Shloka 78
नारद–शुक संवादः
Impermanence, Svabhāva, and Śuka’s Resolve for Yoga
जब द्विज इस बातको समझ लेता है कि मैं अन्य हूँ और यह प्राकृत शरीर अथवा अनात्म-जगत् मुझसे सर्वथा भिन्न है, तब वह प्रकृतिके संसर्गसे रहित हो छब्बीसवें तत्त्व परमात्माका साक्षात्कार कर लेता है ।।
anyaśṣu rājann avaras tathānyaḥ pañcaviṁśakaḥ | tatsthānāc cānupaśyanti eka eveti sādhavaḥ ||
ຍາຊະນະວັນກະຍະ ກ່າວວ່າ: ໂອ ພຣະຣາຊາ, ໃນບັນດາຫຼັກການຫຼາຍປະການ ມີອັນໜຶ່ງທີ່ຕໍ່າກວ່າ ແລະມີອີກອັນໜຶ່ງ—ນັບເປັນອັນທີ່ຊາວຫ້າ—ທີ່ແຕກຕ່າງອອກໄປ. ຈາກຈຸດຍືນຂອງຫຼັກການສູງນັ້ນ ບັນດາສາທຸຊົນຜູ້ຮູ້ ເຫັນວ່າອາດຕະແມ່ນໜຶ່ງດຽວ. ເມື່ອດວິຊະເຂົ້າໃຈຢ່າງແທ້ຈິງວ່າ “ຂ້ອຍແມ່ນອື່ນຈາກນີ້” ແລະຮູ້ວ່າກາຍທໍາມະຊາດນີ້ ກັບໂລກທີ່ບໍ່ແມ່ນອາດຕະ ແຍກຂາດຈາກລາວໂດຍສິ້ນເຊີງ, ລາວຈຶ່ງພົ້ນຈາກການສຳພັນກັບປຣະກຣິຕິ ແລະບັນລຸການຮູ້ແຈ້ງຕໍ່ໜ້າເຖິງອາດຕະສູງສຸດ—ຫຼັກການສູງກວ່າອົງປະກອບແຫ່ງທໍາມະຊາດ.
याज़्ञवल्क्य उवाच
Educational Q&A
Discriminative knowledge: the seeker must discern the Self (Puruṣa/Ātman, the ‘twenty-fifth principle’) as wholly distinct from body and the non-self world. With this viveka, one becomes disentangled from Prakṛti and attains direct realization of the supreme Self, understood as one and the same in all.
In Śānti Parva’s instruction on liberation, the sage Yājñavalkya addresses a king and explains a Sāṅkhya-like hierarchy of principles: a lower set associated with nature and a higher, distinct principle (the 25th). He states that the wise, standing in that higher standpoint, perceive the oneness of the Self and thereby move toward liberation.