພອນ. ອະກັສຕະຍະ ຂໍໃຫ້ພະນາງຢັບຢັ້ງການພອງຕົວອັນອັນຕະລາຍຂອງນ້ຳເຣວາ. ພະນາງໄປຍັງປ່າມະຫາກາລະ ແລະອະກັສຕະຍະກ່າວວ່າຈະຄວບຄຸມພະອຳນາດທີ່ເພີ່ມຂຶ້ນ ພ້ອມສັ່ງໃຫ້ພູ ວິນທະຍະ ຢ່າເພີ່ມຄວາມສູງ ຈົນກວ່າທ່ານຈະກັບຈາກພາລະກິດທາງໃຕ້—ເປັນການເຊື່ອມລະບຽບໂລກກັບພຣະຕະປະ. ຕໍ່ມາເວົ້າເຖິງ ກຸສະສະຖະລີ/ອຸຈະຍິນີ ແລະ ຕີຣຖະ ວິມະໂລດາ: ການອາບນ້ຳ ແລະບູຊາທີ່ນັ້ນ ພ້ອມການຖວາຍທານ ແລະເລີ້ຍງຮັບແຂກຜູ້ຮູ້ ໃຫ້ຜົນເປັນຄວາມປອດໄພ ຄວາມຮັ່ງມີ ອາຍຸຍືນ ຄວາມບໍລິສຸດ ແລະການໄດ້ເຖິງພຣະສະຖານຂອງພຣະສິວະ. ໂດຍພິເສດ ສຳລັບແມ່ຍິງທີ່ຖືກທຸກຂ໌ຈາກຄວາມອັບອາຍທາງສັງຄົມ/ພິທີກຳ ການອາບນ້ຳທີ່ວິມະໂລດາ ແລະໄດ້ເຫັນ ວິນທະຍະວາສິນີ ຈະລຶບລ້າງຂໍ້ບົກພ່ອງ ແລະປະທານຜົນມົງຄຸນ ທັງບຸດຫຼານ ແລະໂຊກດີໃນຄູ່ຄອງ. ທ້າຍສຸດມີຜົນອານິສົງ: ການອ່ານ ຫຼືຟັງເລື່ອງນີ້ ໄດ້ບຸນເທົ່າກັບຖວາຍງົວພັນຕົວ.
Adhyaya 56
क्षातासंगममाहात्म्यं (Glory of the Kṣātā–Shiprā Confluence and Associated Tīrthas)
ບົດນີ້ເປັນການສົນທະນາທີ່ ສນັດກຸມາຣ ອະທິບາຍຄວາມສັກສິດຂອງຕີຣຖະຈຸດບັນຈົບ ທີ່ແມ່ນ້ຳ ກສາຕາ ມາພົບກັບ ຊິປຣາ ໃນມະຫາກາລະວະນະ. ກ່າວວ່າ ພຽງແຕ່ອາບນ້ຳທີ່ຈຸດບັນຈົບນີ້ ກໍມີອານຸພາບຊຳລະບາບ ແລະນຳໄປສູ່ຄວາມພົ້ນທຸກ. ໃນວັນອະມາວັດສະຍາ ທີ່ຕົງກັບວັນເສົາ ຄວນເຮັດ ສຣາດທະ ແລະຖວາຍນ້ຳຜະສົມງາ (ຕິລະ) ແກ່ບັນພະບຸລຸດ ພ້ອມທັງບູຊາ/ເບິ່ງ ສະຖາວະ-ລິງຄະ ເພື່ອບັນເທົາເຄາະຮ້າຍທີ່ກ່ຽວກັບ ສະໄນສະຈະຣະ (ພຣະເສົາ). ຕໍ່ມາເລົ່າຕົ້ນກຳເນີດ: ແມ່ນ້ຳຕ່າງໆ ເຊັ່ນ ເຣວາ ແລະ ຈັຣມັນວະຕີ ຖືກກ່າວວ່າຊຳລະມົນທິນ ແລະ ກສາຕາ ເມື່ອມາຮອດມະຫາກາລະວະນະ ກໍກາຍເປັນຕີຣຖະສູງສຸດ ຊື່ “ກສາຕາ-ສັງກະມະ”. ມີຕອນເລົ່າຕຳນານວ່າເປັນຫຍັງພຣະອາທິດຈຶ່ງໄດ້ຊື່ “ວິຣະຈະ” (ບໍ່ມີມົນທິນ) ຜ່ານເຫດການ ຕວັດສະຕຣິ–ສາວິຕຣີ/ຈາຍາ ຈົນນຳໄປສູ່ການເກີດຂອງ ສະໄນສະຈະຣະ ແລະການເນັ້ນຄວາມສຳຄັນຂອງພິທີຕາມປະຕິທິນ. ບົດນີ້ຍັງລະບຸສະຖານທີ່ຈາລິກໃກ້ຄຽງ: ທັມມະ-ສະຣະ (ເກືອບກັບການຕະປະສະຍາຂອງພຣະຍະມະ ແລະການປະທັບຂອງມາຣຸຕິ) ແລະ ອາສຣະມະຂອງ ຈະວະນະ/ຈະວະເນສະວະຣະ (ເກືອບກັບອັສວິນ ແລະການໄດ້ຮັບທິບຍະທັດ). ທ້າຍສຸດມີຜົນສະຣຸຕິ: ການຟັງ ຫຼືສະດຸດອ່ານ ໄດ້ບຸນຫຼາຍ ປຽບເທົ່າກັບການຖວາຍທານໃຫຍ່ ແລະຊີ້ວ່າບົດນີ້ເປັນດັ່ງດັດຊະນີພິທີ-ພູມສັນຖານຂອງຕີຣຖະເຫຼົ່ານັ້ນ.
