Adhyaya 32: Saṃjaya’s Return, Audience with Dhṛtarāṣṭra, and Ethical Admonition
यः सर्वभूतप्रशमे निविष्ट: सत्यो मृदुर्मानकृच्छुद्ध भाव: । अतीव स ज्ञायते ज्ञातिमध्ये महामणिर्जात्य इव प्रसन्न:,जो मनुष्य सम्पूर्ण भूतोंको शान्ति प्रदान करनेमें तत्पर, सत्यवादी, कोमल, दूसरोंको आदर देनेवाला तथा पवित्र विचारवाला होता है, वह अच्छी खानसे निकले और चमकते हुए श्रेष्ठ रत्नकी भाँति अपनी जातिवालोंमें अधिक प्रसिद्धि पाता है
yaḥ sarvabhūtapraśame niviṣṭaḥ satyo mṛdur mānakṛc chuddhabhāvaḥ | atīva sa jñāyate jñātimadhye mahāmaṇir jātya iva prasannaḥ ||
ວິດູຣະກ່າວວ່າ: ຜູ້ໃດອຸທິດຕົນໃນການເຮັດໃຫ້ສັດທັງປວງສະຫງົບ, ເວົ້າຄວາມຈິງ, ອ່ອນໂຍນ, ໃຫ້ກຽດຜູ້ອື່ນ, ແລະມີໃຈຄິດບໍລິສຸດ—ຜູ້ນັ້ນຈະໂດດເດັ່ນມີຊື່ສຽງໃນຫມູ່ຍາດຂອງຕົນ ເຫມືອນອັນມະນີອັນຍິ່ງໃຫຍ່ທີ່ຂຸດຂຶ້ນຈາກແຫຼ່ງດີ ແລະສ່ອງປະກາຍຢ່າງໃສສະອາດ.
विदुर उवाच
Vidura teaches that true excellence is ethical: one who actively promotes peace for all beings, speaks truth, behaves gently, honors others, and maintains inner purity naturally becomes distinguished among one’s community—like a bright, high-quality gem recognized by its luster.
In the Udyoga Parva’s counsel-filled context, Vidura is offering moral instruction (nīti) to guide conduct amid rising conflict. This verse highlights the traits that make a person respected and influential among their own people, emphasizing peace-making and integrity.