Shloka 1246
Śoka-śamana: Kṛṣṇa’s Consolation and Nārada’s Exempla to Sṛñjaya
Chapter 29
सहसंर॑ तुभ्यमित्युक्त्वा ब्राह्मणान् सम्प्रपद्यते । “राजा अपने विशाल यज्ञमें ब्राह्मणोंको सोनेके निष्क दिया करते थे। वहाँ द्विजलोग पुकार-पुकारकर कहते कि “ब्राह्मणो! यह तुम्हारे लिये निष्क है
sahasraṃ tubhyam ity uktvā brāhmaṇān samprapadyate |
ວາຍຸກ່າວວ່າ: «ພຣະຣາຊາໃນຍັດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ນັ້ນ ໄດ້ມອບນິສກະທອງໃຫ້ແກ່ພຣາຫມະນ. ທີ່ນັ້ນ ພວກທະວິຊະຮ້ອງເອີ້ນຊໍ້າໆວ່າ ‘ພຣາຫມະນເອີຍ! ນິສກະນີ້ເພື່ອທ່ານ, ນິສກະນີ້ເພື່ອທ່ານ!’ ແຕ່ບໍ່ມີໃຜກ້າກ້າວອອກມາຮັບ. ຕໍ່ມາ ພຣະອົງຈຶ່ງປະກາດວ່າ ‘ພັນນິສກະເພື່ອທ່ານ!’ ແລ້ວຈຶ່ງມີພຣາຫມະນຜູ້ຈະຮັບປາກົດຕົວ.» ເຫດການນີ້ຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າ ຄວາມບໍລິສຸດໃນການໃຫ້ ແລະຄວາມສຳລວມຂອງຜູ້ຄວນຮັບ ອາດຖືກທົດສອບໂດຍຂະໜາດແຫ່ງການຢົກຍ້ອງລໍ້ລວງ; ແລະຄວາມໃຈກວ້າງອາດຊ່ວຍຂ້າມຄວາມລັງເລໂດຍບໍ່ບັງຄັບ.
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The passage underscores dāna-dharma and the ethical tension between worthy restraint and the lure of excessive wealth: even virtuous recipients may hesitate to accept gifts, and the giver’s strategy of increasing the offering shows how desire can be awakened by magnitude. It invites reflection on purity of intention in giving and self-control in receiving.
During a grand royal sacrifice, gold niṣkas are announced for brāhmaṇas, but no one steps forward to take them. The king (or announcers) then proclaims a much larger gift—“a thousand for you”—and only then do brāhmaṇas come forward to accept.