Shloka 56
Sātyaki-praveśaḥ and Duryodhana-saṃnipātaḥ
Sātyaki’s passage and Duryodhana’s mass engagement
ततो युद्धमभूद् राज॑स्तेषां तव च धन्विनाम्
tato yuddham abhūd rājas teṣāṃ tava ca dhanvinām
ສັນຊະຍະໄດ້ກ່າວວ່າ: «ແລ້ວແຕ່ນັ້ນ ໂອ້ ພຣະຣາຊາ, ການຮົບອັນດຸເດືອດໄດ້ເກີດຂຶ້ນ ລະຫວ່າງນັກຮົບເຫຼົ່ານັ້ນ ແລະ ພວກນັກທະນູຂອງເຈົ້າ»។ ຖ້ອຍຄຳນີ້ຊີ້ໃຫ້ເຫັນຄວາມຫຼີກລ້ຽງບໍ່ໄດ້ຂອງສົງຄາມ ເມື່ອໜ້າທີ່ ແລະ ຄວາມຈົ່ງຮັກພັກດີຂອງສອງຝ່າຍແຂງກະດ້າງກາຍເປັນຄວາມຮຸນແຮງ ດຶງທັງສອງເຂົ້າສູ່ການທຳລາຍກັນແລະກັນ.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how war emerges as a consequence of entrenched allegiance and duty: once sides are fixed, even rightful obligations (kṣatriya-dharma) can culminate in destructive conflict, reminding the listener of the ethical weight and cost of such choices.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that fighting has broken out between the opposing warriors and the king’s own archers, marking an escalation into direct battle in the Drona Parva context.