Previous Verse
Next Verse

Shloka 143

कर्णेन युधिष्ठिरानीकविदारणम् / Karṇa’s Breach of Yudhiṣṭhira’s Battle-Line

प्रतिज्ञाय ततो देवो देवतानां रिपुक्षयम्‌ । रामं भार्गवमाहूय सो5भ्यभाषत शड्कर:,तब कल्याणकारी महादेवजीने देवताओंके समक्ष उनके शत्रुओंका संहार करनेकी प्रतिज्ञा करके भृगुनन्दन परशुरामको बुलाकर इस प्रकार कहा--

pratijñāya tato devo devatānāṁ ripukṣayam | rāmaṁ bhārgavam āhūya so 'bhyabhāṣata śaṅkaraḥ ||

ແລ້ວພຣະເທວະ ຄືພຣະສັງກະຣະ ໄດ້ປະກາດສັດຈະຕໍ່ໜ້າບັນດາເທວະວ່າ ຈະນຳຄວາມພິນາດມາໃຫ້ແກ່ສັດຕູຂອງພວກເຂົາ. ແລ້ວພຣະອົງໄດ້ເອີ້ນ ຣາມະ ພາຣຄະວະ (ພຣະປະຣະຊຸຣາມ) ມາ ແລະກ່າວວ່າ—

प्रतिज्ञायhaving vowed / after promising
प्रतिज्ञाय:
Adhikarana
TypeVerb
Rootप्रतिज्ञा (√ज्ञा)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund), कर्तरि
ततःthen, thereafter
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः
देवःthe god (Śaṅkara)
देवः:
Karta
TypeNoun
Rootदेव
FormMasculine, Nominative, Singular
देवतानाम्of the gods
देवतानाम्:
Sampradana
TypeNoun
Rootदेवता
FormFeminine, Genitive, Plural
रिपुक्षयम्destruction of enemies
रिपुक्षयम्:
Karma
TypeNoun
Rootरिपुक्षय
FormMasculine, Accusative, Singular
रामम्Rāma (Paraśurāma)
रामम्:
Karma
TypeNoun
Rootराम
FormMasculine, Accusative, Singular
भार्गवम्the Bhārgava (descendant of Bhṛgu)
भार्गवम्:
Karma
TypeNoun
Rootभार्गव
FormMasculine, Accusative, Singular
आहूयhaving summoned
आहूय:
Adhikarana
TypeVerb
Rootआह्वा (आ + √ह्वा)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund), कर्तरि
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद् (स)
FormMasculine, Nominative, Singular
अभ्यभाषतspoke to / addressed
अभ्यभाषत:
Karta
TypeVerb
Rootअभि + √भाष्
FormImperfect (लङ्), 3rd, Singular, Parasmaipada
शङ्करःŚaṅkara (Śiva)
शङ्करः:
Karta
TypeNoun
Rootशङ्कर
FormMasculine, Nominative, Singular

दुर्योधन उवाच

दुर्योधन (Duryodhana)
शङ्कर / महादेव (Śaṅkara/Mahādeva/Śiva)
देवता (the gods)
राम भार्गव / परशुराम (Rāma Bhārgava/Paraśurāma)
भृगु (Bhṛgu)

Educational Q&A

The verse foregrounds the ethical weight of a solemn vow (pratijñā) made in a public, divine assembly: when cosmic order is threatened, divine authority may initiate corrective action, but it is framed as duty-bound protection rather than personal vengeance.

Śiva (Śaṅkara), after promising the gods that he will destroy their enemies, calls Paraśurāma (Rāma Bhārgava) and begins to speak to him—introducing a divine directive that will shape subsequent events.