Adhyaya 57
गयातीर्थ-प्रशंसा तथा महाकालवने गुह्यतीर्थ-प्रकाशनम् (Praise of Gayā-tīrtha and the Revelation of Secret Tīrthas in Mahākālavana)
ອັດທະຍາຍນີ້ເປັນບົດສົນທະນາລະຫວ່າງ ສນັດກຸມາຣ ແລະ ວະຍາສ ທີ່ນຳ «ຄະຍາ-ຕີຣຖະ» ອັນລືຊື່ ມາຈັດວາງໃໝ່ໃນພູມສັກສິດຂອງ ມະຫາກາລະວະນະ ໃນ ອະວັນຕີ. ສນັດກຸມາຣ ປະກາດວ່າ ຄະຍາແມ່ນຕີຣຖະສູງສຸດ; ການອາບນ້ຳທີ່ນັ້ນຊ່ວຍປົດປ່ອຍຈາກໜີ້ສາມປະການ (ṛṇa-traya) ແລະເມື່ອບູຊາເທວະ ແລະ ປິຕຣ (ບັນພະບຸລຸດ) ແລ້ວ ນຳໄປສູ່ໂລກຂອງ ວິສນຸ. ວະຍາສ ຖາມວ່າ ສະຖານທີ່ທີ່ລືຊື່ໃນ ກິກາຕະ (Kikāṭa) ຈະຮູ້ຈັກໃນ ມະຫາກາລະວະນະ ໄດ້ແນວໃດ; ສນັດກຸມາຣ ຕອບດ້ວຍເລື່ອງລ້າງບາບ ທີ່ການຟັງພຽງຢ່າງດຽວກໍເປັນກຸສົນແກ່ບັນພະບຸລຸດ. ຕໍ່ມາ ທ່ານພາຍພິມພາບຍຸກກຣິຕະຍຸກ ໃນສະໄໝພຣະຣາຊາ ຢຸກາດິເທວະ ທີ່ທຳມະມີ “ສີ່ຂາ”: ຄວາມຮັ່ງມີ, ສຸຂະພາບ, ຄວາມກົມກຽວສັງຄົມ, ແລະພິທີວິເທດປະຕິບັດສະໝໍ້ສະເໝີ. ແຕ່ດານະວະ ທຸຫານຑະ (Tuhāṇḍa) ກົດຂີ່ໂລກ ກົດຂັບຍັນຍະວິເທດ ແລະການບູຊາ ພ້ອມທັງຄຳຖວາຍ svadhā/svāhā ເຮັດໃຫ້ເສັ້ນທາງທຳມະພັງທະລາຍ. ເທວະ ແລະ ຣິສີ ໄປພຶ່ງພາ ພຣະພຣະຫມາ; ພຣະພຣະຫມາ ເຂົ້າພົບ ວິສນຸ ແລະມີສຽງບໍ່ມີຮ່າງກາຍສັ່ງໃຫ້ໄປດ່ວນສູ່ ມະຫາກາລະວະນະ ດິນແດນລັບທີ່ບໍລິສຸດຢ່າງຍິ່ງ ທີ່ມາຍາບໍ່ອາດຄອບງຳໄດ້. ສຽງນັ້ນລຽງລຳດັບຕີຣຖະຫຼາຍສະຖານ: ແມ່ນ້ຳ ສິປຣາ (Śiprā) ຜູ້ປະທານພອນ, ມະຫາກາລີ ແລະພະລັງຂອງແມ່ພຣະ, ຄະຍາ ແລະ ຟັລກຸ, ພຸດທະ-ຄະຍາ ແລະ ອາດຍະ-ຄະຍາ, ຕີຣຖະ “ສິບຫົກຂາ” ຂອງ ວິສນຸ ທີ່ຜູກພັນກັບ ກະດາດະຣະ, ປຣາຈີ ສະຣັສວະຕີ, ຕົ້ນນະຍະໂກຣດະອະມະຕະ, ແລະຫີນ (śilā) ທີ່ໃຫ້ມຸກຕິແກ່ເປຣຕະ. ທ້າຍສຸດ ອັດທະຍາຍຍົກຍ້ອງການຊ່ວຍບັນພະບຸລຸດ: ເຂົ້າສູ່ຂອບເຂດນີ້ພຽງຢ່າງດຽວ ກໍກ່າວວ່າສາມາດຍົກປິຕຣຈາກສະພາບນະລົກ ໄປສູ່ສະຫວັນ ແລະຄວາມສຳເລັດທາງວິນຍານທີ່ສູງກວ່າ.
Adhyaya 58
Śrāddha-vidhi and Pitṛ-gaṇa Taxonomy in Avantī (श्राद्धविधिः पितृगणविचारश्च)
ບົດທີ 58 ເປັນການສົນທະນາແບບສອນທາງທຳ. ວະຍາສະ ຂໍໃຫ້ອະທິບາຍຂະຫຍາຍເກືອບທຸກດ້ານຂອງ «ສຣາດທະ» (śrāddha): ຜົນສູງສຸດ, ຂອບເຂດຄວາມພໍໃຈຂອງບັນພະບຸລຸດ, ແລະການຈັດປະເພດຂອງພິຕຣ. ສນັດກຸມາຣະ ຕອບໂດຍວາງຫຼັກວ່າ ສຣາດທະແມ່ນສະຖາບັນພິທີ-ຈິດທຳອັນເປັນຮາກຖານຂອງທຳມະ ແລະລະບົບຍັດຍະ; ແລະນິຍາມວ່າເປັນການຖວາຍທານດ້ວຍສັດທາ ເພື່ອອຸທິດແດ່ເທວະ ແລະບັນພະບຸລຸດ. ຕໍ່ມາ ທ່ານອະທິບາຍຄວາມສຳພັນແບບຕອບແທນກັນລະຫວ່າງເທວະ ແລະພິຕຣ ແລະນຳເສີນການແບ່ງພິຕຣ 7 ກຸ່ມ ພ້ອມຄວາມແຕກຕ່າງລະຫວ່າງຮູບ/ອະຮູບ (mūrta/amūrta), ຖິ່ນສະຖານ, ແລະຄວາມເກືອບກັບການບັນລຸທາງໂຍຄະ. ໃນກອບນີ້ ທ່ານຍືນຢັນວ່າ ກິດພິຕຣ (pitṛ-kārya) ສູງກວ່າ ກິດເທວະ ແລະກຳນົດຄຸນສົມບັດຜູ້ປະຕິບັດ—ພຣະຫມະຈັນຍະ, ຄວບຄຸມຕົນ, ຄວາມບໍລິສຸດ, ບໍ່ໂກດ, ຍຶດຄຳພີ—ແລະເນັ້ນການປະຕິບັດທີ່ຕີຣຖະ. ບົດນີ້ຍັງຈັດລຳດັບຜົນຄວາມພໍໃຈຕາມສະຖານທີ່ ໂດຍສັນລະເສີນ Gayā ແລະຍົກຍ້ອງສູງສຸດແກ່ Mahākālavana/Avantī. ທ້າຍສຸດ ມີບັນຊີການຊ່ວຍພົ້ນ: ລາຍຊື່ປະເພດການຕາຍທີ່ຍາກລຳບາກ ຫຼືຂາດທີ່ພຶ່ງທາງສັງຄົມ ແລະແນະນຳໃຫ້ເຮັດສຣາດທະທີ່ຕີຣຖະນີ້ເພື່ອຍົກຈິດວິນຍານ, ປົດປ່ອຍຈາກ «ໜີ້ສາມປະການ» (ṛṇa-traya) ແລະບັນລຸຈຸດປາດຖະໜາດ້ວຍການປະຕິບັດຖືກຕ້ອງ.
Adhyaya 59
गयातीर्थमाहात्म्य (Gaya Tīrtha Māhātmya in Avanti)
ອັດທະຍາຍນີ້ເປັນການສົນທະນາທາງເທວະວິທະຍາ ທີ່ສນັດກຸມາຣ ອະທິບາຍໃຫ້ ວະຍາສະ ຟັງເຖິງການມີຢູ່ ແລະ ອານຸພາບຂອງຕີຣຖະທີ່ກ່ຽວກັບ “ຄະຍາ” ພາຍໃນອະວັນຕີ ໂດຍສະເພາະໃນປ່າ ມະຫາກາລະວະນະ. ບົດນີ້ລຽງລຳດັບຄຸນລັກສະນະອັນຊຳລະບາບຂອງຄະຍາ ແລະ ພິທີກຳ—ອາບນ້ຳ, ຖວາຍທານ, ແລະ ການເຮັດ ສຣາດທະ (śrāddha) ຢ່າງຖືກຕ້ອງ—ເນັ້ນວ່າຜົນບຸນຈະເກີດຂຶ້ນເທົ່າກັນເມື່ອເຮັດທີ່ຕີຣຖະທີ່ກຳນົດ. ພຣະວິສນຸ/ຊະນາຣະດະນະ ຖືກຍົກຂຶ້ນເປັນພຣະອົງຮູບແບບ “ບິດາ” ຜູ້ຊ່ວຍໃຫ້ພົ້ນຈາກ “ໜີ້ສາມປະການ” (ṛṇa-traya) ຜ່ານການປະກອບພິທີບູຊາບັນພະບຸລຸດຢ່າງຖືກທາງ. ຕໍ່ມາເປັນເລື່ອງການປັກຖານສະຖານທີ່: ຕີຣຖະຄະຍາຖືກຕັ້ງໄວ້ໃນອະວັນຕີແຕ່ໂບຮານ ແລະ ພາຍຫຼັງເຊື່ອມໂຍງກັບ Kai-kaṭa; ອະສຸຣະຖືກປະຫານດ້ວຍນິມິດ “ຮອຍຕີນ” ຂອງ ຄະດາທາຣະ (Gadādhara) ແລະ ການສະຖາປະນາກຽດສັກສີຂອງຈຸດນັ້ນ. ບົດນີ້ຍັງກຳນົດເວລາພິທີ: ຄວາມຖືກຕ້ອງຕໍ່ເນື່ອງຂອງ ຄະຍາ-ສຣາດທະ, ພິທີປະຈຳປີ “ມະຫາລະຍະ” (Mahālaya) ພ້ອມເຄື່ອງໝາຍດາວ, ແລະ ການເນັ້ນສຣາດທະຝ່າຍແມ່ ທີ່ກ່ຽວກັບ Anvaṣṭakā. ຊ່ວງຫຼັງເລົ່ານິທານສອນໃຈເກືອບກັບພັນລະຍາຂອງລຶສີ 7 (ṛṣipatnī) ຜູ້ຖືກກົດດັນທາງສັງຄົມເນື່ອງຈາກຄຳນິນທາ; ນາຣະດະ ນຳພາໄປຫາ ຕີຣຖະຄະຍາໃນອະວັນຕີ ແລະ ອັກຊະຍະ-ວະຕະ (Akṣaya-vata). ດ້ວຍການອົບຮົມຕົນ—ອົດອາຫານ, ຕື່ນຄ່ຳ, ແລະ ປະພຶດວິໄນ—ໃນວັນ Ṛṣi-saṃjñitā Pañcamī ພວກນາງໄດ້ຄືນຄວາມບໍລິສຸດ ແລະ ກັບເຂົ້າສູ່ຄອບຄົວ. ຟະລະສຣຸຕິຢືນຢັນວ່າທານທີ່ຖວາຍທີ່ນີ້ໃຫ້ບຸນຍືນຍາວ ແລະ ການຟັງ/ສະດຸດອ່ານເລື່ອງນີ້ເທົ່າກັບຜົນຂອງຍັດຍາອັນໃຫຍ່.
