Shloka 18

Bhīmasya paruṣa-vākyaṃ

Bhīma’s Harsh Speech Heard by Dhṛtarāṣṭra and Gāndhārī

Devanagari script

वैशम्पायन उवाच एतावदुक्त्वा वचनमनुमान्य च पार्थिवम्‌ | तथास्त्विति च तेनोक्त: कौन्तेयेन ययौ वनम्‌,वैशम्पायनजी कहते हैं--राजन्‌! यों कहकर महर्षि व्यासने राजा युधिष्ठिरको राजी कर लिया और “बहुत अच्छा' कहकर जब युधिष्छिरने उनकी आज्ञा स्वीकार कर ली, तब वे वनमें अपने आश्रमपर चले गये

Transliteration

vaiśampāyana uvāca | etāvad uktvā vacanam anumānya ca pārthivam | tathāstv iti ca tenoktaḥ kaunteyena yayau vanam ||

Translation

ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ພຣະຣາຊາ! ເມື່ອກ່າວຄຳນັ້ນແລ້ວ ມະຫາຣິສີ ວຽາສະ ກໍໄດ້ເຮັດໃຫ້ກະສັດຍຸທິສຖິຣະ ຍອມຮັບ. ແລະເມື່ອບຸດແຫ່ງກຸນຕີ ຕອບວ່າ ‘ຂໍໃຫ້ເປັນເຊັ່ນນັ້ນ’ ຮັບຄຳສອນຂອງທ່ານ ມະຫາຣິສີກໍອອກເດີນທາງເຂົ້າປ່າ ກັບຄືນສູ່ອາສຣົມຂອງຕົນ»។

Word by Word

वैशम्पायनःVaiśampāyana

उवाचsaid

एतावत्this much

उक्त्वाhaving said

वचनम्speech, words

अनुमान्यhaving obtained assent / having persuaded

चand

पार्थिवम्the king

तथाthus, so

अस्तुlet it be

इतिthus (quotative)

चand

तेनby him / by that (person)

उक्तःspoken/said (to)

कौन्तेयेनby the son of Kuntī (Yudhiṣṭhira)

ययौwent

वनम्to the forest

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

Vaiśampāyana

Vyāsa

Yudhiṣṭhira

Forest (vana)

Āśrama (hermitage)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes