हिमाचलविवाहवर्णनम् — Description of Himācala’s (context for) Marriage / The Himālaya-Marriage Narrative (Chapter Opening)

Verse 1

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां तृतीये पार्वतीखण्डे हिमाचलविवाहवर्णनं नाम प्रथमोध्यायः

ດັ່ງນີ້ ໃນ «ສີຣີ ສິວະ ມະຫາປຸຣານະ» ພາກທີສອງ «ຣຸດຣະສັມຫິຕາ» ພາກຍ່ອຍທີສາມ «ປາຣະວະຕີຂັນດະ» ບັດນີ້ເລີ່ມບົດທີໜຶ່ງ ຊື່ວ່າ «ການພັນລະນາພິທີອະພິເສກຂອງຫິມາຈະລະ».

Verse 2

कथं कृत्वा तपोऽत्युग्रम्पतिमाप शिवं च सा । एतन्मे पृच्छते सम्यक्कथय त्वं विशेषतः

“ນາງໄດ້ປະກອບຕະປະອັນເຂັ້ມງວດຢ່າງຍິ່ງ ແນວໃດ ຈຶ່ງໄດ້ພຣະສິວະເປັນສາມີ? ຂ້າພະເຈົ້າຖາມທ່ານຢ່າງແນ່ຊັດ—ຂໍໃຫ້ເລົ່າໃຫ້ລະອຽດທັງໝົດ.”

Verse 3

ब्रह्मोवाच । शृणु त्वं मुनिशार्दूल शिवाचरितमुत्तमम् । पावनं परमं दिव्यं सर्वपापहरं शुभम्

ພຣະພຣະຫມາກ່າວວ່າ: “ໂອ ເຈົ້າຜູ້ເປັນເສືອໃນຫມູ່ມຸນີ, ຈົ່ງຟັງຈະລິດອັນສູງສຸດຂອງພຣະສິວະ. ມັນເປັນທິດທາງອັນບໍລິສຸດຢ່າງຍິ່ງ, ສູງສຸດ ແລະ ດິວະ, ເປັນມົງຄຸນ, ແລະ ລົບລ້າງບາບທັງປວງ.”

Verse 4

यदा दाक्षायणी देवी हरेण सहिता मुदा । हिमाचले सुचिक्रीडे लीलया परमेश्वरी

ເມື່ອເທວີ ດາກຊາຍະນີ ຜູ້ເປັນພຣະນາງສູງສຸດ ໄດ້ຮ່ວມສຸກກັບ ຮະຣະ (ພຣະສິວະ) ດ້ວຍຄວາມປິຕິ, ນາງໄດ້ຫຼິ້ນລີລາອັນບໍລິສຸດ ແລະ ເປັນມົງຄຸນ ຢູ່ເທິງຫິມາຈະລະ (ຫິມາລະຍະ).

Verse 5

मत्सुतेयमिति ज्ञात्वा सिषेवे मातृवर्चसा । हिमाचलप्रिया मेना सर्वर्द्धिभिरनिर्भरा

ເມື່ອຮູ້ວ່າ «ນາງແມ່ນລູກສາວຂອງຂ້າເອງ» ເມນາ ມະເຫສີຜູ້ເປັນທີ່ຮັກຂອງຫິມາຈະລາ ໄດ້ຮັບໃຊ້ແລະລ້ຽງດູນາງດ້ວຍອຳນາດອັນສະຫວ່າງໄສຂອງແມ່ ພ້ອມດ້ວຍຄວາມພໍໃຈ ແລະຄວາມຮັ່ງມີທຸກປະການ।

Verse 6

यदा दाक्षायणी रुष्टा नादृता स्वतनुं जहौ । पित्रा दक्षेण तद्यज्ञे संगता परमेश्वरी

ເມື່ອດາກຊາຍະນີ (ສະຕີ) ໂກດເພາະບໍ່ໄດ້ຮັບການນັບຖືອັນຄວນ ນາງໄດ້ລະທິ້ງກາຍຂອງຕົນ; ເຫດນັ້ນເກີດຂຶ້ນໃນພິທີຍັດຍະທີ່ພໍ່ຂອງນາງ ດາກຊະ ໄດ້ຈັດຂຶ້ນ—ທີ່ນັ້ນເທວີສູງສຸດ ຄູ່ພຣະສິວະ ກໍປະທັບຢູ່.