Adhyaya 60
पुरुषोत्तमतीर्थ-मलमासव्रतविधिः (Purushottama Tīrtha and the Adhika-māsa Vrata Procedure)
ບົດນີ້ເລີ່ມດ້ວຍກອບການຖ່າຍທອດ: ວະຍາສະຂໍໃຫ້ສະນັດກຸມາຣະຂະຫຍາຍເລື່ອງຕີຣຖະອັນສູງສຸດ “ປຸຣຸໂສຕຕະມະ” ທີ່ການໄດ້ຍິນພຽງຢ່າງດຽວກໍລ້າງບາບໄດ້. ຈາກນັ້ນເຫດການຍ້າຍໄປສູ່ສະພາເທວະໃນໄວກຸນຖະ ເມື່ອພຣະລັກສະມີຖາມພຣະວິສະນຸເຖິງວິທີ (ວິທິ) ຂອງກຸສົນ—ທານ, ສະນານ, ຕະປະ, ສຣາດທະ—ແລະວ່າເວລາ, ສະຖານທີ່, ວັນບຸນ, ແລະຕີຣຖະ ກຳນົດຜົນຢ່າງໃດ. ພຣະວິສະນຸກ່າວເຖິງໂອກາດມົງຄຸນ (ວັນເຕັມດວງ/ດັບດວງ, ສັງກຣານຕິ, ຄຣາສ, ວະຍະຕີປາຕະ ແລະອື່ນໆ) ພ້ອມລາຍຊື່ຕີຣຖະໃຫຍ່ ແລະຢືນຢັນວ່າການຖວາຍໃນອະວັນຕີໄດ້ຜົນອັກສະຍະ (ບໍ່ເສື່ອມ). ຕໍ່ມາການສົນທະນາມຸ່ງໄປທີ່ເດືອນແຊກ (ອະທິກະມາສ ຫຼື ມະລະມາສ): ມັນແມ່ນຫຍັງ ແລະເກີດຂຶ້ນແນວໃດຕາມດາລາສາດ (ເດືອນທີ່ບໍ່ມີສັງກຣານຕິຂອງດວງອາທິດ). ບາງພິທີສັງສະກາຣະຄວນຫຼີກເວັ້ນ ແຕ່ການປະພຶດບັກຕິ ແລະວຣະຕະຄວນຖືປະຕິບັດ. ພຣະວິສະນຸປະກາດພຣະອົງເປັນຈອມເຈົ້າແຫ່ງອະທິກະມາສ—“ປຸຣຸໂສຕຕະມະ”—ແລະຊີ້ບອກຕີຣຖະນາມນີ້ຢູ່ໃນມະຫາກາລະວະນະ ພ້ອມສັນຍາຄວາມສຸກສະຖິດຖາວອນ ແລະຜົນຍືນຍາວແກ່ຜູ້ອາບນ້ຳແລະຖືວຣະຕະທີ່ນັ້ນ. ຈາກນັ້ນມີວິທີວຣະຕະລະອຽດ: ເລືອກວັນຈັນທຣະຄະຕິ, ຕັ້ງປະຕິຍານ, ບູຊາວາສຸເທວະດ້ວຍການຕັ້ງກຸມພະ, ຖວາຍປັນຈາມຣິຕະ, ໄນເວດຍະ, ໂຄມໄຟ, ທູບ, ອາຣະຕີ, ອັຣຄະຍະ-ມັນຕຣະ ແລະຄຳອະທິຖານ; ຈາກນັ້ນເລີ້ຍງອາຫານ ແລະໃຫ້ທານແກ່ພຣາຫມະນ ກ່ອນຈົບດ້ວຍການຮັບປະທານຮ່ວມກັນ. ທ້າຍບົດຢືນຢັນຜົນ: ລະເລີຍອະທິກະມາສນຳໄປສູ່ຄວາມທຸກຍາກແລະໂສກເສົ້າ, ແຕ່ການບູຊາຖືກຕ້ອງໃຫ້ຄວາມຮັ່ງມີ ແລະຄຸ້ມຄອງຈາກເຫດຮ້າຍ.
Adhyaya 61
अधिमास-स्नान-दानादि-माहात्म्यवर्णन (Adhimāsa: The Merit of Bathing, Charity, and Worship)
ສນັດກຸມາຣ ສອນ ວະຍາສ ກ່ຽວກັບຄຸນຄ່າທາງພິທີກຳ ແລະ ທາງທິດສະດີສາສະໜາ ຂອງ ອະທິມາສ (ເດືອນແຊກ) ເມື່ອປະຕິບັດໃນຂອບເຂດສັກສິດ ອະວັນຕີ. ທ່ານກ່າວວ່າ ການຖືວິນັຍອະທິມາສນອກ ມະຫາກາລະວະນະ ເປັນການເບື້ອງທາງຈິດວິນຍານ; ແຕ່ຖ້າປະຕິບັດທີ່ຕີຣຖະ «ປຸຣຸໂສຕຕະມະ» ຈະໄດ້ຮັບໂລກອັນຖາວອນ (sanātana lokāḥ)។ ບົດນີ້ກຳນົດໃຫ້ບູຊາ ປຸຣຸໂສຕຕະມະ (ວິສນຸ) ແລະ ຖວາຍພັກດີຕໍ່ ອຸມາ ຄຽງຄູ່ ສັງກະຣະ, ສະແດງການປະສານພະຄຸນແນວ ໄວສນະວະ ແລະ ໄສວະ ໃນພູມທັດການເດີນທາງບຸນດຽວ. ຍັງລະບຸພິທີ ພາດຣະປະດະ ສຸກລະ ເອກາດະຊີ: ອຸປະວາສ (ອົດອາຫານ) ແລະ ຕື່ນຢາມຄືນ (jāgaraṇa) ພ້ອມ ວິສນຸປູຊາ ແລະ «ຊະລະຍາຕຣາ» (jalayātrā) ທີ່ກ່ຽວກັບ ປຸຣຸໂສຕຕະມະ-ສະຣະ, ພ້ອມຜົນບຸນເຊັ່ນ ລູກຫຼານ, ຊັບສິນ, ອາຍຸຍືນ, ແລະ ສຸຂະພາບ. ຕໍ່ມາ ບົດນີ້ແຜ່ແຜນຈຸດສັກສິດໃກ້ຄຽງ: ຈາເຕສະວະຣະ ມະຫາເທວະ ຢູ່ຝັ່ງນ້ຳທີ່ຜູກພັນກັບຕະປະສະຍາຂອງ ພະຄະຄີຣະຖະ ແລະ ນິທານການລົງມາຂອງ ຄົງຄາ; ແລະ ທາງອີສານ ແມ່ນສະຖານຕະປະສະຍາຂອງ ຣາມະ ພາຣຄະວະ ກັບແມ່ນ້ຳ ກໍສິກີ, ບ່ອນອາບນ້ຳຊຳລະບາບໜັກ ແລະ ສິ້ນສຸດດ້ວຍດາຣະຊະນະອັນບໍລິສຸດຂອງ ຣາເມສະວະຣະ.
