Shloka 5

खरस्य सैन्योद्योगः

Khara Mobilizes the Janasthana Host

Devanagari script

परश्वथहतस्याद्य मन्दप्राणस्य संयुगे।रामस्य रुधिरं रक्तमुष्णं पास्यसि राक्षसि।।3.22.5।।

Transliteration

paraśvathahatasya adya mandaprāṇasya saṃyuge |

rāmasya rudhiraṃ raktaṃ uṣṇaṃ pāsyasi rākṣasi ||

Translation

ມື້ນີ້ໃນສະໜາມຮົບ ເມື່ອຂ້າຟັນພຣະຣາມດ້ວຍຂວານຈົນລົ້ມ ແລະລົມຫາຍໃຈແຫ່ງຊີວິດຂອງພຣະອົງອ່ອນລົງ ໂອ ນາງຣາກສະສີ ເຈົ້າຈະໄດ້ດື່ມເລືອດສີແດງຮ້ອນຂອງພຣະຣາມ

Word by Word

• परश्वथ-हतस्य: of one slain by an axe
• परश्वथ-हतस्य: सम्बन्ध (Genitive qualifier of रामस्य)
• Type: Adjective
• Root: परश्वथ (प्रातिपदिक) + √हन् (धातु)
• Form: कृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; तृतीया-तत्पुरुषः (परश्वथेन हतः)

• अद्य: today / now
• अद्य: काल
• Type: Indeclinable
• Root: अद्य (अव्यय)
• Form: कालवाचक-अव्यय

• मन्द-प्राणस्य: of one with feeble life
• मन्द-प्राणस्य: सम्बन्ध (Genitive qualifier of रामस्य)
• Type: Adjective
• Root: मन्द (प्रातिपदिक) + प्राण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; कर्मधारयः (मन्दाः प्राणाः यस्य)

• संयुगे: in battle
• संयुगे: अधिकरण (Location)
• Type: Noun
• Root: संयुग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (Locative), एकवचन

• रामस्य: of Rama
• रामस्य: सम्बन्ध (Possessor)
• Type: Noun
• Root: राम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन

• रुधिरम्: blood
• रुधिरम्: कर्म (Object)
• Type: Noun
• Root: रुधिर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• रक्तम्: red
• रक्तम्: विशेषण
• Type: Adjective
• Root: रक्त (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; रुधिरम् इत्यस्य विशेषणम्

• उष्णम्: hot
• उष्णम्: विशेषण
• Type: Adjective
• Root: उष्ण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; रुधिरम् इत्यस्य विशेषणम्

• पास्यसि: you will drink
• पास्यसि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √पा (धातु)
• Form: लृट् (Future), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• राक्षसि: O demoness
• राक्षसि: सम्बोधन (Address)
• Type: Noun
• Root: राक्षसी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन

Context

Khara, accused by her earlier and admired again, said to Dusana, chief of army:

Characters & Entities

• Rama
• Khara
• Śūrpaṇakhā

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

The verse presents cruelty and dehumanization as markers of adharma. Dharma in the Ramayana protects life and dignity, even in conflict, through just cause and restraint.

What is the narrative situation?

Khara promises Śūrpaṇakhā a gruesome revenge, imagining Rama’s death and the drinking of blood.

Which character virtue is emphasized?

No virtue is endorsed here; instead, the verse emphasizes the vice of brutality, which the epic positions as self-destructive and opposed to satya.