Shloka 36
Adhyāya 52 (Sabhā-parva): Vidura Invites Yudhiṣṭhira to Hastināpura for the Dice Match
शतशक्ष कुथांस्तत्र सिंहला: समुपाहरन् । सिंहलदेशके क्षत्रियोंने समुद्रका सारभूत वैदूर्य, मोतियोंके ढेर तथा हाथियोंके सैकड़ों झूल अर्पित किये ।। संवृता मणिचीरैस्तु श्यामास्ताम्रान्तलोचना:,उपाजहुर्विशश्वैव शूद्रा: शुश्रूषवस्तथा । वे सिंहलदेशीय वीर मणियुक्त वस्त्रोंसे अपने शरीरोंको ढके हुए थे। उनके शरीरका रंग काला था और उनकी आँखोंके कोने लाल दिखायी देते थे। उन भेंट-सामग्रियोंको लेकर वे सब लोग दरवाजेपर रोके हुए खड़े थे। ब्राह्मण, विजित क्षत्रिय, वैश्य तथा सेवाकी इच्छावाले शूट्र प्रसन्नता-पूर्वक वहाँ उपहार अर्पित करते थे
śataśaḥ śaṅkhān tatra siṃhalāḥ samupāharan | siṃhaladeśakāḥ kṣatriyāḥ samudrasārabhūtaṃ vaidūryaṃ muktāpuñjāṃś ca hastināṃ ca śataśo jhūlān arpitavantaḥ || saṃvṛtā maṇicīraiḥ tu śyāmās tāmrāntalocanāḥ | upājahruḥ viśaś caiva śūdrāḥ śuśrūṣavas tathā ||
ດຸຣະໂຍທະນະ ກ່າວວ່າ: «ຈາກສິງຫະລາ ພວກເຂົານໍາມາເປັນຮ້ອຍໆ ທັງຫອຍສັງຂ໌ ແລະ ຂອງຖວາຍອື່ນໆ. ກະສັດຕຣິຍະແຫ່ງແດນສິງຫະລາ ໄດ້ຖວາຍຂຸມຊັບດັ່ງດຶງອອກຈາກແກ່ນສານຂອງທະເລ—ແກ້ວໄວດູຣຍະ (vaidūrya), ກອງໄຂ່ມຸກ, ແລະ ເຄື່ອງປະດັບຊ້າງເປັນຮ້ອຍໆ. ນຸ່ງຫົ່ມຜ້າປັກຝັງມະນີ ກາຍດໍາ ແລະ ມຸມຕາແດງໆ, ພວກເຂົາຖືຂອງຖວາຍແລ້ວຖືກກັ້ນໄວ້ຢູ່ປະຕູ. ພຣາຫມັນ, ກະສັດຕຣິຍະທີ່ຖືກປາບ, ໄວສະຍະ, ແລະ ຊູດຣະຜູ້ປາຖະໜາຮັບໃຊ້ ກໍຖວາຍຂອງດ້ວຍທ່າທີຍິນດີພາຍນອກເຊັ່ນກັນ».
दुर्योधन उवाच
Educational Q&A
The passage highlights how political power expresses itself through tribute and ceremonial giving: wealth, exotic goods, and public deference become instruments of legitimacy. Ethically, it invites reflection on the difference between genuine respect and compliance produced by conquest or fear.
In the royal assembly context, Duryodhana describes delegations—especially from Siṃhala—arriving with lavish gifts such as gems, pearls, and elephant caparisons. Various social groups are depicted presenting offerings, while the Siṃhala men stand at the gate with their tribute under court protocol.