Adhyaya 62
गोमतीतीर्थकुण्डमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Gomatī Tīrtha and the Origin of Gomatī Kuṇḍa
ບົດນີ້ເປັນການສົນທະນາທາງທະວີວິທະຍາຫຼາຍສຽງ ກ່ຽວກັບກໍ່ກຳເນີດ ແລະ ອຳນາດພິທີກຳຂອງ ໂຄມະຕີກຸນດາ (Gomatī Kuṇḍa)។ ວະຍາສະ ຖາມ ສະນັດກຸມາຣະ ວ່າ ໂຄມະຕີກຸນດາເກົ່າແກ່ເກີດຂຶ້ນເມື່ອໃດ ແລະ ເກີດຢ່າງໃດ; ເລື່ອງຖືກລະລຶກໃນວົງສົນທະນາຂອງລະສີ (ມີ ສໍນະກະ ຮ່ວມ) ແລະ ຍົກການປຽບທຽບຄວາມສັກສິດຂອງແມ່ນ້ຳ ແລະ ເມືອງມີຊື່ ເພື່ອວາງກອບຄວາມເຂົ້າໃຈລຳດັບສະຖານທີ່ສັກສິດ। ຕໍ່ມາເລື່ອງຫັນໄປຫານິທານສອນໃຈ: ຄູອາຈານ ສານດີປານີ ແລະ ສິດສອງຄົນຜູ້ຖືພຣະພົວພັນ (brahmacārī) ຄື ຣາມະ ແລະ ກຣິສນະ ຖາມເຖິງການຫາຍໄປຂອງຄູໃນຍາມອາລຸນ. ຄູອະທິບາຍວ່າ ປະເພນີປະຈຳວັນຄື ອາບນ້ຳທີ່ໂຄມະຕີ ແລະ ບູຊາສັນທະຍາ (sandhyā) ເປັນແບບຢ່າງຂອງວິໄນທາງທຳມະ. ຈຸດກຳເນີດສຳຄັນຄື ໂຄມະຕີໄດ້ປາກົດ/ມາຮອດໃກ້ຍະຊະນະກຸນດາ (yajña-kuṇḍa) ທີ່ກ່ຽວກັບພຣະສິວະ ແລະ ມີ ສະຣັສວະຕີ ຢູ່ດ້ວຍ; ຈຶ່ງເອີ້ນສະຖານທີ່ນັ້ນວ່າ «ໂຄມະຕີກຸນດາ». ທ້າຍບົດກຳນົດພິທີຕາມປະຕິທິນ ໂດຍເນັ້ນ ພາດຣະປະດະ ກຣິສນະ ອັດຖະມີ ແລະ ການຖືພິທີໃນເດືອນໄຈຕຣາ ຈົນເຖິງ ເອກາດະສີ: ອາບນ້ຳ (snāna), ອົບວາສ (upavāsa), ຈາກະຣະນະ (jāgaraṇa), ບູຊາພຣະວິສນຸ, ແລະ ນັບຖືວາຍສະນະວະ-ພຣາຫມະນ. ຜົນບຸນກ່າວວ່າ ຜູ້ຟັງຈະບໍລິສຸດ ແລະ ໄດ້ເຖິງ ວິສນຸໂລກະ।
Adhyaya 63
कंथडेश्वर-गंगेश्वर-वीरेश्वर-तीर्थमाहात्म्यं तथा वामनकुण्ड-प्रसङ्गः (Kaṇṭhaḍeśvara, Gaṅgeśvara, Vīreśvara Tīrtha-Māhātmya and the Vāmanakuṇḍa Episode)
ອັດທະຍາຍ 63 ດຳເນີນເປັນສອງຊ່ວງທີ່ເຊື່ອມກັນ. ຊ່ວງທຳອິດ ສະນັດກຸມາຣ ອະທິບາຍຫຼັກແຫ່ງບຸນຂອງຕີຣຖະສຳຄັນໃນອະວັນຕີ: ກັນຖະເດສະວະຣ ຖືກຍົກຍ້ອງເປັນບ່ອນອາບນ້ຳອັນສູງສຸດ ທີ່ການສະນານະຄວບຄູ່ກັບການເຫັນພຣະມະຫາເທວະ ຊ່ວຍລົບບາບ ແລະຍົກຈິດຂອງຜູ້ສັດທາ. ຕໍ່ມາ ເນື້ອເລື່ອງຫັນໄປຫາຈຸດບັນຈົບນ້ຳໃກ້ ຄັງເກສະວະຣ ໂດຍອ້າງເຖິງການລົງມາຈາກສະຫວັນຂອງແມ່ນ້ຳຄັງຄາ ແລະການທີ່ພຣະສິວະຮັບໄວ້ເທິງສີສະ; ການອາບນ້ຳ ແລະການເຫັນຄັງເກສະວະຣ ຖືກກ່າວວ່າໃຫ້ບຸນເທົ່າກັບການອາບນ້ຳຄັງຄາ ແລະນຳໄປສູ່ໂລກສູງເຊັ່ນ ວິສນຸໂລກ. ວີເຣສະວະຣ ກໍຖືກແນະນຳເປັນຕີຣຖະອີກແຫ່ງ ທີ່ການຢູ່ອາໄສ ແລະບູຊາ ຊ່ວຍຊຳລະ ແລະໄດ້ “ໂລກແຫ່ງວິຣະ”. ຊ່ວງທີສອງ ນຳເຂົ້າ ວາມະນະກຸນດະ ອັນໂດ່ງດັງໃນສາມໂລກ; ແຕ່ເຫັນກໍກ່າວວ່າຊຳລະຄວາມຜິດຮ້າຍແຮງໄດ້ ແລະເຊື່ອມກັບກອບເລື່ອງ ປຣະຫລາດ–ບະລິ. ວະຍາສະ ຖາມຫາຕົ້ນກຳເນີດ ເຮັດໃຫ້ສະນັດກຸມາຣ ອະທິບາຍແບບປະຫວັດ-ເທວະວິທະຍາ: ລາຍການຄຸນທຳຂອງປຣະຫລາດ, ການປົກຄອງອັນທຳມະຂອງບະລິ, ການຍຸຍົງຂອງນາຣະດະໃຫ້ບະລິປະທະກັບເທວະ, ແລະເທວະໄປພຶງພຣະພຣະຫມາ ຜູ້ຊີ້ນຳຕີຣຖະທີ່ຄວນໄປ ແລະວິທີບູຊາ. ອັດທະຍາຍຍັງລວມຄຳແນະນຳພິທີ: ສູດທະຍານະສຳລັບພຣະວິສນຸ ແລະຄຳນະມັດສະການພຣະຄະເນສະເພື່ອກຳຈັດອຸປະສັກ, ພ້ອມບົດສະໂຕຕຣະຍາວທີ່ຖືກມອບໝາຍເປັນການສະດຸດສົມບູນ. ໂຄງສ້າງທັງໝົດຜູກຕີຣຖະ (ສະຖານທີ່) ກັບການປະຕິບັດ (ອຸປາສະນາ, ຊະປະ, ປູຊາ) ແລະຄຸນສົມບັດທາງຈິດທຳຂອງຜູ້ຮັບຄຳສອນ, ສະແດງວ່າການຈາລິກແສວງບຸນແມ່ນການບູຊາທີ່ມີລະບຽບ ບໍ່ແມ່ນການເດີນທາງທົ່ວໄປ.
