Shloka 62
अध्याय ९ — कर्णस्य प्रहारः, योधयुग्मनियोजनम्, शैनेय-कैकेययोर्युद्धविन्यासः
सभायां सूतज: कृष्णां स कथं निहतः परै: । रणभूमिमें जिसके भयसे डरे हुए पुरुषशिरोमणि धर्मराज युधिष्ठिरने तेरह वर्षोतक कभी अच्छी तरह नींद नहीं ली
vaiśampāyana uvāca |
sabhāyāṃ sūtajaḥ kṛṣṇāṃ sa kathaṃ nihataḥ paraiḥ |
raṇabhūmau yasya bhayād drutāḥ puruṣaśiromaṇayaḥ dharmarājo yudhiṣṭhiraḥ trayodaśa varṣāṇi kadācid api suṣuptiṃ na lebhe |
yasya balāśrayād mama putro duryodhanaḥ pāṇḍavānāṃ patnīṃ balāt sabhāyāṃ ānīya, tatraiva bhariṣṭhāyāṃ sabhāyāṃ pāṇḍavān paśyataḥ sarvakurūṇāṃ samīpe pāñcālarājakumārīṃ dāsapatnīm iti nyavedayat |
sa ca tāṃ sambodhya uvāca— “kṛṣṇe! tava patayo ’dya nāstīva; ete sarve tuṣāḥ tilā iva klībāḥ; sundari! anyasya patyur āśrayaṃ vraja” iti |
pūrvam evaṃ sabhāyāṃ roṣāt draupadīṃ prati kaṭhorāṇi vacāṃsi śrutvā, sa sūtaputraḥ śatrubhiḥ kathaṃ nihataḥ ||
yadi bhīṣmo raṇaślāghī droṇo vā yudhi durmadaḥ pakṣapātāt kuntīputrān na haniṣyati, tadāham tān sarvān haniṣyāmi; tava mānasī cintā praśāmyatām iti ||
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: «ລູກຊາຍຂອງສູຕະ—ຜູ້ທີ່ໃນສະພາເຄີຍດ່າທໍາລາຍກຽດຂອງກຣິສນາ (ດຣາວະປະດີ)—ຖືກສັດຕູສັງຫານໄດ້ແນວໃດ? ໃນສະໜາມຮົບ ຄວາມຢ້ານກົວຕໍ່ເຂົາເຮັດໃຫ້ແມ່ນແຕ່ຜູ້ກ້າຫານທີ່ສຸດກໍສັ່ນສະທ້ານ; ທໍາມະຣາຊາ ຢຸທິສຖິຣະ ຖືກຄວາມຫວາດຫວັນນັ້ນຫຼອນຫຼອມ ຈົນຕະຫຼອດສິບສາມປີບໍ່ເຄີຍນອນຫຼັບສະບາຍ. ອາໄສກໍາລັງຂອງເຂົາ ລູກຊາຍຂອງຂ້າ ດຸຣະໂຢທະນະ ໄດ້ລາກເອົາພັນລະຍາຂອງປານດະວະເຂົ້າສູ່ຫໍປະຊຸມດ້ວຍກໍາລັງ; ແລະຢູ່ທີ່ນັ້ນ ຕໍ່ໜ້າສະພາອັນເຕັມໄປດ້ວຍຜູ້ຄົນ ແລະຕໍ່ໜ້າປານດະວະ ລາວປະກາດວ່າ ເຈົ້າຍິງແຫ່ງປານຈາລາເປັນ ‘ເມຍທາດ’ ຕໍ່ໜ້າຊາວກຸຣຸທັງປວງ. ແລ້ວລາວເວົ້າຢ່າງໂຫດຮ້າຍວ່າ: ‘ກຣິສເນ! ຜົວຂອງເຈົ້າບໍ່ຕ່າງຈາກຄົນຕາຍ; ທຸກຄົນກາຍເປັນຄົນບໍ່ມີພະລັງຊາຍ ດັ່ງເປືອກຫວ່າງເປົ່າ—ໂອ ນາງງາມ, ຈົ່ງໄປພຶ່ງພາຜົວອື່ນ.’ ລູກຊາຍຂອງສູຕະຜູ້ນັ້ນ—ຜູ້ທີ່ເຄີຍໃນຄວາມໂກດ ໂຍນຄໍາຫຍາບຄາຍໃສ່ດຣາວະປະດີໃນຮາຊະສະພາ—ຈະຖືກສັດຕູໂຄ່ນລົງໄດ້ແນວໃດ? ແລະເຂົາຍັງເຄີຍຮັບປາກກັບດຸຣະໂຢທະນະວ່າ: ‘ຖ້າພີສະມະ ຜູ້ອວດອ້າງໃນສົງຄາມ ຫຼື ໂດຣະນະ ຜູ້ດຸຮ້າຍໃນຍຸດທະ ບໍ່ຂ້າລູກຊາຍຂອງກຸນຕີເນື່ອງຈາກຄວາມລໍາອຽງ, ຂ້າຈະຂ້າພວກເຂົາທັງໝົດເອງ; ຂໍໃຫ້ໄຂ້ໃນໃຈຂອງເຈົ້າຈາງຫາຍ.’»
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The passage highlights how cruel speech and public humiliation—especially against a vulnerable person—are grave adharma that generate lasting moral consequences. It also critiques pride in strength: confidence built on violence and contempt can collapse, and past wrongdoing becomes a lens through which later downfall is judged.
Vaiśampāyana recalls Karṇa’s earlier role in the dice-hall outrage: his harsh words toward Draupadī and his support of Duryodhana’s coercion. Against that background, the narrator raises the pointed question of how such a formidable warrior—who even promised to kill the Pāṇḍavas if Bhīṣma and Droṇa would not—could later be slain by enemies in the war.