Shloka 42
ब्राह्मणस्य पूर्वतरा वृत्तिः — The Earlier Ideal Conduct of a Brahmana
River-of-Saṃsāra Metaphor
इदं तु लब्ध्वा संस्थानमात्मानं बहु मन्यसे । सर्वभूतभवं देवं ब्रह्माणमिव शाश्वतम्
idaṁ tu labdhvā saṁsthānam ātmānaṁ bahu manyase | sarvabhūtabhavaṁ devaṁ brahmāṇam iva śāśvatam ||
ພີດສະມະກ່າວວ່າ: «ເມື່ອໄດ້ຮັບຕໍາແໜ່ງນີ້ ແລະສະພາບເປັນຮ່າງກາຍນີ້ ເຈົ້າກໍຄິດຕົນເອງສູງເກີນໄປ ດັ່ງກັບເຈົ້າເປັນພຣະພຣະຫມາ—ເທວະອັນຖາວອນ ຜູ້ເກີດກໍາເນີດສັດທັງປວງ. ແຕ່ອໍານາດເປັນເຈົ້າແຫ່ງເທວະຂອງເຈົ້ານີ້ ບໍ່ເຄີຍພິສູດວ່າຈະຢືນຍົງບໍ່ຫວັ່ນໄຫວ ຫຼືຢູ່ຄົງຕະຫຼອດການ: ມີຫຼາຍຄົນເຄີຍຄອງ ແລະຈາກໄປ. ມີແຕ່ດ້ວຍຄວາມຫຼົງຜິດຂອງເຈົ້າເທົ່ານັ້ນ ທີ່ເຈົ້າຄິດວ່າມັນເປັນຂອງເຈົ້າແທ້»។
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Power and status are impermanent; pride based on office or bodily circumstance is delusion. One should cultivate humility and discernment, remembering that even the highest positions pass from one holder to another.
Bhishma admonishes a proud ruler (implicitly one who identifies with a high office such as Indra-like lordship), warning that such supremacy is not eternal. He contrasts the hearer’s self-exaltation with Brahmā’s truly cosmic role, to expose the hearer’s mistaken self-importance.