Ādi Parva 117 — Pāṇḍu’s Obsequies, Escort of the Pāṇḍavas, and Reception at Nāgasāhvaya
Hastināpura
वैशम्पायन उवाच दुर्योधनो युयुत्सुश्न राजन् दुःशासनस्तथा । दुःसहो दुःशलश्चैव जलसंध: सम: सह:
vaiśampāyana uvāca
duryodhano yuyutsuś ca rājan duḥśāsanas tathā |
duḥsaho duḥśalaś caiva jalasaṃdhaḥ samaḥ sahaḥ ||
ໄວສັມປາຍະນະ (Vaiśampāyana) ກ່າວວ່າ: “ໂອ ພຣະຣາຊາ, ບຸດຂອງ ທຣິຕະຣາສະຕຣະ (Dhṛtarāṣṭra) ມີດັ່ງນີ້—ດຸຣະໂຢທະນະ (Duryodhana), ຢຸຢຸດສຸ (Yuyutsu), ແລະດຸຫະຊາສະນະ (Duḥśāsana); ອີກທັງ ດຸຫະສະຫະ (Duḥsaha), ດຸຫະຊະລະ (Duḥśala), ຈະລະສັນທະ (Jalasaṃdha), ສະມະ (Sama), ແລະ ສະຫະ (Saha).” ບັນຊີສາຍພົວພັນນີ້ເປັນການເລີ່ມນັບລຳດັບວົງສາກອຣະວະ (Kaurava), ຊີ້ນຳລ່ວງໜ້າວ່າ ເຄືອຂ່າຍຍາດພີ່ນ້ອງອັນກວ້າງໃຫຍ່—ຜູກພັນດ້ວຍກຳເນີດ ແຕ່ຕຶງຕັນດ້ວຍການແຂ່ງຂັນ—ຈະກາຍເປັນມວນມະນຸດຂອງ ອະທັມ (adharma) ແລະສົງຄາມ.
वैशम्पायन उवाच
Even before the war narrative unfolds, the epic stresses that moral collapse (adharma) arises within families and institutions: a long lineage and many heirs do not guarantee righteousness; character and choices do.
Vaiśampāyana, speaking to King Janamejaya, begins enumerating Dhṛtarāṣṭra’s children—starting with prominent Kaurava princes—setting the stage for later conflicts centered on these figures.