Shloka 1
शल्मलि–पवनसंवादः
The Dialogue of Śalmali and Pavana
अत्-#-#कञ एकोनपज्चाशर्दाधिकशततमो< ध्याय: बहेलियेको स्वर्गलोककी प्राप्ति भीष्म उवाच विमानस्थौ तु तौ राजन् लुब्धक: खे ददर्श ह । दृष्टवा तौ दम्पती राजन् व्यचिन्तयत तां गतिम्,भीष्मजी कहते हैं--राजन्! व्याधने उन दोनों पक्षियोंको दिव्य रूप धारण करके विमान पर बैठे और आकाशमार्गसे जाते देखा। उन दिव्य दम्पतिको देखकर व्याध उनकी उस सद्गतिके विषयमें विचार करने लगा
bhīṣma uvāca | vimānasthau tu tau rājan lubdhakaḥ khe dadarśa ha | dṛṣṭvā tau dampatī rājan vyacintayata tāṃ gatiṃ |
ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ພະຣາຊາ, ນາຍພານໄດ້ເຫັນນົກທັງສອງນັ້ນ ກາຍເປັນຮູບທິບ ນັ່ງຢູ່ເທິງວິມານ ແລະເຄື່ອນໄປຕາມທາງຟ້າ. ເມື່ອເຫັນຄູ່ຜົວເມຍອັນສະຫວ່າງໄສນັ້ນ ນາຍພານກໍເລີ່ມຄິດໄຕ່ຕອງເຖິງເຫດ ແລະນັຍຂອງຊະຕາກຳອັນສູງສົ່ງທີ່ເຂົາໄດ້ຮັບ»។
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse frames a moral awakening: witnessing an unexpected exalted destiny (gati) prompts self-inquiry into the causes of spiritual ascent—implying that dharma and merit can transform one’s end beyond outward appearances.
Bhishma narrates that a hunter sees a pair of birds in divine form riding a celestial vimāna through the sky; astonished, he begins to ponder how they attained such a blessed state.