Shloka 7
मोक्षधर्मः — स्नेहपाशच्छेदः
Mokṣa-dharma: Cutting the Bonds of Attachment
यदि कोई अपने प्रति अमर्यादित बात कहे--निन्दा या कटुवचन सुनाये तो उसके उन वचनोंको चुपचाप सह ले। किसीके प्रति अहंकार या घमंड न प्रकट करे। कोई क्रोध करे तो भी उससे प्रिय वचन ही बोले। यदि कोई गाली दे तो भी उसके प्रति हितकर वचन ही मुँहसे निकाले ।। प्रदक्षिणं च सव्यं च ग्राममध्ये च नाचरेत् । भैक्षचर्यामनापन्नो न गच्छेत् पूर्वकेतित:
pradakṣiṇaṃ ca savyaṃ ca grāmamadhye ca nācaret | bhaikṣacaryām anāpanno na gacchet pūrvaketitaḥ ||
ພີດສະມະກ່າວວ່າ: ຖ້າຜູ້ໃດເວົ້າຈາບໍ່ສຸພາບຕໍ່ເຮົາ—ຕໍານິ ຫຼືຄໍາຂົມຂື່ນ—ຈົ່ງອົດທົນຢ່າງງຽບໆ. ຢ່າສະແດງອະຫັງການ ຫຼືຄວາມຈອງຫອງຕໍ່ໃຜ. ແມ່ນແຕ່ຜູ້ອື່ນໂກດ ກໍຈົ່ງເວົ້າແຕ່ຄໍາທີ່ນ່າຮັກ; ແມ່ນແຕ່ຖືກດ່າ ກໍຈົ່ງເວົ້າແຕ່ຄໍາທີ່ເປັນປະໂຫຍດ. ແລະໃນກາງບ້ານ ຢ່າເດີນວົນຢ່າງໂອ້ອວດ—ຈະຮັກສາຂ້າງຂວາຫຼືຂ້າງຊ້າຍກໍຕາມ. ນອກຈາກຈໍາເປັນ ຢ່າອອກຫາບິນທະບາດ; ແລະຢ່າເຄື່ອນໄຫວດ້ວຍສັນຍານນັດໝາຍລັບ ຫຼືການນັດພົບຢ່າງປິດບັງ.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Maintain modest, non-showy conduct in public: avoid conspicuous ritual-like circling in the village, do not beg unless necessity compels, and avoid secretive prearranged signaling—cultivating restraint, dignity, and transparency.
In Śānti Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma after the war. This verse is part of practical guidance on disciplined behavior—how a person (especially one pursuing a restrained or ascetic life) should move and act within society.