Shloka 56
दुश्वैष्टितं च विविध॑ वृत्तिश्वैवानुवर्तिनाम् । शड्कितत्वं च सर्वस्य प्रमादस्य च वर्जनम्,भाँति-भाँतिकी दुश्चेष्ठा, अपने सेवकोंकी जीविकाका विचार, सबके प्रति सशडक रहना, प्रमादका परित्याग करना, अप्राप्त वस्तुको प्राप्त करना, प्राप्त हुई वस्तुको सुरक्षित रखते हुए उसे बढ़ाना और बढ़ी हुई वस्तुका सुपात्रोंको विधिपूर्वक दान देना--यह धनका पहला उपयोग है। धर्मके लिये धनका त्याग उसका दूसरा उपयोग है, कामभोगके लिये उसका व्यय करना तीसरा और संकट-निवारणके लिये उसे खर्च करना उसका चौथा उपयोग है। इन सब बातोंका उस ग्रन्थमें भलीभाँति वर्णन किया गया है
duṣvaiṣṭitaṃ ca vividhaṃ vṛttiś caivānuvartinām | śaṅkitatvaṃ ca sarvasya pramādasya ca varjanam ||
ພີດສະມະກ່າວວ່າ: ຄວນຫຼີກເວັ້ນການກະທຳທີ່ຄິດຜິດ ແລະການພະຍາຍາມທີ່ຫຼົງທາງຫຼາຍປະການ; ພ້ອມທັງຄວນຈັດລະບຽບການດຳລົງຊີວິດໃຫ້ສອດຄ່ອງກັບຖານະແລະກຳລັງຂອງຕົນ. ຄວນລະວັງຕົວຢ່າງຮອບຄອບຕໍ່ທຸກຄົນ ແລະລະທິ້ງຄວາມປະມາດ. ຄວາມປະພຶດອັນມີວິໄນ—ການວາງແຜນຢ່າງລະອຽດ, ຄວາມລະວັງ, ແລະຄວາມບໍ່ປະມາດ—ເປັນຮາກຖານໃຫ້ໃຊ້ແລະປົກປ້ອງຊັບສິນໃຫ້ຖືກທາງ ເພື່ອໃຫ້ສາມາດໄດ້ມາ, ຮັກສາ, ເພີ່ມພູນ, ແລະຈາກນັ້ນຈຶ່ງມອບໃຫ້ແກ່ຜູ້ຄວນຮັບຕາມຄວາມເໝາະສົມ.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma teaches disciplined prudence: avoid misguided ventures, maintain a livelihood consistent with one’s proper conduct, stay vigilant, and renounce negligence—so that wealth and life are managed responsibly and ethically.
In the Shanti Parva’s instruction to Yudhishthira, Bhishma continues his counsel on righteous governance and practical ethics, emphasizing careful conduct and alertness as essential supports for managing resources and fulfilling dharma.