Verse 7

तदैव मेनका तां सा हिमाचलप्रिया मुने । शिवलोकस्थितां देवीमारिराधयिषुस्तदा

ໂອ ມຸນີ, ໃນເວລານັ້ນເທົ່ານັ້ນ ເມນະກາ ຜູ້ເປັນທີ່ຮັກຂອງຫິມາຈະລາ ໄດ້ເລີ່ມບູຊາດ້ວຍຄວາມພັກດີ ຕໍ່ເທວີຜູ້ປະທັບຢູ່ໃນໂລກຂອງພຣະສິວະ ເພື່ອຂໍພຣະກະລຸນາ.

Verse 8

तस्यामहं सुता स्यामित्यवधार्य सती हृदा । त्यक्तदेहा मनो दध्रे भवितुं हिमवत्सुता

ສະຕີ ຜູ້ລະທິ້ງກາຍເກົ່າແລ້ວ ໄດ້ຕັ້ງປະຕິຍານໃນໃຈວ່າ «ຂ້າຈະເປັນລູກສາວຂອງນາງ» ແລະວາງໃຈໃຫ້ເກີດເປັນລູກສາວຂອງຫິມະວານ ເພື່ອໃຫ້ການຮ່ວມພຣະທຳອັນສັກສິດກັບພຣະສິວະ ສຳເລັດອີກຄັ້ງດ້ວຍຄວາມບໍລິສຸດ ແລະທຳມະ.

Verse 9

समयं प्राप्य सा देवी सर्वदेवस्तुता पुनः । सती त्यक्ततनुः प्रीत्या मेनकातनयाभवत्

ເມື່ອເວລາອັນກຳນົດມາຮອດ ເທວີນັ້ນ—ຜູ້ຖືກເທວະທັງປວງສັນລະເສີນອີກຄັ້ງ—ຄື ສະຕີ ຜູ້ລະທິ້ງກາຍເກົ່າ ໄດ້ເກີດມາດ້ວຍຄວາມປິຕິ ເປັນລູກສາວຂອງເມນະກາ.

Verse 10

नाम्ना सा पार्वती देवी तपः कृत्वा सुदुस्सहम् । नारदस्योपदेशाद्वै पतिम्प्राप शिवं पुनः

ນາງເທວີຜູ້ມີນາມວ່າ ປາຣະວະຕີ ໄດ້ປະພຶດຕະປະ (ຕະປັດ) ອັນຫນັກໜ່ວງຢ່າງຍິ່ງ. ແລະໂດຍຄໍາຊີ້ນໍາຂອງນາຣະດະ ນາງໄດ້ບັນລຸພຣະສິວະເຈົ້າເປັນສາມີອີກຄັ້ງ.

Verse 11

नारद उवाच । ब्रह्मन्विधे महाप्राज्ञ वद मे वदतां वर । मेनकायास्समुत्पतिं विवाहं चरितं तथा

ນາຣະດະກ່າວວ່າ: “ໂອ ພຣະພຣະຫມາ, ໂອ ຜູ້ຈັດວາງ (ວິເທ), ຜູ້ມີປັນຍາຍິ່ງ, ຜູ້ເວົ້າດີທີ່ສຸດ—ຂໍຈົ່ງບອກຂ້າພະເຈົ້າເຖິງກໍາເນີດຂອງເມນະກາ, ແລະການອະພິເສກວິວາຫະ ພ້ອມທັງປະຫວັດຊີວິດຂອງນາງ.”

Verse 12

धन्या हि मेनका देवी यस्यां जाता सुता सती । अतो मान्या च धन्या च सर्वेषां सा पतिव्रता

ເມນະກາເທວີ ແມ່ນຜູ້ມີພອນຢ່າງແທ້ຈິງ ເພາະໃນນາງໄດ້ເກີດທິດາ ສະຕີ. ດັ່ງນັ້ນນາງຈຶ່ງໄດ້ຮັບການນັບຖື ແລະຖືກຍົກຍ້ອງວ່າເປັນຜູ້ມີສິຣິມົງຄຸນໂດຍທົ່ວໜ້າ ເພາະນາງເປັນປະຕິວຣະຕາ—ພັນລະຍາຜູ້ສັດຊື່ຕໍ່ສາມີ.

Verse 13

ब्रह्मोवाच । शृणु त्वं नारद मुने पार्वतीमातुरुद्भवम् । विवाहं चरितं चैव पावनं भक्तिवर्द्धनम्

ພຣະພຣະຫມາກ່າວວ່າ: “ຈົ່ງຟັງເຖີດ ໂອ ນາຣະດະມຸນີ, ເລື່ອງອັນສັກສິດເກືອບກ່ຽວກັບກໍາເນີດຂອງແມ່ພາຣະວະຕີ; ທັງເລື່ອງວິວາຫະ ແລະປະຫວັດຂອງນາງດ້ວຍ—ເປັນຄໍາເລົ່າທີ່ຊໍາລະບາບ ແລະເພີ່ມພູນພັກຕິຕໍ່ພຣະສິວະ.”

Verse 14

अस्त्युत्तरस्यां दिशि वै गिरीशो हिमवान्महान् । पर्वतो हि मुनिश्रेष्ठ महातेजास्समृद्धिभाक्

ແທ້ຈິງ ທາງທິດເໜືອນັ້ນ ມີເຈົ້າແຫ່ງພູເຂົາອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຄື ຮິມະວານ—ພູຫິມາລະຍາອັນມະຫາອານຸພາບ. ໂອ ມຸນີຜູ້ປະເສີດ, ພູນັ້ນມີຕະເຈົາວິນຍານອັນໃຫຍ່ ແລະເປັນຜູ້ຖືຄວາມຮຸ່ງເຮືອງມັ່ງຄັ່ງ.

Verse 15

द्वैरूप्यं तस्य विख्यातं जंगमस्थिरभेदतः । वर्णयामि समासेन तस्य सूक्ष्मस्वरूपकम्

ພຣະອົງສູງສຸດນັ້ນ ເປັນທີ່ຮູ້ຈັກວ່າມີການປາກົດສອງປະການ ແຍກເປັນສິ່ງທີ່ເຄື່ອນໄຫວແລະສິ່ງທີ່ນິ່ງສະຫງົບ; ຂ້າພະເຈົ້າຈະພັນລະນາໂດຍຫຍໍ້ເຖິງສະພາບອັນລະອຽດແທ້ຂອງພຣະອົງ.

Verse 16

पूर्वापरौ तोयनिधी सुविगाह्य स्थितो हि यः । नानारत्नाकरो रम्यो मानदण्ड इव क्षितेः

ພຣະອົງຜູ້ທີ່ດໍາລົງລົງໄປໃນມະຫາສະໝຸດທາງຕາເວັນອອກແລະຕາເວັນຕົກ ແລ້ວຢືນຢັນຢ່າງໝັ້ນຄົງ—ງາມນ່າຊົມ ເປັນບໍ່ແຮ່ແຫ່ງແກ້ວມະນີນານາ—ດຸດດັ່ງໄມ້ວັດທີ່ປັກໄວ້ເທິງແຜ່ນດິນ.

Verse 17

नानावृक्षसमाकीर्णो नानाशृंगसुचित्रितः । सिंहव्याघ्रादिपशुभिस्सेवितस्सुखिभिस्सदा

ບ່ອນນັ້ນເຕັມໄປດ້ວຍຕົ້ນໄມ້ນານາຊະນິດ ແລະຖືກປະດັບປະດາດ້ວຍຍອດພູຫຼາກຫຼາຍຢ່າງງາມ; ມີສິງໂຕ, ເສືອ ແລະສັດອື່ນໆ ມາຢ້ຽມຢາມເປັນນິດ—ລ້ວນຢູ່ຢ່າງສະຫງົບ ແລະພໍໃຈເສມອ.

Verse 18

तुषारनिधिरत्युग्रो नानाश्चर्यविचित्रितः । देवर्षिसिद्धमुनिभिस्संश्रितः शिवसंप्रियः

ຄັງຫິມະອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ແລະນ່າຄາລະວະນັ້ນ ຖືກປະດັບດ້ວຍຄວາມອັດສະຈັນນານາ; ມີເທວະຣິສີ, ສິດທະ ແລະມຸນີທັງຫຼາຍມາພັກພິງ ແລະມັນເປັນທີ່ຮັກຢ່າງຍິ່ງຂອງພຣະສິວະ.

Verse 19

तपस्थानोऽतिपूतात्मा पावनश्च महात्मनाम् । तपस्सिद्धिप्रदोत्यंतं नानाधात्वाकरः शुभः

ສະຖານທີ່ບຳເນັດຕະປະນັ້ນ ບໍລິສຸດຢ່າງຍິ່ງໃນແກ່ນສານ ແລະເປັນຜູ້ຊຳລະໃຫ້ແມ່ນແຕ່ມະຫາວິນຍານ. ມັນປະທານຜົນສຳເລັດສູງສຸດແຫ່ງຕະປະ ແລະເປັນມົງຄຸນ ດັ່ງເຫມືອນບໍ່ແຮ່ອຸດົມທີ່ໃຫ້ໂລຫະຫຼາຍຊະນິດ (ສິດທິທາງຈິດ)។

