Shloka 15
Śānti-parva 206: Guṇa-hetu Moha, Kāma-krodha Chain, Indriya-utpatti, and Nirodha
अविनाशी विष्णु ही परबत्रह्म कहे जाते हैं। वे ही परमधाम और परमपद हैं। उन्हें प्राप्त कर लेनेपर जीव कालके राज्यसे मुक्त हो मोक्षधाममें स्थित हो जाते हैं ।।
avināśī viṣṇur hi parabrahma kathyate | sa eva paramadhāma paramapadaṃ ca | taṃ prāpya jīvaḥ kālarājyāt pramucyate mokṣadhāmni ca tiṣṭhati || guṇeṣv ete prakāśante nirguṇatvāt tataḥ param | nivṛttilakṣaṇo dharmas tathā anantyāya kalpate ||
ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: ພຣະວິສນຸຜູ້ບໍ່ເສື່ອມສະລາຍ ຖືກເອີ້ນວ່າ ພຣະພຣະຫມັນສູງສຸດ (ປຣະພຣະຫມັນ). ພຣະອົງເທົ່ານັ້ນແມ່ນທີ່ພັກອັນສູງສຸດ ແລະ ສະຖານະອັນສູງສຸດ. ເມື່ອໄດ້ບັນລຸພຣະອົງ ສັດມີຊີວິດຈະພົ້ນຈາກອໍານາດຂອງກາລະ (ເວລາ) ແລະ ຕັ້ງຢູ່ໃນແດນແຫ່ງມົກສະ. ສັດທັງຫຼາຍປາກົດເປັນຮູບຮ່າງໃນກຸນະ—ໂດຍການເກືອກກຽວກັບຜົນຂອງກຸນະ ເຊັ່ນ ກາຍ ແລະ ໃຈ—ແຕ່ ອາຕະມັນສູງສຸດ ຜູ້ເກີນກຸນະ ຢູ່ເຫນືອພົ້ນຢ່າງສິ້ນເຊີງ. ທຳມະທີ່ມີລັກສະນະແຫ່ງການຖອນຄືນ (ນິວຣິດຕິ)—ການກະທໍາໂດຍບໍ່ມີຕັນຫາ ແລະ ດ້ວຍການສະຫຼະຄວາມຍຶດຖື—ມີພະລັງນໍາໄປສູ່ສະຖານະອັນບໍ່ເສື່ອມຂອງມົກສະ.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that Vishnu, identified with the Supreme Brahman, is beyond the guṇas and is the highest goal. Liberation comes by attaining Him, which frees the jīva from the dominion of Time. The practical means emphasized is nivṛtti-lakṣaṇa dharma—renunciatory, non-attached action and inner withdrawal from craving—leading to the imperishable state (mokṣa).
In the Shanti Parva’s instruction to Yudhishthira, Bhishma continues his discourse on mokṣa and the highest dharma. Here he identifies the supreme reality as Vishnu/Parabrahman, contrasts the jīva’s manifestation within guṇas with the Lord’s nirguṇa transcendence, and points to nivṛtti-oriented dharma as the path to liberation.