Shloka 106
द्रोण–धृष्टद्युम्नयुद्धवर्णनम्
Drona–Dhrishtadyumna Battle Description
भूगो रामाभिधावेति यदाक्रन्दन् द्विजोत्तमा: । परशुरामजीने उस समय अपने फरसेसे दस हजार क्षत्रियोंको काट डाला। आश्रमवासियोंने आर्तभावसे जो बातें कही थीं, वहाँके श्रेष्ठ ब्राह्मणोंने 'भूगुवंशी परशुराम! दौड़ो, बचाओ' इस प्रकार कहकर जो करुण क्रन्दन किया था, उनकी वह कातर पुकार परशुरामजीसे नहीं सही गयी
bhṛgo rāma-abhidhā iti yadākrandan dvijottamāḥ |
ນາຣະດະກ່າວວ່າ: ເມື່ອພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດທັງຫຼາຍຮ້ອງຄຳຄວນວ່າ «ໂອ ຣາມະ ແຫ່ງວົງສາພຶຣກຸ!» ນັ້ນແມ່ນການອ້ອນວອນຢ່າງສິ້ນຫວັງເພື່ອຂໍການຄຸ້ມຄອງ. ແຕ່ພຣະປະຣະສຸຣາມະ ຜູ້ຖືກໂທສະເຜົາໄໝ້ ໄດ້ຟັນຄະຊັດຕຣິຍະນັບບໍ່ຖ້ວນດ້ວຍຂວານຂອງຕົນແລ້ວ. ຖ້ອຍຄຳອັນປວດຮ້າວຂອງຜູ້ຢູ່ອາສຣົມ ແລະສຽງຮ້ອງໄຫ້ອັນເມດຕາ—«ພາຣຄະວະ ປະຣະສຸຣາມະ, ຈົ່ງແລ່ນມາ ຊ່ວຍພວກເຮົາ!»—ກາຍເປັນສຽງຄຳຄວນທີ່ລາວທົນບໍ່ໄດ້ ທະລຸຫົວໃຈ ເຜີຍໃຫ້ເຫັນຄວາມຕຶງຕຽນລະຫວ່າງການແກ້ແຄ້ນດ້ວຍຄວາມຮຸນແຮງ ແລະໜ້າທີ່ໃນການປົກປ້ອງຜູ້ບໍ່ມີຄວາມຜິດ.
नारद उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical strain between vengeance-driven violence and the dharmic obligation to respond to the suffering of innocents. The Brāhmaṇas’ compassionate cry functions as a moral check: even a powerful warrior-sage must remain answerable to the pain his actions cause and to the duty of protection.
Nārada describes a moment when leading Brāhmaṇas, distressed by events around the hermitage, cry out to Paraśurāma—addressing him as ‘Rāma of the Bhṛgu line’—imploring him to hurry and save them. The surrounding context recalls Paraśurāma’s fierce campaign against Kṣatriyas with his axe, and the lament becomes a piercing appeal that he cannot ignore.