Shloka 8
Adhyāya 160: Arjuna’s Envoy-Message—Critique of Borrowed Valor and Pre-dawn Mobilization
Devanagari script
द्वादशैव तु वर्षाणि वने धिष्ण्याद् विवासित: । संवत्सरं विराटस्य दास्यमास्थाय चोषित:,“बारह वर्षोतक तुम राज्यसे निर्वासित होकर वनमें रहे और एक वर्षतक तुम्हें राजा विराटका दास बनकर रहना पड़ा
Transliteration
dvādaśaiva tu varṣāṇi vane dhiṣṇyād vivāsitaḥ | saṃvatsaraṃ virāṭasya dāsyam āsthāya coṣitaḥ ||
Translation
ອູລູກະ ກ່າວວ່າ: «ສິບສອງປີເຕັມ ເຈົ້າຖືກຂັບໄລ່ອອກຈາກບັນລັງອັນຄວນໄດ້ ແລະ ຢູ່ໃນປ່າ; ແລະອີກໜຶ່ງປີ ເຈົ້າຕ້ອງຢູ່ໃນແດນຂອງພຣະຣາຊາ ວີຣາຕະ ໂດຍຮັບສະພາບເປັນຂ້າຮັບໃຊ້. ເຈົ້າອົດທົນການນິລະເທດແລະຄວາມອັບອາຍ—ບັດນີ້ ຄຳຖາມເລື່ອງຄວາມຍຸດຕິທຳ ແລະ ການຊົດເຊີຍອັນຄວນໄດ້ ຢືນຢູ່ຕໍ່ໜ້າທັງສອງຝ່າຍ».
Word by Word
द्वादशtwelve
द्वादश:
Karma
TypeAdjective
Rootद्वादशन्
FormNeuter, Accusative, Plural
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
तुbut/and
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
वर्षाणिyears
वर्षाणि:
Karma
TypeNoun
Rootवर्ष
FormNeuter, Accusative, Plural
वनेin the forest
वने:
Adhikarana
TypeNoun
Rootवन
FormNeuter, Locative, Singular
धिष्ण्यात्from the royal seat/kingdom (seat of power)
धिष्ण्यात्:
Apadana
TypeNoun
Rootधिष्ण्य
FormNeuter, Ablative, Singular
विवासितःbanished/exiled
विवासितः:
TypeVerb
Rootवि-वास्
Formक्त, Masculine, Nominative, Singular, Passive (past participle)
संवत्सरम्a year
संवत्सरम्:
Karma
TypeNoun
Rootसंवत्सर
FormMasculine, Accusative, Singular
विराटस्यof Virāṭa
विराटस्य:
TypeNoun
Rootविराट
FormMasculine, Genitive, Singular
दास्यम्servitude/service
दास्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootदास्य
FormNeuter, Accusative, Singular
आस्थायhaving undertaken/assuming
आस्थाय:
TypeVerb
Rootआ-स्था
Formल्यप् (क्त्वा-र्थे), Parasmaipada (gerund)
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
उषितःdwelt/stayed
उषितः:
TypeVerb
Rootवस्
Formक्त, Masculine, Nominative, Singular, Active (past participle)
Speaker
उलूक उवाच
Characters & Entities
U
UlūkaV
VirāṭaF
forest (vana)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes