Shloka 16
कुरुसभायां केशवागमन-सत्कारविधानम् / Preparations to Honor Keśava at the Kuru Court
पश्यन् बहुपशून् ग्रामान् रम्यान् हृदयतोषणान् | पुराणि च व्यतिक्रामन् राष्ट्रीणि विविधानि च,रास्तेमें कितने ही ऐसे गाँव मिलते, जिनमें बहुत-से पशुओंका पालन-पोषण होता था। वे देखनेमें अत्यन्त सुन्दर और मनको संतोष देनेवाले थे। उन सबको देखते और अनेकानेक नगरों एवं राष्ट्रोंको लाँघते हुए वे आगे बढ़ते चले गये
paśyan bahupaśūn grāmān ramyān hṛdayatoṣaṇān | purāṇi ca vyatikrāman rāṣṭrīṇi vividhāni ca ||
ເມື່ອເດີນທາງຕໍ່ໄປ ພວກເຂົາເຫັນບ້ານຫຼາຍແຫ່ງທີ່ອຸດົມດ້ວຍງົວ ແລະສັດລ້ຽງ—ງາມຕາ ແລະເຮັດໃຫ້ໃຈຊື່ນບານ. ຜ່ານພົ້ນຖິ່ນຖານເຫຼົ່ານັ້ນແລ້ວ ພວກເຂົາກໍເດີນຫນ້າຕໍ່ ຂ້າມຜ່ານເມືອງເກົ່າແກ່ຫຼາຍແຫ່ງ ແລະອານາຈັກນານາປະເພດຕາມທາງ.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ideal markers of a well-ordered realm—villages thriving with livestock and settlements that bring contentment—implying that prosperity and social stability are visible signs of good governance and dharmic order, even as the narrative moves toward political crisis.
Vaiśampāyana describes the travelers’ onward movement: they observe many prosperous, pleasing villages and then continue their route, passing beyond old towns and crossing multiple kingdoms as they proceed toward their destination.