Shloka 23
तस्मात् क्षिप्र॑ मद्रपते प्रयाहि रणे पञ्चालान् पाण्डवान् सृज्जयांश्व । तान् वा हनिष्यामि समेत्य संख्ये यास्यामि वा द्रोणपथा यमाय,“इसलिये मद्रराज! तुम शीघ्र ही रणभूमिमें पांचाल, पाण्डव तथा सूंजय वीरोंकी ओर रथ ले चलो। आज युद्धस्थलमें उन सबके साथ भिड़कर या तो उन्हें ही मार डालूँगा या स्वयं ही द्रोणाचार्यके मार्गसे यमलोक चला जाऊँगा
tasmāt kṣipraṃ madrapate prayāhi raṇe pañcālān pāṇḍavān sṛñjayāṃś ca | tān vā haniṣyāmi sametya saṅkhye yāsyāmi vā droṇapathā yamāya ||
ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ກະສັດແຫ່ງມັດຣະ, ຈົ່ງຂັບລົດສົງຄາມໃຫ້ໄວ ໄປຫາພັນຈາລາ, ປານດະວະ ແລະວີຣະຊົນສຣິນຈະຍະ. ມື້ນີ້ ເມື່ອປະຈັນໜ້າໃນການຮົບ ຂ້ອຍຈະຂ້າພວກເຂົາ—ຫຼືບໍ່ກໍ ຂ້ອຍຈະເດີນຕາມເສັ້ນທາງທີ່ໂດຣນະໄດ້ໄປ ແລະຈາກໄປສູ່ອານາຈັກຂອງຍະມະ.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the kṣatriya ideal of steadfast resolve in righteous combat as understood within epic warfare: one must act decisively, accept the consequences, and face death without retreat. Ethically, it frames battle as a duty-bound arena where honor is maintained either through victory or through an unflinching acceptance of death.
Sañjaya reports a warrior’s command to the king of Madra (the charioteer/ally figure) to drive swiftly toward the Pāṇḍava side—Pāñcālas, Pāṇḍavas, and Sṛñjayas—for a decisive engagement. The speaker declares an either-or outcome: he will kill them in battle, or he will die and go to Yama’s realm, ‘by Droṇa’s path,’ invoking Droṇa’s recent death as a model of battlefield end.