Shloka 11
Adhyāya 55: Pārtha–Rādheya Saṃvāda and Tactical Exchange
Chapter 55
स्वबलत्रासनात्त्रस्ता: परिपेतुर्दिशो दश | रथाड्ुदेशानादाय पार्थच्छिन्नयुगा हया:,अर्जुनने जिनके जुए काट दिये थे, वे शत्रुदलके घोड़े अपनी सेनाकी घबराहटसे स्वयं भी व्यग्र हो उठे और जुएका एक-एक टुकड़ा अपने साथ लिये सब ओर भागने लगे
svabalatrāsanāt trastāḥ paripetur diśo daśa | rathoddeśān ādāya pārthacchinnayugā hayāḥ ||
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: ດ້ວຍຄວາມຕື່ນຕົກທີ່ກະຈາຍໃນກອງທັບຂອງຕົນ ມ້າທັງຫຼາຍ—ທີ່ພາຣຖະ (ອາຣຊຸນ) ຕັດຄານຍົກຂາດ—ໄດ້ຄວ້າເອົາຊິ້ນສ່ວນຂອງຄານຍົກທີ່ແຕກຫັກ ແລ້ວຫນີໄປທົ່ວສິບທິດ.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Fear arising within one’s own ranks can be more destructive than the enemy’s weapons; when cohesion and control break, even valuable assets (like war-horses) become instruments of disorder, revealing the ethical importance of steadiness and discipline in conflict.
After Arjuna severs the chariot-teams’ yokes, the enemy horses—already unsettled by the turmoil in their own army—bolt in all directions, carrying fragments of the broken yokes with them, signaling a spreading rout.