Shloka 133
उपायैः पूर्ववधकथनम् / Strategic Justifications for Prior Eliminations
द्रोणमेवा भ्यवर्तन्त पुरस्कृत्य शिखण्डिनम् । प्रहार करनेमें कुशल छ: हजार प्रभद्रक और पांचाल योद्धा भी शिखण्डीको आगे करके द्रोणाचार्यपर ही चढ़ आये
droṇam evābhyavartanta puraskṛtya śikhaṇḍinam | prahāra-karaṇe kuśalāḥ ṣaṭ-sahasrāḥ prabhadrakāḥ pāñcālā yoddhā api śikhaṇḍinaṃ agre kṛtvā droṇācāryam eva cāḍhāyayan |
ສັນຊະຍະໄດ້ກ່າວວ່າ: ພວກເຂົາໄດ້ນຳ ສິຂັນດິນ ໄວ້ຂ້າງໜ້າ ແລ້ວກ້າວເຂົ້າໄປປະຈັນໜ້າກັບ ດໂຣນາ ໂດຍກົງ. ກອງປຣະພະດຣະກະ 6,000 ຄົນ ແລະນັກຮົບປັນຈາລາ ຜູ້ຊຳນານໃນການຟັນຟາດ ກໍນຳ ສິຂັນດິນ ໄວ້ຂ້າງໜ້າ ແລ້ວພຸ້ນເຂົ້າໃສ່ ດໂຣນາຈາຣະຍະ ຢ່າງຕົງໆ. ເຫດການນີ້ຊີ້ໃຫ້ເຫັນຈັນຍາບັນອັນມືດມົນຂອງສົງຄາມ: ການຈັດຂະບວນຖືກເລືອກບໍ່ໃຊ້ເພື່ອຄວາມຍຸດຕິທຳ ແຕ່ເພື່ອລົບລ້າງຄູອາຈານຜູ້ເກືອບຈະບໍ່ອາດຊະນະໄດ້ ໂດຍອາໄສຄວາມຢັ້ງຢືນທາງທຳມະຂອງລາວເປັນຈຸດອ່ອນ.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights a recurring Mahābhārata tension: victory in war often depends on exploiting an opponent’s dharmic limits. Droṇa’s moral hesitation regarding Śikhaṇḍin becomes a strategic vulnerability, raising ethical questions about whether tactical necessity can justify morally ambiguous means.
The Pāṇḍava-aligned forces—six thousand Prabhadrakas along with Pāñcāla warriors—advance directly on Droṇa, deliberately placing Śikhaṇḍin at the front. This formation is meant to blunt Droṇa’s resistance and enable a concentrated assault on him.