Shloka 12
संजीव्य कालमिष्टं च सशरीरो दिवं गत: । बभूव तस्य पुत्रस्तु ययातिरिव धर्मवित्,कहते हैं राजा करन्धम अभीष्ट कालतक इस संसारमें जीवन धारण करके अन्तमें सशरीर स्वर्गलोकको चले गये थे। उनके पुत्र अविक्षित् ययातिके समान धर्मज्ञ थे। उन्होंने अपने पराक्रम और गुणोंके द्वारा शत्रुओंपर विजय पाकर सारी पृथ्वीको अपने वशमें कर लिया था। वे राजा अपनी प्रजाके लिये पिताके समान थे
saṃjīvya kālam iṣṭaṃ ca saśarīro divaṃ gataḥ | babhūva tasya putras tu yayātir iva dharmavit avikṣit ||
ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: ກະສັດ ກະຣັນດະມະ ໄດ້ດຳລົງຊີວິດໃນໂລກນີ້ຕາມເວລາທີ່ຖືກກຳນົດແລະທີ່ພຣະອົງປາຖະໜາ ແລ້ວໃນທ້າຍສຸດກໍໄດ້ໄປສູ່ສະຫວັນດ້ວຍຮ່າງກາຍຂອງຕົນເອງ. ບຸດຂອງພຣະອົງ ອະວິກຊິດ ຜູ້ຮູ້ທັນທຳມະ ເຫມືອນ ຢະຍາຕິ ໄດ້ຜຸດຂຶ້ນເປັນຜູ້ໂດດເດັ່ນ. ດ້ວຍຄວາມກ້າຫານແລະຄຸນຄ່າຂອງພຣະອົງ ພຣະອົງໄດ້ປາບສັດຕູ ແລະນຳໂລກທັງປວງເຂົ້າສູ່ອຳນາດ; ຕໍ່ປະຊາຊົນ ພຣະອົງເປັນເຫມືອນບິດາ—ປົກປ້ອງ, ຍຸດຕິທຳ, ແລະຫຼ້ຽງດູຮັກສາ.
व्यास उवाच
Educational Q&A
The verse upholds the ethic of dharmic kingship: a ruler’s true greatness lies not only in conquest but in righteous conduct and paternal care for subjects. It also presents the ideal of a life completed in due time, culminating in a meritorious ascent to heaven.
Vyāsa narrates a succession: King Karaṇḍhama completes his life and attains heaven bodily; his son Avikṣit, compared to Yayāti in dharma-knowledge, becomes a powerful and virtuous ruler who subdues enemies and governs the earth while caring for his people like a father.