Shloka 38

द्रोणपर्व (अध्याय १) — भीष्मनिधनानन्तरं धृतराष्ट्रस्य शोकः, सेनायाः स्थितिः, कर्णस्मरणं च

Droṇa Parva, Chapter 1: Dhṛtarāṣṭra’s grief after Bhīṣma’s fall and the army’s reorientation toward Karṇa

Devanagari script

स तु तेनैव कोपेन राजन्‌ गाड़्रेयमुक्तवान्‌ | त्वयि जीवति कौरव्य नाहं योत्स्ये कदाचन,राजन! अर्धरथी बतानेके कारण ही क्रोधवश उसने गंगानन्दन भीष्मसे कहा --'कुरुनन्दन! आपके जीते-जी मैं कदापि युद्ध नहीं करूँगा। कौरव! यदि आप उस महासमरमें पाण्डुपुत्रोंको मार डालेंगे तो मैं दुर्योधनकी अनुमति लेकर वनको चला जाऊँगा

Transliteration

sa tu tenaiva kopena rājan gāṅgeyam uktavān | tvayi jīvati kauravya nāhaṃ yotsye kadācana ||

Translation

ສັນຊະຍະໄດ້ກ່າວວ່າ: ໂອ ພຣະຣາຊາ, ດ້ວຍຄວາມໂກດນັ້ນເອງ ລາວໄດ້ກ່າວຕໍ່ພີສະມະ ບຸດແຫ່ງແມ່ນ້ຳຄັງຄາ ວ່າ: «ໂອ ຜູ້ສືບສາຍກຸຣຸ, ໃນຂະນະທີ່ທ່ານຍັງມີຊີວິດ ຂ້າພະເຈົ້າຈະບໍ່ຮົບເລີຍ—ບໍ່ວ່າເວລາໃດກໍຕາມ.»

Word by Word

• {'saḥ': 'he', 'tu': 'but

• indeed', 'tena eva': 'by that very (cause/state)', 'kopena': 'with anger

• through wrath', 'rājan': 'O king (vocative)', 'gāṅgeyam': 'the son of Gaṅgā

• Bhīṣma', 'uktavān': 'said

• spoke', 'tvayi': 'when you

• in you (locative), i.e., while you are present/alive', 'jīvati': 'living

• alive', 'kauravya': 'O descendant of Kuru (address)', 'na': 'not', 'aham': 'I', 'yotsye': 'will fight (future of √yudh)', 'kadācana': 'ever

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Dhṛtarāṣṭra
• Bhīṣma (Gāṅgeya)
• Kaurava/Kuru lineage (addressed as Kauravya)