Adhyaya 64
कालभैरवतीर्थयात्रावर्णनम् / Description of the Pilgrimage to Kālabhairava Tīrtha
ອັດຍາຍ 64 ນຳເສີນມະຫາຕະມະຂອງຕີຣຖະຢ່າງເປັນລະບຽບ ໂດຍມີສູນກາງຢູ່ທີ່ “ກາລະໄພຣະວະຕີຣຖະ”. ສະນັດກຸມາຣະ ສັນຍາວ່າຈະອະທິບາຍພຣະວີເຣສະວະຣະ ແລະບຸນກຸສົນຈາກການອາບນ້ຳ, ຈາກນັ້ນກ່າວເຖິງຕີຣຖະອັນສູງສຸດທີ່ກ່ຽວກັບນາກ ຊື່ “ກາລະໄພຣະວະ”, ຊຶ່ງແມ່ນແຕ່ໄດ້ດາຣະຊະນະກໍຊ່ວຍໃຫ້ສຳເລັດຄວາມປາຖະໜາ ແລະບັນເທົາທຸກ. ພຣະວະຍາສະ ຂໍຮູ້ປະຫວັດຄວາມໂດ່ງດັງ ເລີຍເກີດເລື່ອງກຳເນີດ: ໄພຣະວະເປັນຜູ້ຄຸ້ມຄອງແຫ່ງໂຍຄະ ຜູ້ຕ້ານທານອຳນາດຮ້າຍຈາກກຸ່ມໂຍຄິນີ ແລະພະຍາດພິບັດທີ່ເປັນຮູບຄົນ ເຊັ່ນ ກຣິຕຍາ ແລະຄວາມວິນາດຕ່າງໆ. ບົດຕໍ່ໄປຜູກເຂົ້າກັບພູມສະຖານ: ພຣະໄພຣະວະປະທັບຢູ່ຝັ່ງແມ່ນ້ຳຊິປຣາ ໂດຍເນັ້ນຝັ່ງເໜືອອັນເປັນມົງຄຸນ, ແລະກຳນົດເວລາຕາມປະຕິທິນ: ບູຊາໃນຕິຖິສຳຄັນ ເຊັ່ນ ອັດຖະມີ, ນະວະມີ, ແລະໂດຍພິເສດ ຈະຕຸຣທະສີ; ຍັງຍົກຂຶ້ນການປະກອບກັນພິເສດໃນເດືອນອາສາດຫະ ຂ້າງຂຶ້ນ ໃນວັນອາທິດ. ມີຄຳແນະນຳພິທີກຳ: ຖວາຍໃບໄມ້ ດອກໄມ້ ອາຣກະ ທູບຫອມ ນະໄວເທຍ ຕາມບູລະ ເຄື່ອງນຸ່ງ ແລະນ້ຳຫອມ; ພ້ອມທັງເລີ້ຍງພຣາຫມະນະ, ເຮັດໂຮມະ ແລະຕັຣປະນະ ເພື່ອຄວາມສຳເລັດແຫ່ງ “ເປົ້າໝາຍທັງປວງ” ແລະຄວາມມົງຄຸນ. ຕອນສະໂຕຕຣະມີຂະໜາດໃຫຍ່ ພັນລະນາຮູບລັກ ແລະຄຸນລັກຂອງໄພຣະວະ, ຈົນສຸດທ້າຍກ່າວເຖິງຜົນບຸນຂອງ “ໄພຣະວາອັດຖະກະ”: ທຳລາຍຝັນຮ້າຍ, ຊ່ວຍໃນຄະດີຄວາມ ແລະອັນຕະລາຍ, ປົກປ້ອງຈາກຄວາມພິການຂອງກະສັດ, ສົງຄາມ, ການຈຳຄຸກ ແລະຄວາມທຸກຍາກ; ຢືນຢັນວ່າຜູ້ສວດດ້ວຍວິໄນ ບໍ່ມີສິ່ງໃດທີ່ປາຖະໜາແລ້ວຈະບໍ່ສຳເລັດ. ທ້າຍບົດຍ້ຳວ່າ ຜູ້ທີ່ຢ້ານກົວວົງຈອນໂລກສັງສານ ຄວນພາກພຽນເຮັດສະນານ-ທານ ແລະບູຊາທີ່ຕີຣຖະນີ້.
Adhyaya 65
Nāgatīrtha-Māhātmya and the Settlement of the Nāgas in Mahākālavana (नागतीर्थमाहात्म्यं तथा नागनिवासवर्णनम्)
ບົດນີ້ເລີ່ມດ້ວຍ ວະຍາສ ຂໍໃຫ້ ສະນັດກຸມາຣ ອະທິບາຍໃຫ້ລະອຽດກ່ຽວກັບ Nāgatīrtha ທັງຄວາມຍິ່ງໃຫຍ່ ແລະ ເວລາທີ່ໄດ້ປະກາດມະຫິມາ. ສະນັດກຸມາຣ ຕອບດ້ວຍເລື່ອງລ້າງບາບ ທີ່ການຟັງເອງກໍເປັນທາງໄປສູ່ຄວາມຫຼຸດພົ້ນ. ທ່ານລະລຶກເຖິງຄວາມທຸກຂອງນາກ ຈາກຄຳສາບຂອງແມ່ ແລະ ວິກິດພິທີບູຊາງູຂອງ ຈະນະເມຊະຍະ ທີ່ນາກຖືກຊ່ວຍໃຫ້ພົ້ນໂດຍ ອາສຕີກ. ເມື່ອພົ້ນໄພແລ້ວ ນາກຂໍທີ່ຢູ່ອາໄສອັນປອດໄພ ແລະ ອາສຕີກ ຊີ້ນຳໄປຫາ ມະຫາກາລະວະນະ (Mahākālavana) ທາງທິດໃຕ້ ທີ່ມີຕີຣຖະເກົ່າແກ່ ແລະ ຖິ່ນພຳນັກນາກ ທີ່ ຫະຣິ (ວິສນຸ) ປະທັບເປັນ Śeṣaśāyī ໃນຍົກນິດຣາ. ບົດນີ້ຍົກຕົວຢ່າງຜູ້ບຳເນັດພຣະທຳ ເຊັ່ນ Lomāśa, Mārkaṇḍeya, Kapila, Harīścandra ແລະ ສັບຕະຣິສີ ເພື່ອຢືນຢັນວ່າອານຸພາບຂອງມະຫາກາລະວະນະ ທຳໃຫ້ເວລາມັ່ນຄົງ ແລະ ລຶບລ້າງ दोष ທີ່ເກີດຈາກຄຳສາບ. ນາກທີ່ມີນາມ Elāpatra, Kambala, Karkoṭaka, Dhanañjaya, Vāsuki, Takṣaka, Nīla, Padmaka, Arbuda ມາຮອດ ຕັ້ງຖານຂອງຕົນ ແລະ ສ້າງຕີຣຖະ-ກຸນດະໃໝ່ ທີ່ໃຫ້ບຸນຫຼາຍ ແລະ ທຳລາຍບາບ; ມີສິດທະ, ຄັນທະຣະວະ, ຣິສີ, ອັບສະຣາ ມາເຂົ້າຢ້ຽມ. ພູມທັດຖືກພັນລະນາດັ່ງ Śvetadvīpa ມີຕົ້ນໄມ້ສັກສິດ ນົກ ກິ່ນຫອມ ແລະ ຂຸມຊັບ. ອາບນ້ຳແລ້ວໄດ້ໄປ Vaikuṇṭha; ທີ່ Ramāsara ໄດ້ເປັນ śrīmān; ແລະ ທີ່ຕີຣຖະອາສຣົມຂອງ Bali ພິທີກຳຈັດມົນທິນໄດ້ທັນທີ. ທ້າຍບົດ ກ່າວເຖິງພິທີ: ການຖວາຍບູຊາ ແລະ ທານ (ໂດຍສະເພາະທານທີ່ດິນ) ໃຫ້ຜົນເຕີບໂຕຍືນຍາວ. ໃນເດືອນ Śrāvaṇa ໃນວັນ darśa, pañcamī ແລະ Somavāra ໃຫ້ປະຕິບັດ Nāga-pūjā; darśa-śrāddha ຖືກກ່າວວ່າເປັນ akṣaya ແລະ ສຳເລັດຄວາມປາດຖະໜາທີ່ປະສົງ.
