Shloka 110
Dama-pradhāna-dharma (Self-restraint as the Root of Dharma) — Śānti-parva 154
तथा तयोर्विवदतोर्विज्ञानविदुषोर्द्रयो: । बान्धवानां स्थितानां चाप्युपातिष्ठत शड़्कर:,ज्ञान-विज्ञानकी बातें जाननेवाले उन दोनों जन्तुओंमें इस प्रकार वाद-विवाद चल रहा था और मृतकके भाई-बन्धु वहीं खड़े थे। इतनेहीमें भगवती श्रीपार्वतीदेवीकी प्रेरणासे भगवान् शंकर उनके सामने प्रकट हो गये। उस समय उनके नेत्र करुणारससे आर्द्र हो रहे थे। वरदायक भगवान् शिवने उन मनुष्योंसे कहा---मैं तुम्हें वर दे रहा हूँ”
tathā tayor vivadatyor vijñāna-viduṣor drayoḥ | bāndhavānāṁ sthitānāṁ cāpy upātiṣṭhata śaṅkaraḥ |
ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ໃນຂະນະທີ່ສອງຜູ້ໂຕ້ຖຽງຜູ້ຮູ້ວິຊາ ແລະ ການແຍກແຍະນັ້ນ ກຳລັງຖົດຖຽງກັນຢູ່ ແລະ ຍາດພີ່ນ້ອງຂອງຜູ້ຕາຍຢືນຢູ່ໃກ້ໆ, ພຣະສັງກະຣະ (ພຣະສິວະ) ກໍປາກົດຕໍ່ໜ້າພວກເຂົາ ໂດຍການດົນໃຈຂອງເທວີປາຣະວະຕີ. ພຣະເນດຂອງພຣະອົງຊຸ່ມດ້ວຍເມດຕາກະຣຸນາ. ພຣະສິວະ ຜູ້ປະທານພອນ ໄດ້ກ່າວກັບມະນຸດເຫຼົ່ານັ້ນວ່າ: ‘ເຮົາຈະປະທານພອນໃຫ້ເຈົ້າ’».
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Even when human beings are caught in contention—however learned they may be—resolution can come through compassion and divine grace. Śiva’s appearance with tearful eyes underscores that dharma is not only judgment but also mercy, and that boons (when rightly sought) can restore balance and relieve suffering.
Two knowledgeable parties are engaged in a debate while the relatives of a deceased person stand by. At that moment, prompted by Pārvatī, Lord Śiva (Śaṅkara) manifests before them, moved by compassion, and announces that he will grant them a boon.