Shloka 2
अमोघशक्तिव्यंसनप्रश्नः — Why Karṇa’s Śakti Was Not Used on Arjuna
धृतराष्ट्रने पूछा--संजय! अमित तेजस्वी दुर्धर्ष वीर आचार्य द्रोणने जब रोष और अमर्षमें भरकर सूंजयोंकी सेनामें प्रवेश किया, उस समय तुमलोगोंकी मनोवृत्ति कैसी हुई? ।। दुर्योधन तथा पुत्रमुक्त्वा शास्त्रतिगं मम | यत् प्राविशदमेयात्मा किं पार्थ: प्रत्यपद्यत,गुरुजनोंकी आज्ञाका उल्लंघन करनेवाले मेरे पुत्र दुर्योधनसे पूर्वोक्त बातें कहकर जब अमेय आत्मबलसे सम्पन्न द्रोणाचार्यने शत्रु-सेनामें पदार्पण किया, तब कुन्तीकुमार अर्जुनने क्या किया?
dhṛtarāṣṭra uvāca— sañjaya, amit-tejasā durdharṣeṇa vīreṇa ācārya-droṇena roṣāmārṣa-samanvitena yūyudhānānīke prāviśati sati yuṣmākaṁ manovṛttiḥ kīdṛśī abhavat? duryodhanaṁ ca mama putraṁ śāstrātigaṁ pūrvoktaṁ vacaḥ uktvā yad ameyātmā droṇaḥ śatru-senāṁ prāviśat, tadā kuntīkumāraḥ pārthaḥ kim pratyapadyata?
ທຣິຕະຣາດຖະໄດ້ກ່າວວ່າ: «ສັນຊະຍະ, ເມື່ອອາຈານໂດຣນະ ວີລະຊົນຜູ້ມີອຳນາດ ແລະບໍ່ອາດພ່າຍແພ້—ເຕັມໄປດ້ວຍໂທສະ ແລະຄວາມຮູ້ສຶກຖືກຫຍັບຢ່ຳ—ເຂົ້າໄປໃນກອງທັບຂອງຢຸຍຸທານະ, ຈິດໃຈຂອງຝ່າຍເຈົ້າເປັນແນວໃດ? ແລະຫຼັງຈາກໄດ້ກ່າວກັບລູກຊາຍຂອງຂ້າ ດຸຣະໂຍທະນະ ຜູ້ລະເມີດຄຳສັ່ງຂອງຜູ້ເຖົ້າແກ່ ແລະວິໄນແຫ່ງຄຳພີ, ເມື່ອໂດຣນະ ຜູ້ມີພະລັງໃນຕົນອັນຫາຂອບເຂດບໍ່ໄດ້ ບຸກເຂົ້າໄປໃນກອງສັດຕູ—ປາຣຖະ ບຸດຂອງກຸນຕີ ອະຣະຊຸນ ໄດ້ເລືອກເສັ້ນທາງໃດ?»
धृतराष्ट उवाच
Educational Q&A
The verse frames a moral-psychological inquiry: how anger and wounded pride (roṣa, amarṣa) drive even revered teachers into extreme action, and how leaders who disregard śāstra and elders (śāstrātiga) precipitate crises. It invites reflection on disciplined conduct versus impulsive wrath, and on responsible response (pratyapatti) in the face of formidable force.
Dhritarashtra asks Sanjaya to report two things: (1) the morale and mental state of the Kaurava side when Drona, enraged, penetrated the Pandava formation associated with Yuyudhana (Satyaki), and (2) what Arjuna did in response when Drona—after speaking to Duryodhana—advanced into the enemy army.