Adhyaya 66
नृसिंहतीर्थ-माहात्म्य तथा सावित्रीव्रत-फलश्रुति (Glory of Nṛsiṃha Tīrtha and the Fruits of the Sāvitrī Vrata)
ສນັດກຸມາຣ ສືບຕໍ່ສອນ ວະຍາສ ໂດຍຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າ ໃນອະວັນຕີ ມີຕີຣຖະອັນສູງສຸດ ທີ່ຜູກພັນກັບ ມະຫາຕະມາ ນຣສິງຫະ; ແຕ່ພຽງໄດ້ດາຣຊະນະ (darśana) ກໍລ້າງບາບໄດ້. ນິທານຮິຣັນຍະກະສິປຸ ຖືກເລົ່າຄືນໃນແນວຜູກກັບສະຖານທີ່: ແຜ່ນດິນທີ່ຖືກກົດຂີ່ໂດຍອະສຸຣ ເຂົ້າໄປຫາ ພຣະບຣະຫມາ ໃນຮູບສັນຍາລັກເປັນງົວ. ພຣະບຣະຫມາ ອະທິບາຍຕະປະສະຍາ ແລະ ການບູຊາຄາຍະຕຣີ (Gāyatrī-upāsanā) ຂອງອະສຸຣ, ພ້ອມພອນທີ່ກຳນົດຂໍ້ຍົກເວັ້ນຫຼາຍປະການ (ບໍ່ແມ່ນກາງວັນ/ກາງຄືນ, ບໍ່ແມ່ນຟ້າ/ດິນ, ບໍ່ແມ່ນຊຸ່ມ/ແຫ້ງ, ບໍ່ແມ່ນອາວຸດ, ບໍ່ແມ່ນສັດຫຼາຍຊະນິດ) ແຕ່ຍັງເຫຼືອຊ່ອງວ່າງ: ຕາຍດ້ວຍການຕີດ້ວຍມືຂ້າງດຽວຂອງວີຣະບຸລຸດ. ຕໍ່ມາ ພຣະບຣະຫມາ ຊີ້ນຳເທວະດາໄປທີ່ ມະຫາກາລະວະນະ ຂ້າງແມ່ນ້ຳ ຊິບຣາ, ແລະກຳນົດທີ່ຕັ້ງ ນຣສິງຫະ-ຕີຣຖະ ດ້ວຍການອ້າງອີງສະຖານສັກສິດ (ໃກ້ ສັງກະເມສະວະຣະ; ລະຫວ່າງໝາຍເຊັ່ນ ກັກກະຣາຊາ ແລະ ຝັ່ງໃຕ້)។ ເທວະດາເຮັດສະນານ, ທານ, ແລະ ອະຣຈະນາ ທີ່ນັ້ນ ໄດ້ຄືນສູ່ຕຳແໜ່ງ; ພຣະຫຣິ ປາກົດເປັນ ນຣສິງຫະ ສັງຫານອະສຸຣດ້ວຍການຕີພຽງຄັ້ງດຽວ ໃຫ້ສອດຄ່ອງກັບພອນ. ບົດນີ້ຍັງກ່າວເຖິງການບູຊາຕອນທ່ຽງທີ່ຕີຣຖະ, ແລະຜົນບຸນ: ບູຊາໃນ ນຣສິງຫະ-ຕິຖິ/ຈະຕຸຣທະສີ ໄດ້ພຣະລັກສະມີອະນຸໂມທະນາ; ດາຣຊະນະ ອະກັສຕຽສະວະຣະ ລົບຄວາມຂາດແຄນ; ແລະກ່າວເຖິງ ຮະນຸມານ ເປັນຜູ້ສຳເລັດສິດ. ທ້າຍສຸດ ອະທິບາຍວິທີປະຕິບັດ ສາວິຕຣີ-ວຣະຕະ ແລະ ທານຕົວຢ່າງ: ຖວາຍຮູບສາວິຕຣີເປັນຄຳ ພ້ອມຂອງມົງຄຸນ ໃຫ້ແກ່ພຣາຫມະນຜູ້ຮູ້. ຜົນທີ່ກ່າວໄວ້ແມ່ນ ຄວາມຮັ່ງມີ, ຄວາມສຸກ, ສະຫວັນ; ສຳລັບແມ່ຍິງ ໄດ້ຄວາມຮັກໃນຄູ່ຄອງ ແລະ ການປົກປ້ອງຈາກຄວາມເປັນໝ້າຍ.
Adhyaya 67
कुटुम्बेश्वरतीर्थमाहात्म्य (Kutuṃbeśvara Tīrtha Māhātmya)
ບົດ 67 ກ່າວເຖິງຄຸນຄ່າອັນສູງສົ່ງຂອງ ກຸຕຸມເບສະວະຣະ ໃນຖານະສະຖານທີ່ມະຫາເທວະອັນມີຊື່ສຽງ ແລະ ຕີຣຖະທີ່ໃຫ້ຜົນບຸນຄົບຖ້ວນເທົ່າກັບໄດ້ໄປຕີຣຖະທັງປວງ. ເລື່ອງລາວເຊື່ອມສະຖານທີ່ນີ້ກັບຕະປັດສະຍາແຕ່ດັ້ງເດີມ: ທັກສະ ປຣະຈາປະຕິ ບຳເນົາຕະປັດສະຍາຍາວນານເພື່ອຄວາມຮຸ່ງເຮືອງຂອງວົງຕະກູນ, ແລະ ພຣະພຣະຫມາ ໄດ້ຮັບຮູບດອກບົວອັນບໍລິສຸດຈາກການບຳເນົາຢ່າງເຂັ້ມງວດ. ອຳນາດຂອງມະຫາເທວະຖືກຢືນຢັນດ້ວຍລິງຄະທີ່ມີສີ່ໜ້າ ທີ່ກ່າວວ່າ “ຍັງເຫັນໄດ້ຈົນທຸກມື້ນີ້”. ບົດນີ້ຍັງກ່າວເຖິງການປະທັບຢູ່ຂອງເທວີ ພັດຣະກາລີ/ພັດຣະປີຖະທະຣາ ແລະ ພຣະໄພຣະວະ ເປັນຜູ້ພິທັກພື້ນທີ່ຢູ່ປາກທາງ, ອະທິບາຍໜ້າທີ່ປົກປ້ອງ ແລະ ຄວາມຕໍ່ເນື່ອງຂອງບໍລິວານເທວະ. ໃນຍາມວິກິດ ເຊັ່ນ ໂລກລະບາດ ຫຼື ຄວາມບໍ່ສະຫງົບຂອງສັງຄົມ ໃຫ້ເຮັດໂຮມະເປັນປະຈຳດ້ວຍເມັດພືດ/ເມັດພັນທີ່ກຳນົດ, ບູຊາຜູ້ພິທັກ ແລະ ດຳລົງຕົນຢ່າງມີວິໄນ. ການອາບນ້ຳສັກສິດ, ການບູຊາມະຫາເທວະ, ແລະ ການທານເປົ້າໝາຍ (ໂດຍສະເພາະ ທານກຸສະມານດະ) ແກ່ພຣາຫມະນຜູ້ຖືຕະປັດສະຍາ ຖືກຍົກຍ້ອງວ່ານຳມາຊັບສິນ ແລະ ຄວາມຮຸ່ງເຮືອງໃນຄອບຄົວ. ວຣະຕະສຳຄັນໃນວັນ ພາລກຸນ ສຸກລະ ຈະຕຸຣທະສີ (ເຊື່ອມກັບ ຕຣະໂຢດະສີ ໃນກອບຊິວະຣາຕຣີ) ໃຫ້ຕື່ນຍາມຄືນ, ຖວາຍນ້ຳບິລວະ, ນ້ຳຫອມ, ດອກໄມ້, ໂຄມໄຟ, ແລະ ລ້ຽງພຣາຫມະນ 7 ຄົນ; ຜົນບຸນຖືກກ່າວວ່າເທົ່າກັບຍັນຍາອັນໃຫຍ່.
