Shloka 4
धृतराष्ट्र बोले--तात संजय! कर्ण, दुर्योधन और सुबलपुत्र शकुनिका तथा विशेषतः तुम्हारा इस विषयमें महान् अन्याय है। यदि तुम लोग जानते थे कि यह शक्ति रणभूमिमें सदा किसी एक ही वीरको मार सकती है तथा इन्द्रसहित सम्पूर्ण देवता भी न तो इसे रोक सकते हैं और न इसका आघात ही सह सकते हैं, तब तुम्हारे सुझानेसे युद्ध आरम्भ होनेपर कर्णने पहले ही देवकीनन्दन श्रीकृष्ण अथवा अर्जुनपर वह शक्ति क्यों नहीं छोड़ी? ।। १-- ३ ।। संजय उवाच संग्रामाद् विनिवृत्तानां सर्वेषां नो विशाम्पते । रात्रौ कुरुकुलश्रेष्ठ मन्त्रोड<यं समजायत,संजयने कहा--प्रजानाथ! कुरुकुलश्रेष्ठ! प्रतिदिन संग्रामसे लौटनेपर रात्रिमें हमलोगोंकी यही सलाह हुआ करती थी कि “कर्ण! तुम कल सबेरा होते ही श्रीकृष्ण अथवा अर्जुनपर यह शक्ति चला देना'
sañjaya uvāca | saṅgrāmād vinivṛttānāṁ sarveṣāṁ no viśāmpate | rātrau kurukulaśreṣṭha mantro 'yaṁ samajāyata |
ທຣິຕະຣາສະຕຣະ ກ່າວວ່າ: “ລູກເອີຍ ສັນຊະຍະ! ໃນເລື່ອງນີ້ ມີຄວາມອະຍຸດຕິທຳອັນໃຫຍ່ຕໍ່ ກັນນະ, ທຸຣໂຍທະນະ ແລະ ສະກຸນິ ບຸດແຫ່ງສຸບະລະ, ແລະໂດຍພິເສດຕໍ່ເຈົ້າ. ຖ້າພວກເຈົ້າຮູ້ວ່າ ‘ຊັກຕິ’ ນີ້ ໃນສະໜາມຮົບ ສາມາດສັງຫານວິລະຊົນໄດ້ພຽງຄົນດຽວເທົ່ານັ້ນ ແລະແມ່ນແຕ່ເທວະທັງຫຼາຍພ້ອມອິນທຣະ ກໍບໍ່ອາດຫ້າມມັນ ຫຼືອົດທົນກຳລັງຂອງມັນໄດ້—ເມື່ອສົງຄາມເລີ່ມຕົ້ນຕາມຄຳແນະນຳຂອງພວກເຈົ້າ, ເປັນຫຍັງກັນນະຈຶ່ງບໍ່ປ່ອຍຊັກຕິນັ້ນໃສ່ ພຣະກຣິສນະ ຜູ້ເປັນບຸດແຫ່ງເທວະກີ ຫຼືໃສ່ ອາຣະຈຸນ ກ່ອນ?” ສັນຊະຍະ ກ່າວວ່າ: “ໂອ ພຣະອົງເຈົ້າແຫ່ງປະຊາ, ໂອ ຜູ້ປະເສີດແຫ່ງວົງກຸຣຸ! ທຸກຄືນ ເມື່ອພວກເຮົາທັງໝົດກັບຈາກການຮົບຕອນກາງວັນ, ຄຳປຶກສາທີ່ເກີດຂຶ້ນໃນພວກເຮົາກໍຄື: ‘ກັນນະ! ເມື່ອຮຸ່ງອ່ອນມື້ພູ້ນ ຈົ່ງປ່ອຍອາວຸດອັນບໍ່ຜິດພາດນີ້ໃສ່ ກຣິສນະ ຫຼືໃສ່ ອາຣະຈຸນ.’”
संजय उवाच
Educational Q&A
Even in war, choices about when and on whom to deploy an irresistible weapon carry moral weight: strategy driven by fear and expediency can deepen injustice, while hesitation or misdirected use of power can decisively shape outcomes.
Sanjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that, after returning from each day’s fighting, the Kaurava side repeatedly formed the same plan at night—urging Karna to use his single-use śakti missile at dawn against Krishna or Arjuna.