Verse 20

स एव दिव्यरूपो हि रम्यः सर्वाङ्गसुन्दरः । विष्ण्वंशोऽविकृतः शैलराजराजस्सताम्प्रियः

ພຣະອົງນັ້ນມີຮູບອັນເທວະດາແທ້ ງາມລະມຸນ ແລະງາມທຸກສ່ວນຂອງກາຍ. ເກີດໃນສາຍສະກຸນຂອງພຣະວິສນຸ ແລະບໍ່ມີມົນທິນຫຼືຄວາມບິດເບືອນ; ພຣະອົງເປັນຈອມກະສັດໃນບັນດາກະສັດແຫ່ງພູເຂົາ ແລະເປັນທີ່ຮັກຂອງຜູ້ມີຄຸນທຳ.

Verse 21

कुलस्थित्यै च स गिरिर्धर्म्मवर्द्धनहेतवे । स्वविवाहं कर्त्तुमैच्छत्पितृदेवहितेच्छया

ແລະກະສັດແຫ່ງພູເຂົານັ້ນ (ຫິມາລະຍະ) ເພື່ອຮັກສາຄວາມມັ່ນຄົງແຫ່ງສາຍສະກຸນ ແລະເພື່ອເພີ່ມພູນທຳມະ ໄດ້ປາຖະໜາຈັດການພິທີແຕ່ງງານ (ຂອງທິດາ) ໂດຍມີໃຈປາດຖະໜາເພື່ອປະໂຫຍດແກ່ປິຕຣະ ແລະເທວະດາທັງປວງ.

Verse 22

तस्मिन्नवसरे देवाः स्वार्थमाचिन्त्य कृत्स्नशः । ऊचुः पितॄन्समागत्य दिव्यान्प्रीत्या मुनीश्वर

ໂອ ມຸນີຜູ້ປະເສີດ, ໃນເວລານັ້ນ ບັນດາເທວະທັງຫຼາຍ ໄດ້ພິຈາລະນາເປົ້າໝາຍຂອງຕົນຢ່າງຄົບຖ້ວນ ແລ້ວເຂົ້າໄປຫາ ພິຕຣະອັນທິບ ດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບອ່ອນໂຍນ ແລະກ່າວຖ້ອຍຄໍາຕໍ່ພວກທ່ານ।

Verse 23

देवा ऊचुः । सर्वे शृणुत नो वाक्यं पितरः प्रीतमानसाः । कर्त्तव्यं तत्तथैवाशु देवकार्य्येप्सवो यदि

ເທວະທັງຫຼາຍກ່າວວ່າ: “ໂອ ພິຕຣະທັງຫຼາຍ, ຂໍໃຫ້ພວກທ່ານທຸກຄົນ ດ້ວຍໃຈຍິນດີ ຟັງຖ້ອຍຄໍາຂອງພວກເຮົາ. ຖ້າທ່ານປາຖະໜາໃຫ້ກິດຂອງເທວະສໍາເລັດ ຈົ່ງເຮັດຕາມນັ້ນໂດຍໄວ.”

Verse 24

मेना नाम सुता या वो ज्येष्ठा मङ्गलरूपिणी । ताम्विवाह्य च सुप्रीत्या हिमाख्येन महीभृता

ບຸດສາວຄົນໃຫຍ່ຂອງພວກທ່ານ ຊື່ ເມນາ ຜູ້ມີຮູບງາມເປັນມົງຄຸນ, ນາງນັ້ນໄດ້ຖືກແຕ່ງງານດ້ວຍຄວາມຮັກແລະຄວາມຍິນດີຢ່າງຍິ່ງ ກັບພະຣາຊາແຫ່ງພູເຂົາ ນາມ ຫິມະວານ।

Verse 25

एवं सर्वमहालाभः सर्वेषां च भविष्यति । युष्माकममराणां च दुःखहानिः पदे पदे

ດັ່ງນັ້ນ ຜົນກຳໄລອັນໃຫຍ່ ແລະມົງຄຸນຈະເກີດແກ່ທຸກຜູ້; ແລະສຳລັບພວກເຈົ້າ ເທວະອະມະຕະດ້ວຍ ຄວາມທຸກຈະຖືກລົບລ້າງໃນທຸກກ້າວຍ່າງ.

Verse 26

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्यापरवचः पितरस्ते विमृश्य च । स्मृत्वा शापं सुतानां च प्रोचुरोमिति तद्वचः

ພຣະພຣະຫມາກ່າວວ່າ: ເມື່ອໄດ້ຍິນຖ້ອຍຄຳຕໍ່ໄປນັ້ນ ບັນພະບຸລຸດຂອງພວກເຈົ້າໄດ້ຄິດພິຈາລະນາ; ແລະເມື່ອລະລຶກເຖິງຄຳສາບແຊ່ງກ່ຽວກັບລູກຊາຍຂອງພວກເຂົາ ຈຶ່ງຕອບກັບໂດຍເວົ້າຄຳວ່າ “ໂອມ”.