Adhyaya 68
अखण्डेश्वरमहिमवर्णनम् | The Glory of Akhaṇḍeśvara and Akhaṇḍa-saras
ສະນັດກຸມາຣ ສອນ ວະຍາສ ເຖິງລໍາດັບຂອງຈຸດສັກສິດໃນ ອະວັນຕີກເສດຣ. ຕອນຕົ້ນກ່າວເຖິງ ເທວະປຣະຍາກ ເປັນຕີຣຖະທີ່ຊໍາລະບາບຢ່າງສູງ ຢູ່ໃກ້ແມ່ນ້ໍາ ກສິປຣາ ແລະສຳພັນກັບ ໂສມະຕີຣຖະ; ການອາບນ້ໍາທີ່ນັ້ນໄດ້ບຸນເທົ່າກັບໄດ້ເຫັນ ພຣະມາທະວະ ຜູ້ປະທານຜົນຕາມປາດຖະໜາ. ຕໍ່ມາແນະນໍາ ອານັນດະ-ໄພຣະວະ ທີ່ພຽງແຕ່ດາຣຊະນະກໍລະລາຍບາບ ແລະລົບຄວາມຢ້ານກົວຕໍ່ທັນທຸກ. ມີການກໍານົດວັນມົງຄຸນ: ເດືອນ ເຈຍສຖະ, ຂ້າງຂຶ້ນ, ຕິຖິ 10, ວັນພຸດ/ຮັດສະຕາ, ວະຍະຕີປາຕ ແລະອື່ນໆ; ອາບນ້ໍາໃນວັນນັ້ນໄດ້ຜົນຕີຣຖະຄົບຖ້ວນ. ຈາກນັ້ນເລື່ອງສອນໃຈ: ພຣາຫມະນ ທັມມາສະຣມາ ຜູ້ຮັກສາວຣະຕະ ກັງວົນເລື່ອງວຣະຕະຂາດ ແລະໄປຖາມ ນາຣະດະ. ນາຣະດະເລົ່າກໍລະນີ ພຣາຫມະນ ບຣະຫມະດັດຕະ ຜູ້ລ່ວງລະເມີດ ຕາຍໃກ້ຝັ່ງ ໂກດາວະຣີ/ໂກຕະມີ; ໃນຊ່ວງ ສິງຫັດສະຖະ ລາວໄດ້ຮັບ “ການສຳຜັດທາງລົມ” ຈາກຕີຣຖະນັບບໍ່ຖ້ວນ ຈົນສານຂອງ ຍະມະ ປ່ອຍຕົວ. ຫຼັກທຳຊີ້ວ່າ ພູມສັກສິດອາດບັນເທົາຜົນກຳໄດ້ ແຕ່ການເກີດສາຍພົວພັນກັບກໍລະນີນັ້ນກໍເຮັດໃຫ້ກັງວົນເລື່ອງວຣະຕະຂາດ. ນາຣະດະແນະໃຫ້ໄປ ໂກຕິຕີຣຖະ ໃນ ມະຫາກາລະວະນະ ແລະທາງເໜືອມີ ອະຂັນດະ-ສະຣະ ໃກ້ ອະຂັນເດສະວະຣະ; ພຽງແຕ່ດາຣຊະນະກໍເທົ່າຜົນຍັດຍະ. ທັມມາສະຣມາ ອາບນ້ໍາທີ່ ອະຂັນດະ-ສະຣະ ເຫັນ ມະເຫສະວະຣະ ແລະໄດ້ໄປສູ່ໂລກບຸນທັນທີ, ຈົບດ້ວຍການສັນລະເສີນ ອະຂັນເດສະວະຣະ ເປັນຕີຣຖະອັນສູງສຸດ.
Adhyaya 69
कर्कराजतीर्थमाहात्म्य एवं चातुर्मास्यस्नानविधिः (Karkarāja Tīrtha Māhātmya and Cāturmāsya Bathing Discipline)
ອັດທະຍາຍ 69 ເປັນການອະທິບາຍທາງເທວະວິທະຍາທີ່ອ້າງອີງອຳນາດ ກ່ຽວກັບຕີຣຖະອັນສູງສົ່ງຢູ່ຝັ່ງແມ່ນ້ຳ Śiprā ຊື່ Karkarāja. Sanatkumāra ແນະນຳສະຖານທີ່ນີ້ວ່າ ເຄີຍຖືກພຣະພຣະຫມາ ສັນລະເສີນໄວ້ກ່ອນ ເມື່ອຕອບຄຳຖາມຂອງ Mārkaṇḍeya ເພື່ອສ້າງສາຍການຖ່າຍທອດແລະຄວາມນ່າເຊື່ອຖື. ເນື້ອເລື່ອງເຊື່ອມອຳນາດການຊ່ວຍພົ້ນຂອງຕີຣຖະນີ້ກັບໄລຍະເວລາຂອບເຂດຂອງປະຕິທິນ ໂດຍສະເພາະ Cāturmāsya (ເວລາທີ່ Hari ຖືກກ່າວວ່າ “ຫຼັບ”) ແລະ Dakṣiṇāyana. ການຕາຍໃນໄລຍະນີ້ອາດນຳໄປສູ່ເສັ້ນທາງຫຼັງຄວາມຕາຍທີ່ຫຍຸ້ງຍາກ ແລະ Karkarāja ຖືກຍົກຂຶ້ນເປັນທີ່ພຶ່ງແກ້ໄຂ. ພຣະພຣະຫມາສອນວ່າ ການອາບນ້ຳພິທີ (snāna) ການລະລຶກພຣະ Viṣṇu ແລະການຖືວຣະຕະຢ່າງມີວິໄນໃນ Cāturmāsya ແມ່ນຕົວກຳນົດຜົນ. ການກະທຳທີ່ບໍ່ມີການຊຳລະດັ່ງນີ້ຖືກກ່າວວ່າໄຮ້ຜົນ. ບົດນີ້ຍັງກຳນົດຂໍ້ຫ້າມເຊັ່ນ ຫ້າມອາບນ້ຳຕອນກາງຄືນ ແລະຫ້າມອາບນ້ຳຮ້ອນໃນບາງກໍລະນີ; ຖ້າຮ່າງກາຍບໍ່ອຳນວຍ ອະນຸຍາດ bhasma-snāna ຫຼື mantra-snāna. ຍັງກ່າວວ່າ ຄຸນຄ່າຂອງຕີຣຖະຫຼາຍໆ ລວມຢູ່ໃນນ້ຳ Karkarāja. ທ້າຍສຸດ phalaśruti ກ່າວວ່າ ການຟັງຫຼືສວດເລື່ອງນີ້ ຊ່ວຍປ້ອງກັນຂໍ້ຜິດທີ່ເກີດຈາກການລະເລີຍ Cāturmāsya.
