Shloka 20

Adhyāya 115: On Restraint Under Verbal Provocation in the Assembly (सभायां आक्रोश-सहिष्णुता)

Devanagari script

क्रुद्धों दशार्धेन हि ताडयेद्‌ वा स पांसुभिर्वा विकिरेत्‌ तुषैर्वा । विवृत्य दन्तांश्व विभीषयेद्‌ वा सिद्ध हि मूढे कुपिते नृशंसे,यदि क्रूर स्वभावका मूर्ख मनुष्य कुपित हो जाय तो वह थप्पड़ मार सकता है, मुँहपर धूल अथवा भूसी झोंक सकता है और दाँत निकालकर डरा सकता है। उसके द्वारा सारी कुचेष्टाएँ सम्भव हैं

Transliteration

kruddho daśārdhena hi tāḍayed vā sa pāṃsubhir vā vikiret tuṣair vā | vivṛtya dantāṃś ca vibhīṣayed vā siddhaṃ hi mūḍhe kupite nṛśaṃse ||

Translation

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ເມື່ອຄົນໂງ່ທີ່ມີນິໄສໂຫດຮ້າຍໂກດຂຶ້ນ ລາວອາດຕີດ້ວຍຝາມື, ຫຼືສາດຝຸ່ນ, ຫຼືໂຍນເຟືອງ; ອາດແມ່ນກະທັ້ງແຍກຟັນຂູ່ໃຫ້ຢ້ານ. ເພາະໃນຄົນທີ່ຫຼົງຜິດ ໂກດແຄ້ນ ແລະໄຮ້ເມດຕາ ການກະທຳຊົ່ວຊ້າທຸກຢ່າງຍ່ອມເປັນໄປໄດ້.

Word by Word

• {'kruddhaḥ': 'angry, enraged', 'daśārdhena': 'with the half of the hand

• with the palm (i.e., a slap)', 'tāḍayet': 'may strike, may beat', 'pāṃsubhiḥ': 'with dust', 'vikiret': 'may scatter, may throw about', 'tuṣaiḥ': 'with chaff/husks', 'vivṛtya': 'having bared, having opened wide', 'dantān': 'teeth', 'vibhīṣayet': 'may frighten, may intimidate', 'siddham': 'established, certain, to be expected', 'mūḍhe': 'in/for a deluded fool', 'kupite': 'when enraged

• in one who is angry', 'nṛśaṃse': 'cruel, ruthless, malicious person'}

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

• Bhīṣma