Shloka 39
Adhyāya 45 — Duryodhana’s Distress, Śakuni’s Counsel, and the Summons for Dyūta
(ददृशुस्तं नृपतयो यज्ञस्य विधिमुत्तमम् । उपेन्द्रबुद्धया विहितं सहदेवेन भारत ।।
dadṛśus taṁ nṛpatayo yajñasya vidhim uttamam | upendrabuddhyā vihitaṁ sahadevena bhārata ||
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: ໂອ ພາຣະຕະ, ບັນດາກະສັດທີ່ຊຸມນຸມກັນໄດ້ເຫັນພິທີການອັນປະເສີດ ແລະ ຖືກຕ້ອງຂອງຍັນ—ທີ່ສະຫະເທວະຈັດວາງໄວ້ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບຮູ້ວ່າ ກຣິສນະແມ່ນ ອຸເປນດຣະ (ວິສນຸເອງ) ແລະ ປະກອບເພື່ອຄວາມພໍໃຈຂອງພຣະເຈົ້າ. ພາບນີ້ຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າ ອຳນາດກະສັດ ແລະ ພິທີສາທາລະນະ ຈະໄດ້ຮັບຄວາມຊອບທຳ ເມື່ອຖືກນຳພາໂດຍລະບຽບແຫ່ງທັມ, ການຄຸ້ມຄອງທີ່ຊຳນານ, ແລະ ຄວາມເລື່ອມໃສທີ່ມຸ່ງສູ່ທິບພະ ບໍ່ແມ່ນເພື່ອການອວດອ້າງພາຍນອກເທົ່ານັ້ນ.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Ritual and royal grandeur are portrayed as truly ‘excellent’ only when grounded in dharmic procedure (vidhi), administered by capable agents (Sahadeva), and oriented toward devotion to the divine (seeing Kṛṣṇa as Upendra/Viṣṇu), not toward ego or mere spectacle.
During Yudhiṣṭhira’s Rājasūya context in the Sabhā Parva, the kings witness the well-ordered sacrificial arrangements. Sahadeva has organized the rite with the devotional conviction that Kṛṣṇa is Upendra, and the ritual is conducted to please him.