Adhyaya 70
तीर्थ-देवयात्रा-प्रशंसा तथा महाकालवन-देवतासूची (Tīrtha and Devayātrā Protocol; Deity Catalog of Mahākālavana)
ອັດທະຍາຍ 70 ເລີ່ມດ້ວຍ ສນັດກຸມາຣ ອະທິບາຍສະຖານທີ່ສັກສິດໃກ້ພູເມຣຸ ມີທັງທະເລສາບ ຣາມຍະສະຣະ (Ramyasaras) ທີ່ໃຫ້ສົມປາດຖະນາ ແລະ ຕີຣຖະ ບິນດຸ-ສະຣະ (Bindu-sara) ທີ່ກ່າວວ່າຜູ້ອາບນ້ຳພິທີ ແລະ ເຮັດທານ ຈະບັນລຸເປົ້າໝາຍຕາມປາດຖະນາ. ຍັງລະບຸເວລາປະຕິບັດຕາມປະຕິທິນ ໂດຍສະເພາະເດືອນ ພາດຣະປະດະ ແລະ ວັນ ຈະຕຸຣຖີ ອັນເປັນມົງຄຸນທີ່ກ່ຽວກັບ ຄະນາທິປະ (ພຣະຄະເນຊ). ສະຖານທີ່ ມະນະ-ກາເມສະວະຣະ (Manah-kāmeśvara) ຖືກຍົກຂຶ້ນວ່າ ດ້ວຍການເຂົ້າເບິ່ງ (ດຣະຊະນະ) ແລະ ອາບນ້ຳ (ສນານ) ຈະສຳເລັດເຈດຈຳນົງ. ຕໍ່ມາ ວະຍາສະ ຖາມໃຫ້ບອກຢ່າງເປັນລະບົບເຖິງຕີຣຖະ ແລະ ສະຖານບູຊາໃນ ອະວັນຕີ; ສນັດກຸມາຣ ຕອບວ່າມີຫຼາຍຈົນນັບບໍ່ຖ້ວນ ແລະ ໃຊ້ການປຽບທຽບທາງຈັກກະວານເພື່ອຊີ້ໃຫ້ເຫັນຄວາມໜາແໜ້ນຂອງຄວາມສັກສິດ. ຈາກນັ້ນຈຶ່ງວາງກອບ “ເທວະຍາຕຣາ” ເປັນວິນັຍການເດີນທາງບຸນ: ຮັກສາຄວາມບໍລິສຸດ, ກຽມຕົວຕອນເຊົ້າ, ລະລຶກພຣະວິສນຸ, ອາບນ້ຳທີ່ ຣຸດຣະ-ສະຣະສ (Rudra-saras) ແລະ ປະກອບອະພິເສກ ແລະ ປູຊາຕາມເທວະຕາຂອງຕີຣຖະນັ້ນ. ອັດທະຍາຍຍັງສອດແຊກບົດສົນທະນາ ອຸມາ–ມະເຫສະວະຣະ ເພື່ອລຽງລາຍຊື່ພູມສັກສິດໃນ ມະຫາກາລະວະນະ: ແມ່ນ້ຳຫຼັກ, ກຸ່ມເທວະຕາ (ວິນາຍະກະ, ໄພຣະວະ, ຣຸດຣະ, ອາດິຕະຍະ), ບັນຊີລິງຄະຈຳນວນຫຼາຍ, ລິງຄະຜູ້ພິທັກປະຕູ 4 ທິດ ແລະ ຕີຣຖະນະວະຄຣາຫະ ທີ່ໃຊ້ໃນພິທີປົກປ້ອງ. ຟະລະສຣຸຕິ ຍ້ຳວ່າ ເທວະຍາຕຣາ ຊ່ວຍບັນເທົາທຸກຍາກ (ລວມທັງໂທດຈາກດາວເຄາະ), ໃຫ້ຄວາມມັ່ນຄົງໃນໂລກ—ຊັບສິນ, ລູກຫຼານ, ຄວາມຮູ້, ໄຊຊະນະ—ແລະ ນຳໄປສູ່ຄວາມມົງຄຸນຕໍ່ເນື່ອງຕາມພຣະອົງສິວະ.
Adhyaya 71
महाकालवने तीर्थप्रशंसा (Praise and Enumeration of Tīrthas in Mahākālavana)
ບົດທີ 71 ຖືກຖ່າຍທອດໂດຍການສົນທະນາຫຼາຍຊັ້ນ. ວະຍາສະ ຂໍໃຫ້ ສະນັດກຸມາຣະ ອະທິບາຍເພີ່ມເຕີມເກືອບຈຳນວນ ແລະ ລັກສະນະຂອງຕີຣຖະໃນ ມະຫາກາລະວະນະ ແຫ່ງອະວັນຕີ. ສະນັດກຸມາຣະ ນຳເຂົ້າເລື່ອງນີ້ວ່າເປັນຄຳເລົ່າທຳລາຍບາບ ມີຮາກຖານຈາກການສົນທະນາ ອຸມາ–ມະເຫສະວະຣະ ທີ່ເກີດຈາກຄຳຖາມຂອງ ນາຣະດະ. ນາຣະດະ ຖາມ ພຣະມະຫາເທວະ ໃຫ້ພັນລະນາຕີຣຖະທີ່ມີຢູ່ໃນມະຫາກາລະວະນະອັນເປັນມົງຄຸນ. ພຣະອົງຕອບວ່າ ຕີຣຖະທີ່ມີຊື່ສຽງໃນໂລກ—ລວມທັງທີ່ກ່ຽວກັບ ປຸສະກະຣະ—ກໍມີຢູ່ໃນປ່ານີ້ດ້ວຍ; ສະຖານທີ່ສັກສິດ ແລະ ລິງຄະ ມີຈຳນວນ “ອະສັງຂະຍາຕະ” ຈົນນັບບໍ່ໄດ້. ມີການພັນລະນາພິເສດເຊັ່ນ ຕີຣຖະ Paiśācamocana ທີ່ກ່າວເຖິງປາກົດການຕາມລະດູການ. ແມ່ນແຕ່ຍອມຮັບວ່ານັບແນ່ນອນບໍ່ໄດ້ ພຣະມະຫາເທວະກໍສະເໜີບັນຊີຫຼັກເພື່ອໃຊ້ປະໂຫຍດ ໂດຍເທົ່າກັບຈຳນວນວັນໃນໜຶ່ງປີ. ຕໍ່ມາກ່າວເຖິງເວລາພິທີ ແລະ ບຸນຜົນ: ການຈາລິກສັກກະລະຄົບຮອບໜຶ່ງປີເອີ້ນວ່າ “ອະວັນຕີ-ຢາຕຣິກາ” ແລະ ການຈາລິກຢ່າງຖືກຕ້ອງໃຫ້ຜົນທາງທຳອັນສູງຍິ່ງ. ໂດຍສະເພາະໃນເດືອນ ໄວສາຂະ ກ່າວວ່າຢູ່ອະວັນຕີ 5 ວັນ ໄດ້ຜົນເທົ່າກັບຢູ່ກາສີດົນນານ. ທ້າຍບົດມີຟະລະສຣຸຕິ: ການອ່ານ ຫຼື ຟັງດ້ວຍສັດທາ ເພີ່ມພູນສິວະພັກຕິ ບຸນ ແລະ ຊື່ສຽງ ພ້ອມຍົກຍ້າຍວົງຕະກູນໃຫ້ເຖິງສະພາບຂອງພຣະສິວະ.
FAQs about Avanti Kshetra Mahatmya
It foregrounds Avantī as a Mahākāla-centered kṣetra whose sanctity is described as exceptionally potent, including claims of enduring efficacy and rare accessibility even for celestial beings.
The section repeatedly associates the kṣetra with purification from major transgressions, the granting of bhukti and mukti, and the idea that residence, worship, and contact with the sacred landscape yield heightened merit.
Core legends include the naming and classification of Mahākālavanam (as kṣetra, pīṭha, ūṣara, and śmaśāna), and transmission narratives where sages (notably Sanatkumāra) explain the site’s theological status to authoritative listeners.