Verse 27

ददुर्मेनां सुविधिना हिमागाय निजात्मजाम् । समुत्सवो महानासीत्तद्विवाहे सुमङ्गले

ຕໍ່ມາ ເມນາໄດ້ປະຕິບັດພິທີຕາມຄວາມຖືກຕ້ອງ ແລ້ວມອບລູກສາວຂອງນາງໃຫ້ແກ່ຫິມາລະຍະ. ພິທີແຕ່ງງານອັນມົງຄຸນນັ້ນ ກາຍເປັນງານສະເຫຼີມສະຫຼອງອັນຍິ່ງໃຫຍ່.

Verse 28

हर्य्यादयाऽपि ते देवा मुनयश्चापरोखिलाः । आजग्मुस्तत्र संस्मृत्य वामदेवं भवं धिया

ຕໍ່ມາ ພຣະຫຣິ ແລະເທວະອື່ນໆ ພ້ອມດ້ວຍມຸນີທັງຫຼາຍ ໄດ້ມາຮອດທີ່ນັ້ນ; ໂດຍຈິດທີ່ຈົ່ງຈໍາ ໄດ້ລະລຶກເຖິງ ພະພະວະ—ວາມະເທວະຜູ້ເປັນມົງຄຸນ ດ້ວຍສະຕິອັນແນ່ນອນ.

Verse 29

उत्सवं कारयामासुर्दत्त्वा दानान्यनेकशः । सुप्रशस्य पितॄन्दिव्यान्प्रशशंसुर्हिमाचलम्

ພວກເຂົາໄດ້ຈັດງານບຸນພິທີອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ແລະໃຫ້ທານຫຼາຍປະການຢ່າງອຸດົມ. ຫຼັງຈາກສັນລະເສີນປິຕຣະເທວະ (Pitṛs) ອັນທິບ ພວກເຂົາກໍສັນລະເສີນຮິມາຈະລາ (ຫິມາລະຍາ) ເຈົ້າແຫ່ງພູອັນສັກສິດ.

Verse 30

महामोदान्विता देवास्ते सर्वे समुनीश्वराः । संजग्मुः स्वस्वधामानि संस्मरन्तः शिवाशिवौ

ເທວະທັງປວງ ພ້ອມດ້ວຍຈອມແຫ່ງມຸນີທັງຫຼາຍ ເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມປິຕິຍິນດີອັນໃຫຍ່ ໄດ້ເດີນທາງກັບໄປຫາຖິ່ນພຳນັກຂອງຕົນໆ ໂດຍລະລຶກຖຶງ ພຣະສິວະ (Shiva) ແລະ ພຣະສັກຕິ (Śakti) ຢູ່ເສມອ.

Verse 31

कौतुकं बहु सम्प्राप्य सुविवाह्य प्रियां च ताम् । आजगाम स्वभवनं मुदमाप गिरीश्वरः

ໄດ້ຮັບຄວາມຄຶກຄື້ນມົນຄະລະ ແລະຄວາມຍິນດີອັນດີງາມຢ່າງຫຼາຍ ແລະໄດ້ຈັດພິທີແຕ່ງງານໃຫ້ບຸດສາວອັນເປັນທີ່ຮັກນັ້ນຢ່າງຖືກຕ້ອງ ຈອມແຫ່ງພູເຂົາ (Himālaya) ຈຶ່ງກັບໄປສູ່ຖິ່ນພຳນັກຂອງຕົນ ແລະເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມປິຕິ.

Verse 32

ब्रह्मोवाच मेनया हि हिमागस्य सुविवाहो मुनीश्वर । प्रोक्तो मे सुखदः प्रीत्या किम्भूयः श्रोतुमिच्छसि

ພຣະພຣະຫມາ (Brahmā) ກ່າວວ່າ: “ໂອ ຈອມແຫ່ງມຸນີ, ຂ້າໄດ້ເລົ່າແລ້ວດ້ວຍຄວາມຮັກ ເຖິງການແຕ່ງງານອັນເປັນມົນຄະລະ ແລະນຳຄວາມສຸກ ຂອງ ເມນາ (Menā) ກັບ ຮິມາລະຍະ (Himālaya). ເຈົ້າຍັງປາຖະໜາຟັງອັນໃດອີກ?”