Shloka 14
Nārada–Vāyu–Śalmali Upākhyāna: Enmity with the Strong and the Primacy of Buddhi (नारद-वायु-शल्मलि उपाख्यानम्)
Devanagari script
बहुकल्याणमिच्छन्ति ईहन्ते पितर: सुतान् । तपसा दैवतेज्याभिरवरन्दनेन तितिक्षया,माता-पिता तपस्या, देवपूजा, नमस्कार और सहनशीलता या क्षमा आदिके द्वारा पुत्र प्राप्त करना चाहते हैं और प्राप्त हुए पुत्रोंसे परम कल्याण पानेकी इच्छा रखते हैं
Transliteration
bahu-kalyāṇam icchanti īhante pitaraḥ sutān | tapasā daivatejyābhir avarandanena titikṣayā ||
Translation
ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ບິດາມານດາພາກພຽນເພື່ອໄດ້ລູກຊາຍ ໂດຍປາຖະໜາຄວາມຜາສຸກອັນຫຼາຍຜ່ານລູກນັ້ນ. ພວກເຂົາສະແຫວງຫາດ້ວຍຕະປະ (ການບໍາເພັນພອນ), ການບູຊາເທວະ, ການນົບນ້ອມຄາລະວະ, ແລະຄວາມອົດທົນ—ເພາະຫວັງວ່າເມື່ອລູກຊາຍເກີດມາ ຈະເປັນແຫຼ່ງແຫ່ງຄຸນປະໂຫຍດສູງສຸດແກ່ຄອບຄົວ ແລະວົງສານ»។
Word by Word
बहुmuch, great
बहु:
Karma
TypeAdjective
Rootबहु
FormNeuter, Accusative, Singular
कल्याणम्welfare, good, auspiciousness
कल्याणम्:
Karma
TypeNoun
Rootकल्याण
FormNeuter, Accusative, Singular
इच्छन्तिthey desire
इच्छन्ति:
Karta
TypeVerb
Rootइष् (इच्छ)
FormPresent, Third, Plural, Parasmaipada
ईहन्तेthey strive, they endeavor
ईहन्ते:
Karta
TypeVerb
Rootईह्
FormPresent, Third, Plural, Atmanepada
पितरःfathers/parents (forefathers)
पितरः:
Karta
TypeNoun
Rootपितृ
FormMasculine, Nominative, Plural
सुतान्sons, children
सुतान्:
Karma
TypeNoun
Rootसुत
FormMasculine, Accusative, Plural
तपसाby austerity
तपसा:
Karana
TypeNoun
Rootतपस्
FormNeuter, Instrumental, Singular
दैवतेज्याभिःby worship of the deities
दैवतेज्याभिः:
Karana
TypeNoun
Rootदैवतेज्या
FormFeminine, Instrumental, Plural
अवरन्दनेनby reverential salutation/prostration
अवरन्दनेन:
Karana
TypeNoun
Rootअवरन्दन
FormNeuter, Instrumental, Singular
तितिक्षयाby forbearance, endurance
तितिक्षया:
Karana
TypeNoun
Rootतितिक्षा
FormFeminine, Instrumental, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Characters & Entities
B
BhīṣmaP
pitaraḥ (fathers/parents)S
sutāḥ (sons/offspring)D
daivatāni (deities, implied)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes