Shloka 23
Rājasūya-sambhāra: Prosperity under Rājadharma and the Initiation of Yudhiṣṭhira’s Sacrifice
उभौ बलभूतौ वीरावुभौ तीव्रपराक्रमौ । निर्जित्याजी महाराज वज्भराजमुपाद्रवत्,महाराज! तत्पश्चात् भीमसेन पुण्ड्रकदेशके अधिपति महाबली वीर राजा वासुदेवके साथ, जो कोसी नदीके कछारमें रहनेवाले तथा महान् तेजस्वी थे, जा भिड़े। वे दोनों ही बलवान् एवं दुःसह पराक्रमवाले वीर थे। भीमने विपक्षी वासुदेव (पौण्ड्रक)-को युद्धमें हराकर वंगदेशके राजापर आक्रमण किया
ubhau balabhūtau vīrāv ubhau tīvraparākramau | nirjityājī mahārāja vaṅgarājam upādravat ||
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: ທັງສອງເປັນນັກຮົບຜູ້ມີກຳລັງຫນັກ ແລະມີວິລະກຳອັນຮຸນແຮງ ບໍ່ອາດຕ້ານທານໄດ້. ເມື່ອຊະນະຄູ່ຕໍ່ສູ້ໃນສົງຄາມແລ້ວ, ໂອ ພະຣາຊາ, ພີມເສນ ກໍ່ຮຸກຄືບຕໍ່ໄປ ໂຈມຕີກະສັດແຫ່ງ ວັງກະ. ຂໍ້ຄວາມນີ້ຊີ້ໃຫ້ເຫັນຄວາມບໍ່ຢຸດຢັ້ງຂອງການພິຊິດໃນຍົກທັບຂອງກະສັດ: ຊະນະແລ້ວກໍ່ຕາມດ້ວຍການຮຸກຮານຕໍ່ໄປທັນທີ, ເປັນການເນັ້ນຄວາມຕຶງຕັນລະຫວ່າງໜ້າທີ່ຂອງກະສັດຊາດ (kṣatriya) ໃນສົງຄາມ ແລະແຮງຜັກດັນໃນການຄອບງຳອຳນາດ.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the kṣatriya pattern of action in a conquest: strength and valor are praised, yet the narrative also invites reflection on how victory can fuel further aggression, raising questions about restraint and the moral cost of expansion.
Vaiśampāyana describes two formidable warriors; after winning a battle, Bhīma immediately advances to attack the king of Vaṅga, indicating the onward sweep of a military campaign.