Previous Verse
Next Verse

Shloka 5

Adhyāya 57 — Arjuna’s Vow-Anxiety, Kṛṣṇa’s Counsel, and the Pāśupata Authorization

यज्ञे यज्ञे यथाकालं दक्षिणा: सो5त्यकालयत्‌ | द्विपा दशसहस्राख्या: प्रमदा: काउचनप्रभा:,राजा पौरव प्रत्येक यज्ञमें यथासमय प्रचुर दक्षिणा बाँटते थे। उन्होंने स्वर्णकी-सी कान्तिवाले दस हजार मतवाले हाथी, ध्वजा और पताकाओंसहित सुवर्णमय बहुत-से रथ तथा एक लाख स्वर्णभूषित कन्याओंका दान किया था

yajñe yajñe yathākālaṃ dakṣiṇāḥ so ’tyakālayat | dvipā daśasahasrākhyāḥ pramadāḥ kāñcanaprabhāḥ |

ນາຣະດະກ່າວວ່າ: «ໃນຍັດທຸກໆຍັດ ຕາມເວລາອັນຄວນ ພຣະອົງໄດ້ແຈກຈ່າຍທັກສິນາ (dakṣiṇā) ຕາມທີ່ກຳນົດໄວ້ຢ່າງອຸດົມ. ພຣະອົງໄດ້ຖວາຍຊ້າງສິບພັນ ແລະ ນາງສາວຜູ້ສະຫວ່າງດັ່ງຄຳ—ເປັນທານອັນສົມກັບພຣະຣາຊາ ເພື່ອຄ້ຳຈຸນລະບຽບຍັດ ແລະ ທຳນຽມແຫ່ງການໃຫ້.»

यज्ञेin a sacrifice
यज्ञे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootयज्ञ
FormMasculine, Locative, Singular
यज्ञेin (each) sacrifice
यज्ञे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootयज्ञ
FormMasculine, Locative, Singular
यथाaccording to, as
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
कालम्the proper time
कालम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootकाल
FormMasculine, Accusative, Singular
दक्षिणाःfees/gifts (to priests)
दक्षिणाः:
Karma
TypeNoun
Rootदक्षिणा
FormFeminine, Accusative, Plural
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
अत्यकालयत्he distributed/assigned (in due time)
अत्यकालयत्:
TypeVerb
Rootअति + कालय् (causative of √कल्/√काल् in sense 'to fix/appoint time')
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular, Parasmaipada
द्विपाःelephants
द्विपाः:
Karma
TypeNoun
Rootद्विप
FormMasculine, Nominative, Plural
दशसहस्राख्याःnumbering ten thousand
दशसहस्राख्याः:
TypeAdjective
Rootदशसहस्राख्य
FormMasculine, Nominative, Plural
प्रमदाःwomen/maidens
प्रमदाः:
Karma
TypeNoun
Rootप्रमदा
FormFeminine, Nominative, Plural
काञ्चनप्रभाःgolden-lustrous
काञ्चनप्रभाः:
TypeAdjective
Rootकाञ्चनप्रभ
FormFeminine, Nominative, Plural

नारद उवाच

N
Nārada
A
a king (rājā, implied in context)
Y
yajña (sacrifice/ritual)
D
dakṣiṇā (ritual gifts)
E
elephants (dvipāḥ)
M
maidens/women (pramadāḥ)

Educational Q&A

The verse highlights dharmic kingship expressed through timely and abundant dakṣiṇā: giving in the right manner and at the right time sustains ritual order, social reciprocity, and ethical responsibility.

Nārada describes a king’s lavish sacrificial donations—at each yajña he distributes gifts properly, including vast numbers of elephants and gold-radiant maidens—emphasizing the scale and propriety of his generosity.